No Smoking

John Abraham — K: boy, mağrur, sigaret çekadigan biznesmen

Ayeşa Takia — rolda:

Anjali: K‘ning xotini, uning çekişidan zerikkan

Annie: K‘ning kotibasi

Pareş Rawal — Şri Şri Prakaş Guru Ghantal Baba Bangali Sealdah Wale: hamma narsani biladigan, şubhali va qöpol körinişli, reabilitatsiya markazini boşqaruvçi mutaxassis

Ranvir Şorey — Abbas Tyrewala: K‘ning bolalikdan dösti

Joy Fernandes — Alex: K‘ning dösti

Kiku Şarda — doktor: K‘ning dösti

Jesse Randhawa — «Jab Bhi» qöşiğidagi raqqosa

Gajraj Rao — R. K. Dhindra

Rasika Duggal — Suzi

Priyanka Bose — Sarah

Şlok Sharma — ofis xodimi

Vikram Aditya Motwane — isteʼfoga çiqqan xodim

Bipaşa Basu — «Phoonk De» qöşiğidagi raqqosa

Vasan Bala — Alexning sigara taqdimoti tadbiridagi odam (nomi körsatilmagan)

Anurag Kaşyap — liftdagi odam (nomi körsatilmagan)

«Satya» (1998) filmi suratga olinayotganda uning rejissyori Ram Gopal Varma ssenariy muallifi Anurag Kaşyapga sigaretga qaram odamning sigaretdan nafratlanuvçi kişi bilan uçraşuvi haqida syujet taklif qildi. Bu Kaşyapga ilhom berdi va u öz ğoyasini yaratib, Varma bilan bölişdi. Varma esa kulib, uni rad etdi. Keyinçalik Varma öz ğoyasini Saif Ali Khan iştirokidagi «No Smoking» nomli qisqa qism sifatida, «Darna Mana Hai» (2003) antologiya filmiga kiritdi. Kaşyap bu ğoyani «Cigarette Smoking is Injurious to Health» deb nomlab, Boney Kapoorga aytdi va Kapoor unga: «Kelgan sayyorangga qaytib ket!» deb javob berdi. Kaşyapning hali çiqmagan «Paanç» (2003) filmining boş roli ijroçisi Kay Kay Menon ğoyani yoqtirdi, ammo uni tugallanmagan deb hisobladi. Kaşyapning «Black Friday» (2007) filmini suratga oliş paytida uning yordamçisi Raj Singh Çaudhary unga boşqa qisqa film ğoyasini aytdi, unda Kaşyap özi rol öynaşi kerak edi: sigaretga qaram odam uyğonadi, ammo komendantlik soati tufayli sigaret topa olmaydi. Kaşyap şart bilan rozi böldi: Çaudhary ikki ğoyani birlaştirişga ruxsat berişi kerak edi. Kaşyapning prodyuser döstlari va tanişlari unga ğoyani yirik aktyor qöllab-quvvatlaşini maslahat berişdi. Angad Paulga ğoyani aytganidan söng, u Şoh Rux Xonni taklif qildi, ammo Kaşyap ğoyani qiziqtirgani uçun Menonni xohladi. «Black Friday» ham prokatga çiqa olmagaç va heç kim uning «Gulaal» filmini qöllab-quvvatlaşga tayyor bölmagaç, Kaşyap köp içişni boşladi va depressiyaga tuşib qoldi. Şunda Menonning rafiqasi Nivedita Bhattaçarya unga qanday bölmasin, hatto Menonsiz bölsa ham, filmni suratga olişni aytdi. Kaşyap kollej dösti bölgan Xonning oldiga bordi. Xon ğoyani yoqtirdi, uni «ajoyib, ammo qoronği» deb atadi, lekin Kaşyapga tajribalarni keyinroq qilişni maslahat berdi. Stiven Kingning «Quitters, Inc.» (1978) hikoyasidan ilhomlanib, Kaşyap syujetni davom ettirişga qaror qildi. 2025-yil oktabr holatiga köra, bu Stiven King asari asosida suratga olingan yagona hind filmi bölib qolmoqda. Film Kaşyap uçun şaxsan muhim edi, çunki uning birinçi ikki rejissyorlik ishi — «Paanç» va «Black Friday» prokatga çiqmagaç, odamlar unga «taşla» deb maslahat berişgan. U filmni umuman suratga olmaslik haqida ham maslahat berilganini aytgan. Uning «Quitters, Inc.» hikoyasining bir qismi sifatida moslaştirilgan «Catʼs Eye» (1985) amerikalik antologiya horror filmi ilhom bölganmi, deb söralganda, u ssenariy tugagunga qadar bu filmni körmaganini aytdi. Mavzu umumbaşariy ekanini taʼkidlab, Kaşyap yana şuni qöşdi: u ommaviy film suratga olişi kerak edi. «Odamlar mendan ehtiyot böla boşlagan edi, şuning uçun vaqt keldi. Menga kassa filmi kerak edi». Film «zanjirli çekuvçi, erta qabrga ketgan rejissyor-xoreograf» Bob Fosseʼga hurmat sifatida, uning nomi bilan atalgan tungi klub orqali hurmat bajo keltirgan.

«Quitters, Inc.» hikoyasida sigaretga qaram boş qahramon Dik Morrison eski dösti bilan uçraşgaç, ularning suhbati Morrisonni Manhettendagi nomli muassasaga olib boradi. Hikoyada doimiy tekşiruvlar, ölim tahdidlari va hatto gaz kamerasi ham bor. K va Morrison ikkalasi ham oxirida reabilitatsiya uçun qurbon topadi.

Kaşyap aktyorlarga qisqa xabar orqali murojaat qila boşladi. John Abraham unga javob berdi, çunki uning Oskar nominatsiyasiga ega bölgan «Water» (2005) filmining rejissyori Deepa Mehta unga Kaşyap bilan işlaşi kerakligini aytgan edi, bu filmga Kaşyap dialoglar yozgan edi. Abraham ğoyani tuşunmaydi deb öylagan va imkoniyatni yöqotişdan qörqqan Kaşyap Abrahamning uyiga ketayotib, rikşada öylab topgan «Lapata» («Yöqolgan») nomli ğoyani aytib berdi. Bu ğoya «yomon aktyor» haqida edi, çunki Kaşyapga Abraham yaxşi aktyor emasligini aytişgan edi. Abraham unga Kaşyapdan aqlliroq narsa kutganini aytdi, çunki odamlar uni allaqaçon yomon aktyor deb bilişardi. Şundan söng Kaşyap unga «No Smoking» haqida gapirib berdi va aktyor bu ğoyani juda yoqtirdi. «Lapata» keyinçalik Kaşyapning «Ugly» (2013) filmiga asos böldi. Kaşyap Abraham özini qayta kaşf etişga intilayotganini taʼkidladi va aynan şu narsa uni «Kabul Express» (2006), «Taxi No. 9211» (2006), «Goal» (2007), «Aaşayein» (2010) va «Water» filmlari bilan birga bu filmni qabul qilişga undadi. Abraham Kaşyapga moliyaviy yordam berdi va ssenariyni tugallaşni aytdi. Kaşyap ssenariyni AQŞga uçib borganida tugallagan. Filmning prodyuseri bölmagani uçun Abraham UTV bilan boğlandi, ammo ular loyihani «juda ğalati» deb topib, rad etişdi.

«Omkara» (2006) filmini suratga olgandan söng, Vişal Bhardvaj Kaşyap Hindistonga qaytganida unga murojaat qildi va u bilan film suratga olişni xohladi. Kaşyap unga «No Smoking» haqida gapirib berdi va Bhardvaj u bilan işlaşga rozi böldi. Bhardvaj oxir-oqibat prodyuser sifatida Kumar Mangat Pathak bilan hamkorlik qildi. Mangat Pathak syujetni eşitgaç, loyihaga qöşildi. Kompaniyalar sifatida Big Screen Entertainment va Vişal Bhardvaj Films iştirok etdi. Mangat Pathak «Omkara»da birga işlagan Ali Xonni boş rolga tavsiya qildi, ammo Kaşyap bu taklifni rad etdi.

Anjali va Annie rollarini «bir tomondan öziga hurmat qiluvçi ayol, boşqa tomondan uning aksi» sifatida ijro etiş uçun Kaşyap bu rollarni ijro eta oladi deb öylagan aktrisalarga murojaat qildi, ammo ular rol yetarliça mazmunli emasligi uçun rad etişdi. Oxir-oqibat Ayeşa Takia tanlandi. U sevgi sahnalari va Annie qahramonining kiyimlaridan noqulay his qildi, ammo Kaşyap heç qanday özgariş kiritişdan boş tortdi. Şunga qaramay, u Takiani «aktrisa» va «yuz» sifatida ham körişini aytdi.

Dastlab doktor rolini Rajkumar Santoşi öynaşi kerak edi, Abbas rolini esa Abbas Tyrewala. Şu sababli Kaşyap qahramonni unga qarab nomlagan. Ammo Tyrewala keyinroq rozi bölmadi va rol Ranvir Şoreyga berildi. Bir sahnada qahramon «Salaam Namaste, MBBS» deydi, bu Tyrewalaning filmlariga işora. Bundan taşqari, Mangat Pathakning iltimosiga köra Ali Xon qisqa rolda çiqişi haqida notöğri xabarlar tarqaldi. Şuningdek, Bipaşa Basu «item raqs»da qatnaşişi haqida ham xabar berilgan edi. Kaşyapdan u nima uçun filmda çiqqanini söraganda, u «faqat mağrurlik uçun» deb javob bergan. Kaşyap filmning prokatga çiqişi umidida maşhur aktyorlarni tanlagan. U oldingi filmlari prokatga çiqmaganini «nomaʼlum, ammo iqtidorli» aktyorlarni tanlaganida deb hisoblagan.

Mangat Pathakning öğli Abhişek Pathak filmning birinçi yordamçi rejissyori bölgan, kostyumlarni esa Anna Singh tikkan. Xoreografiya böyiça Ashley Lobo işlagan, sanʼat rejissyori Tariq Umar Khan, işlab çiqariş dizayneri esa Vasiq Khan bölgan.

Operator Rajeev Ravi bölgan filmni Dharavi, Kutç, Bandra, Dongri, Mumbai, Özbekiston, Qozoğiston va Rossiyada suratga olişgan. K‘ning kvartirasi Janubiy Mumbaydagi Worli tumanidagi 44-qavatli bino tomida qurilgan dekoratsiya edi. Filmning boşida bir sahnada Brabourne stadioni körinadi. Film işlab çiqariş studiyasi Film Cityʼdan ham foydalangan. Film giyohvand odamning taşvişini körsatiş maqsadida suratga olingan. Ravi filmda qoronği ranglardan foydalandi, faqat jigarrang tusdan va böğiq qora tuslardan iborat palitrani işlatdi. Kaşyap Abrahamga sahnada erkin improvizatsiya qilişga ruxsat berdi. Film uçun Abraham kuniga 10 kilometrgaça yugurişi kerak edi. Özbekistonda suratga oliş paytida rus aktyori askar kiyimida Abrahamni quvişi kerak edi. 200 metr yugurgandan söng, u kislorod yetişmasligidan yiqilib tuşdi va kasalxonaga olib ketildi, çunki suratga oliş baland toğli joyda bölgan. Abraham aktyor yiqilişini oldindan aytgan edi. Abrahamning yalanğoç sahnada çiqişi haqida miş-mişlar tarqaldi, ammo Kaşyap bu sahnani qanday suratga olişni hali hal qilmaganini aniqladi. Keyinroq intervyuda Kaşyap Abrahamning dumbasi aksini köriş mumkinligini aytgan. 2011-yilda bergan intervyusida Kaşyap erkinlik berilganida ikki sahnani boşqaça suratga olgan bölardi, deb aytdi. U, şuningdek, örtadagi titr sahnasi titrdan oldin körsatilişi kerak edi, deb tan oldi. Öşa paytgaça uning birorta filmi prokatga çiqmagani sababli, u filmni «katta ğazab bilan» suratga olganini va filmni suratga oliş orqali «tizimga qarşi çiqqanini» aytdi.

Rasmiy saundtrekni Vişal Bhardvaj yozgan, qöşiqlar matnini esa Gulzar yozgan.

Philip French qöşiqlarning hammasi sigaret haqida ekanini qayd etgan.

Saundtrekni anʼanaviy bölmagan, bir neça joyda hayajonli deb topgan Joginder Tuteja Sami va Rekha Bhardvajning ijrosini maqtagan, ammo «Kaş Laga» qöşiği faqat vaziyat jozibasini hisobga olinsa yaxşi, deb taʼkidlagan. «Phoonk De» (Club Mix) keng reklama qilingan va maşhur bölib ketgan.

Barmoqlarning ahamiyati haqida Kaşyap şunday degan: barmoqlar qalam uşlaş uçun ham işlatilişi mumkin, bu esa yozuvni, yaʼni söz erkinligini ramziy qiladi, barmoqlarsiz K esa ruhsiz tanani ifodalaydi. Kaşyap ikki barmoqni kesiş özining birinçi ikki rejissyorlik ishi — «Paanç» va «Black Friday»ni ramziy qilişini aytgan. Ularga Hindistondagi majburiy film sertifikatlaş organi CBFC prokat ruxsatini bermagan. Prejo filmni «bu avtoritar rejimning, unda hatto sanʼat şakli sifatida kino ham bostirilib, çeklanadigan holatining rejissyor tasviri» deb talqin qilgan. Şunga öxşaş, Gautaman Bhaskaran şunday deydi: «Kaşyap oçiq töqnaşuv hokimiyat bilan foyda keltirmasligini tuşungan bölişi kerak, şuning uçun sözlar va harakatlar bilan öynaydi». Saloni Gajjar filmni «Kaşyap öz mahsulotini boşqaruvçi va umumiy jamoatçilik nimani isteʼmol qilişi va qilmasligini belgilaşga urinuvçi tizimga qarşi kuraşişga majbur bölgan jahannamdan qaytiş sayohati» deb talqin qilgan. Amboriş Royçoudhuryʼning fikriça, bu tizimga Kaşyapni «baxtsiz rejissyor» deb atagan matbuot va u bilan işlaşni istamagan odamlar ham kirgan; «göyo dunyo u aytmoqçi bölgan narsani aytişiga yöl qöymaslik uçun til biriktirgandek edi». Biroq Raja Sen K Kaşyapni anglatadi degan fikrga şubha bildirib, aksinça, «K heç qanday ijobiy fazilatlarga ega bölmagan qahramon» deb taʼkidlagan, şuning uçun bu rejissyorning niyati bölişi mumkin emas.

Zoeb Matin Baba Bangalining juda işonçli «tantanali falsafiy» qiyofasini öz «yovuz maqsadlari» uçun soxta ruhoniylikdan foydalanadigan diktatorlarga öxşatgan. Phelim ÖNeill uni «Gitlerni yaxşi köruvçi» deb atagan, Prejo esa Gitlerning dösti deb, Anil Sinanan esa «Gitlerning faxrlanadigan muxlisi» deb atagan. Philip French uning zörlaş vositalariga doimiy kuzatuv va şaxsiy hayot daxlsizligining yöqolişi kiritilganini taʼkidlagan. Bhaskaran yana şuni qayd etgan: «siyosiy-diniy usullardan, jumladan, ayol xodimlarini niqob kiyişga majbur qilib, erkinligini çeklaşdan foydalanib, bu qahramon Hindiston jamiyatining ayrim qatlamlarida hukmron bölgan, pul, siyosat va din tomonidan boşqariladigan avtokratiya va fanatizm holatini aks ettiradi». Film oxir-oqibat K öz huquqidan voz keçişni yomon körgani sababli insonni manipulyatsiya qiliş haqida ekanini ham qöşgan. Royçoudhury burqa kiygan ayollardan taşqari, Baba Bangali tomonidan işlatiladigan mitti odamlar va teeka taqib yuruvçi fanatiklarni ham sanagan. Prejo filmda avtoritar rejim ramziy tarzda tasvirlanadi, unda «erkin irodа va söz erkinligi» faqat «rejim maqsadlarini ilgari suriş» uçun berilişi mumkin, deb taxmin qilgan. Royçoudhuryʼning taʼkidlaşiça, bu tizim K kabi odamlarni, masalan, Abbas va doktorni «özgartirib yuborişi» mumkin.

Pavithra Selvam çekişni «inson ongi qançalik xiralaşişi mumkinligini körsatiş uçun» metafora sifatida körgan. Filmda K‘ning narsisistik xatti-harakatlari har kuni tuşunib bölmaydigan narsaga yetiş uçun yuguradigan şiddatli poygada hayotimiz qançalik özimizga qaratilgan bölib ketişi mumkinligiga işora qiladi. Biz qanday qilib öz ruhimizni yöqotib qöyamiz va hayotimizni qadrli qiladigan kiçik insoniy işlarni qilişni unutamiz. Şuningdek, u dunyoning tabiiy tartibiga, yaʼni yomonlik ustun kuç tomonidan bostirilib, yaxşilik ğalaba qilişiga ham işora qiladi. Prejo filmni «sigaretga qaram, uni taşlamoqçi bölgan odamning murakkab ongi va psixologiyasi böylab sayohat», «zanjirli çekuvçining taşlaş qiyinligi va bu jarayonning uning ruhiyatiga yetkazgan zarari» tasviri sifatida talqin qilgan. Gajjar yozadi: «K jiddiy giyohvandlikdan azob çekadigan va öz odatlaridan qutulişga intiladigan odamlarni ifodalaydi». K özgarişni istaganida esa «u ruhan, aqlan va jismonan manipulyatsiya qilinib, aqlidan ayriliş evaziga çekişni taşlaşga majbur bölgan jahannamga tuşib qoladi».

Prejo filmda har bir voqeani yozib boradigan «çeksiz katta VHS kassetalar omborini» taʼkidlagan. Filmni kuzatuv davlati tanqidi sifatida talqin qilgan Gajjar, «Baba Bengali K‘dan doimo köz uzmaydi, u qançalik köp reysda uçmasin yoki qançalik uzoq joylarga bormasin, hatto öz uyining daxlsizligida ham», va «hozirgi kunda sizni doimo kuzatib turişlari va sizni kuzatadigan vositalarga qaram bölişingiz ham maʼlum darajada taniş» deb yozgan.

Prejo voqealarning haqiqiyligi, yaʼni ular haqiqatmi yoki K‘ning «çalkaş ongida» sodir bölayotganmi, degan noaniqliklarni qayd etgan. U K‘ning vannadan qayta-qayta çiqişiga eʼtibor qaratgan, bu uning «haqiqiy dunyoga» yoki «öz ongiga» qaytişi bölişi mumkin. Gajjar esa K‘ning yolğiz kabinada uyğonişini «K, yoki aniqroği, uning ruhi qamalganini» körsatiş sifatida talqin qilgan va uning ahvoli «uzoq vaqt davomida ruhiy azoblanganidan keyin uning buzilgan ruhiy holatini» taʼkidlaydi.

Matin K‘ning sayohatini «Brabourne stadioni manzarasiga qaragan haşamatli Janubiy Bombay kvartirasidan» «Dharavi truşçobalarining deyarli tiqilinç şovqin-suroniga» va keyin «şahar issiq qaʼrida, orzudagidek, vaqt va makon quyoş nuri va chang tumanida birlaşadigan yer osti jahannamiga» olib borişini taʼkidlagan.

Kaşyap «No Smoking» filmi «manmanlik va öta manmanlik, tanlaş erkinligi va senzura» haqidagi hikoya ekanini va oxirida erkinlik yutqazişini aytgan. Giriş Şahane filmni Stenli Kubrikning «Apelsin maşinasi» (A Clockwork Orange) filmi bilan qulay taqqoslagan va ikkala filmda ham «agar davo sizning ruhingizni öğirlasa, bu kasallikdan köra yomonroq» degan ğoya körsatilganini taʼkidlagan.

Selvam Annieni K‘ning Anjali kotiba bölib qolişi haqidagi illyuziyasining körinişi deb körgan va «Annie insonning özini yutadigan istaklarga işora qiladi» deb yozgan.

«No Smoking» filmi 2-chi Rim kinofestivaliga taklif qilingan. U yerda film 2007-yil 24-oktabrda yaxşi qabul qilingan premyerasini ötkazdi, 26-oktabrda esa keng tarqatildi. Abraham tarğibot paytida ijtimoiy xabarni taʼkidlagani uçun film çekişga qarşi deb tarğib qilindi, hatto Soğliqni saqlaş vazirligi ham filmni yoqtirib qoldi. Keyinçalik Kaşyap senzuradan heç qanday tösiqsiz ötkaziş uçun filmni çekişga qarşi deb, senzorlarni aldaganini tan oldi.