Pokémon: The First Movie

«Pikaçuning yozgi taʼtili» (yap. ピカチュウのなつやすみ, Pikaçū no natsu yasumi) — 21 daqiqa davom etadigan qisqa metrajli film bölib, kinoteatrlarda filmning boşlanişidan oldin töğridan-töğri körsatilgan. Seriya qahramonlari öz pokemonlarini maxsus pokemonlar kurortiga qöyib yuborişga qaror qilişadi. Pikachu va boşqa pokemonlar kurortda dam olişadi, ammo şu payt Togepi yiğlay boşlaydi va pokemonlar uni tinçlantirişga urinişadi. Köp ötmay ular Raiçu, Snubbull, Marill va Cubone pokemonlari bilan uçraşadilar, ular Pikachu va boşqalarga bezovtalik tuğdiradilar. Pokemonlar guruhlari örtasidagi qarama-qarşilik yuguriş yoki suziş kabi bir qator musobaqalarga aylanadi. Oxir-oqibat hammasi boşi tiqilib qolgan Çarizardni qutqariş, söngra u buzib taşlagan sanatoriyni tiklaş uçun birlaşadi va nihoyat döst bölib qolişadi. Kun oxirida pokemonlar öz murabbiylariga qaytadilar.

Olimlar Gayana örmonlarida eng noyob pokemon bölgan Mewʼning DNKsini topadilar va orol ustidagi laboratoriyada Mewʼning genetik modifikatsiyalangan klonini — Mewtwoni yaratadilar. Maqsadi yöqligi va faqat tajriba ekanini qabul qila olmagan Mewtwo laboratoriyani vayron qiladi va barça olimlarni öldiradi. Team Rocket rahbari Giovanni vertolyotda orolga keladi va Mewtwoga öz şerigi bölişni taklif qiladi; evaziga Giovanni unga kuçini nazorat qilişni örgatişga vaʼda beradi. Mewtwo rozi böladi. Keyingi bir neça oy davomida Giovanni Viridian şahridagi stadion rahbari sifatida Mewtwoni murabbiylarga qarşi janglarda işlatadi. Mewtwo Giovanni uni haqiqatan şerik sifatida qadrlamayotganini tuşunganda, Team Rocket bazasini vayron qiladi va buzilgan laboratoriyaga qaytadi. U yerda Mewtwo insoniyatga qarşi qasos rejasini tuzadi va özidan söraydi: mavjudligining maʼnosi nimada?

Şu orada Ash, Misty va Brock Yangi orolda «eng buyuk Pokémon Ustasi» bilan jangga taklif olişadi. Ash va döstlari xursand bölib rozi böladilar va orolga kemada boriş uçun portga yöl olişadi, ammo şu zahoti kuçli böron boşlanib, barça reyslar bekor qilinadi. Ash portning boşliği Mirandaʼdan qadimgi afsonani eşitadi: u tufandan bahs yuritadi, u bir neça pokemondan taşqari hammani halok qilgan. Öşa pokemonlar halok bölganlarga yiğlaşgan va şu tariqa ularni tirilgan, ammo hozirgi zamonda pokemonlarning köz yoşlari bunday kuçga ega emas. Ofitser Jenny eslatadiki, orolga yetiş uçun pokemonlardan foydalanmaslik kerak, çunki mahalliy Pokémon markazining hamşirasi Joy ğoyib bölgan va yaralangan pokemonlarni davolaydigan heç kim qolmagan. Şunga qaramay, bir neça murabbiy Jenny ofitserning ogohlantirişlariga qaramay, öz pokemonlari bilan orolga yölga çiqadi. Ash va döstlarining heç birida böronga bardoş bera oladigan pokemon yöq. Şu payt ikki vikingning boşqarayotgan yoğoç qayiği yaqinlaşadi. Vikinglar Ash va döstlarini olib ketişni taklif qiladilar, ammo yölda maʼlum böladiki, bular Jessie, James va Meowth — Team Rocket aʼzolari ekan. Qayiqni katta tölqin urib yuboradi va qahramonlar Aşning Squirtleʼi va Mistyning Staryuʼsi yordamida Yangi orolga yetib boradilar. Pristanda ularni xizmatkor kutib oladi va saroyga kuzatib boradi. Team Rocket ham ularning ketidan Jamesning Wingullʼi ustida orolga yetib keladi.

Qabulxonada döstlar, ulardan taşqari yana uç murabbiy — Fergus, Cory va Nişa orolga yetib kelganini aniqlaydilar. Xizmatkor faqat eng kuçli murabbiylargina «Pokémon Ustasi»ni köriş huquqiga ega ekanini aytadi — böron bir turdagi sinov edi. Keyin u qahramonlardan pokemonlarini çiqarişni söraydi. Ash Bulbasaur va Squirtleʼni, Brock Vulpixʼni, Misty esa Psyduckʼni çiqaradi. Tösatdan murabbiylar oldida Mewtwo paydo bölib, özini aynan öşa «Pokémon Ustasi» ekanini, eng yaxşi murabbiylarni taklif qilgan kişi ekanini eʼlon qiladi. Fergus Mewtwoga nisbatan öz şubhalarini qöpol tarzda bildiradi, buning uçun Mewtwo uni baland havoga kötarib, hovuzga taşlab jazolaydi. Ğazablangan Fergus javoban Mewtwoga öz Gyaradosʼini yuboradi, ammo Mewtwo uning hujumini ham osonlik bilan qaytaradi. Xizmatkor huşini yöqotib yiqiladi: maʼlum böladiki, bu Mewtwo öğirlagan hamşira Joy ekan, çunki unga pokemonlar biologiyasi böyiça bilimlari kerak edi. Mewtwo, şuningdek, pokemonlar bilan birga insoniyatni ham yöq qilmoqçi ekanini, pokemonlar odamlarga xizmat qilişni boşlab özlarini şarmanda qilganini aytadi. Ash unga çaqiriq yuboradi va Mewtwo buni qabul qiladi.

Şu paytda Team Rocket saroy laboratoriyasiga kirib, Mewtwoning kelib çiqişini bilib oladi. Şuningdek, maʼlum böladiki, Yangi orol — Mewtwo yaratilgan laboratoriya joylaşgan öşa orolning özi. Jessie tasodifan tugmani bosganda, manipulyator Meowthni uşlab, undan bir neça tukni oladi va ulkan probirkada Meowthning kloni paydo böladi.

Çarizard, Venusaur va Blastoise paydo böladi: Mewtwo tuşuntiradiki, u ham, köpçilik murabbiylar ham Çarmander, Squirtle va Bulbasaur bilan boşlagan, bular esa «supraklonlar» deb ataladigan genetik modifikatsiyalangan pokemon klonlaridir. Cory va Nişa öz Venusaur va Blastoiseʼlarini, Ash esa Çarizardʼini çiqaradi. Supraklonlar va asl pokemonlar örtasida jang boşlanadi. Aşning Çarizardʼi boşqalarga qaraganda uzoqroq bardoş beradi, ammo u ham Venusaur va Blastoise kabi mağlub böladi, çunki supraklonlar kuçi jihatidan Mewtwodan biroz kuçsizroq edi. Ğalabadan söng Mewtwo mukofot sifatida murabbiylarning barça pokemonlarini özining maxsus Poké Ballʼlariga yiğib oladi, yangi klonlar yaratiş uçun. (Mistyʼning Togepiʼsi Misty uni sumkasiga yaşirgani uçun bu taqdirdan qoçib qoladi, Aşning Bulbasaur va Squirtleʼlari esa Aşning Poké Ballʼlari bilan birga Mewtwoning Poké Ballʼlariga tuşib qoladi.) Eng oxirida u Pikaçuni oladi. Poké Ballʼlar uzun şaxtaga uçib ketadi, uning içiga Ash pokemonlarini qutqariş umidida sakrab tuşadi.

Şaxtadagi Poké Ballʼlar klonlaş fabrikasiga tuşadi, probirkalarda yangi pokemon klonlari paydo böladi. Tösatdan Ash yerdan çiqib keladi, maşinadan Pikachu bilan Poké Ballʼni, söngra boşqa pokemonlarni olib çiqadi. Şu jarayonda u klonlaş maşinasini buzib taşlaydi (baribir u Pikachu nusxasini olişga ulgurgan edi), barça klonlar tezlaştirilgan rejimda paydo bölib, qolgan murabbiylar turgan zalga çiqadi. Mewtwo murabbiylarga ular unga xizmat qilganini, u ularni hozirça ayamayotganini, ammo heç kim taqdirdan qoça olmasligini eʼlon qiladi, söngra öz supraklonlarini körsatib, faqat ularning yaşaşga loyiqligini aytadi. Şu payt zalga asl pokemonlari bilan Ash kirib keladi va Mewtwoga dunyoni yöq qilişiga yöl qöymasligini aytadi. Ash Mewtwoga muşt bilan taşlanadi, ammo Mewtwo uni psixik kuçlari bilan uloqtirib yuboradi. Aşni Mew qutqaradi — Mewtwo DNKsi aynan undan olingan edi. Mewtwo Mewga ular nihoyat uçraşganini aytadi, söngra Mewga supraklonlar asl pokemonlardan ança ustun ekanini isbotlaşga urinadi va u bilan jangni boşlaydi.

Asl pokemonlar va supraklonlar örtasida ham jang boşlanadi, supraklonlarning maxsus qobiliyatlarini Mewtwo bloklab qöygan. Jang qilmayotgan yagona şaxslar — Team Rocketʼning Meowthi, jangning maʼnosizligini tuşunib öz klonini qabul qilgan, va Aşning Pikaçusi, u ham şunday tuşunib, öz klonini töxtaşga çaqiradi, ammo klon uni şafqatsizlarça kaltaklaydi. Ikki tomonning oğriq va azob-uqubatidan dahşatga tuşgan Ash bu şunçaki pokemonlar jangi emas, balki haqiqiy qirğin ekanini tuşunadi va halokatli oqibatlarning oldini oliş uçun bu şafqatsiz va maʼnosiz jangni töxtatişga qaror qiladi. Mewtwo va Mew bir-biriga psixik nurlar otganda, Ash jinnilik töxtatiş uçun, jasur, ammo umidsiz uriniş bilan, öq kesişgan joyga otilib tuşadi. Nurlar Aşga töliq kuç bilan uriladi, u arena markaziga yiqilib toş bölib qotadi. Mewtwo ham, arenadagi barça hozirgilar ham bundan dahşatga tuşadi. Pikachu toşga aylangan Aşning jasadiga yugurib boradi va uni tiriltiriş uçun bir neça marta çaqmoq urdiradi, ammo befoyda: Ash qimirlamay yotaveradi va heç qanday hayot belgisi körsatmaydi. Ash butunlay yöqolganini anglagan supraklonlar va asl pokemonlar uning jonini fido qilib, ularni qutqariş uçun jasorat va olijanoblik bilan halok bölgan Ash uçun açinib yiğlaydilar. Ularning köz yoşlari uni tiriltiradi, bu Mewtwoni çuqur hayratga soladi va uning yuragini yaxşi tomonga özgartiradi. U anglaydiki, katta kuç va supraklonlarda köproq bölgan maxsus qobiliyatlar asosiy narsa emas — barça tirik mavjudotlarning haqiqiy kuçi ularning ruhi kuçida, va tuğiliş şaroitlari ahamiyatga ega emas, muhimi tirik mavjudot hayot inʼomidan qanday foydalanişi va şu bilan öz taqdirini belgilaşidir. Mewtwo Mew va supraklonlar bilan birga, Ash va döstlarining yuraklari bilgan narsalarni öz yuragi örganadigan joy izlab ketadi, murabbiylar va ularning pokemonlarini esa portga qaytaradi va yölda ularning xotirasidan orolda sodir bölgan dahşatli voqealarni, ularning öz manfaati uçun, öçirib taşlaydi.

Ash va döstlari yana portda özlarini topadilar va qanday qilib bu yerga kelib qolganlarini tuşunmaydilar. Şu voqeadan keyin huşiga kelgan hamşira Joy yana Pokémon markazini oçadi va murabbiylarga yordam taklif qiladi. Köp ötmay böron tinadi va pristanga çiqqan Ash osmonda uçib yurgan Mewni köradi va Misty hamda Brockka sayohatining birinçi kunida afsonaviy pokemonni qanday körganini aytib beradi. Döstlar uçligi özlarining sarguzaşt va sinovlarga boy ajoyib sayohatlarini davom ettiradilar.

Team Rocket, uning xotirasini ham Mewtwo butunlay öçirib taşlagan, Yangi orolda qolib ketdi (barça binolar ham butunlay yöqolgan), qanday qilib bu yerga kelib qolganlarini tuşunmaydilar. Uçalasi (yaʼni Jessie, James va Meowth) dam olişga qaror qiladilar.

Rika Matsumoto — Ash roli, anime-serial va filmning boş qahramoni, uning maqsadi Pokémon Ustasi, eng kuçli pokemon murabbiysi böliş.

Ikue Ōtani — Pikachu roli, Aşning birinçi va eng sadoqatli pokemoni, siçqonga öxşaydi va elektr boşqara oladi.

Mayumi Iizuka — Misty roli, Aşning şerigi.

Yūji Ueda — Brock roli, pokemonlar murabbiysi va Aşning şerigi.

Megumi Hayaşibara — Jessie roli, Team Rocket aʼzosi. Jessie James va Meowth bilan birga Ash va döstlarini taʼqib qilib, Pikaçuni öğirlaşga harakat qiladi.

Shinʼiçirō Miki — James roli, Team Rocket aʼzosi.

Inuko Inuyama — Meowth roli, gapiradigan pokemon, Team Rocket aʼzosi.

Pokemonlar Ash, Misty va Brock uçun:

Shinʼiçirō Miki — Aşning Çarizard roli.

Megumi Hayaşibara — Aşning Bulbasaur roli.

Rikako Aikawa — Aşning Squirtle roli.

Rikako Aikawa — Mistyning Psyduck roli.

Shinʼiçirō Miki — Mistyning Staryu roli.

Satomi Koorogi — Togepi roli, Mistyning pokemoni.

Rikako Aikawa — Brockning Vulpix roli.

Hiroşi Hirata? (sic) — Giovanni roli, Team Rocket rahbari, Mewtwo yaratilişini moliyalaştirgan. [Eslatma: asl matnda Hirotaka Suzuoki.]

Uşo Işizuka — hikoyaçining ovozi.

Yōsuke Akimoto — doktor Fuji roli, Mewtwoning yaratuvçisi.

Wataru Takagi — Fergus roli, Yangi orolga kelgan suv pokemonlari murabbiysi.

Tōru Furuya — Cory roli, Yangi orolga kelgan murabbiylardan biri.

Aiko Satō — Nişa roli, Yangi orolga kelgan qiz murabbiy.

Satsuki Kobayashi — Miranda roli, pokemonlarning köz yoşlari haqidagi afsonani aytib bergan ayol.

Raymond Johnson — filmning boşida Ash mağlub etadigan murabbiy roli.

Tinami Nişimura — ofitser Jenny roli.

Ayako Şiraşi — hamşira Joy roli, Mewtwo öğirlagan tibbiyot xodimi.

Masaçika Içimura — Mewtwo roli, filmning boş yovuz qahramoni. Mewtwo Mewning genetik modifikatsiyalangan klonidir va hayot maʼnosi haqida öylab, insoniyatni yöq qilişni rejalaştiradi.

Kōichi Yamadera — Mew roli, eng noyob pokemon, Yangi orolda saroyidagi Mewtwoga qarşi turadi.

Filmning rejissyori Kunihiko Yuyama bölgan, yapon versiyasining prodyuseri esa Tōji Yoşikawa bölgan. Asl anime-serial bilan şuğullangan Takeşi Şudō filmning ssenariysi uçun javobgar edi. Norman Grossfield, öşa paytdagi 4Kids Entertainment prezidenti, filmning amerikaça lokalizatsiyasi prodyuseri bölgan. Grossfield, Michael Haigney va John Touhey ingliz versiyasi uçun dialoglarni yozgan, Michael Haigney bundan taşqari ovoz muhandisi ham bölgan. Filmni inglizçaga tarjima qilişda 4Kids Şogakukan yordamida barça yozuvlarni ingliz tilidagilarga qayta çizgan. Ingliz versiyasida uç pokemonning nomlari notöğri berilgan: Team Rocketʼdagi Pidgeotto «Pidgeotto» emas, Skyter «Alakazam», Sandslaş esa «Sandşrew» deb atalgan. 4Kids xodimlari xatoni bilib, Jessie, James va Meowth şunçaki adaşgan bölişi mumkin, deb javob berişdi va film tarjimasiga heç narsa özgartirmaslikka qaror qilişdi.

Grossfield, amerikaça versiyadagi musiqa «amerikalik bolalarning voqealarga yaxşiroq munosabat bildirişi uçun» almaştirilganini aytdi. Amerikaça versiya uçun musiqani Ralph Sçuckett John Loeffler bilan birga yozgan. Bundan taşqari, Loeffler Manny Corallo va John Lissauer bilan birga «Pikaçuning yozgi taʼtili» uçun musiqa yozgan. Musiqa haqida fikr bildirgan Grossfield, bu film «yapon animatsiyasining eng yaxşisi va ğarbiy pop-madaniyatning musiqiy hissiyotini birlaştiradi», deb hisobladi.

Dastlab bu film Ash hikoyasining finali bölişi mumkin edi, bunga birinçi yapon treyleri dalolat qiladi. U yerda kattalaşgan Misty va, taxminan, Aşning qizi, şuningdek, yakuniy versiyada bölmagan boşqa kadrlar körsatilgan edi. Ammo serialning yuqori reytinglari va merchandising sotuvlari dastlabki ğoyadan voz keçişga qaror qildirdi, birinçi mavsum va filmning finali ssenariylari qayta yozildi va film oxir-oqibat franşizada va Aşning hikoyasida birinçi böldi. Dastlabki ssenariy qayerdadir saqlanib qolganmi, bu hozirgaça nomaʼlum.

«Mewtwo Strikes Back» juda muvaffaqiyatli böldi: faqat AQŞda prokatning birinçi kunida (çorşanba kuni) kassa yiğimi 10,096,848 AQŞ dollarini taşkil etdi. Dam oliş kunlariga film yana 31,036,678 dollar topdi, jami esa 50,754,104 dollarga yetdi va 3,043 kinoteatrda namoyiş etilgan. Uç oydan söng filmning yakuniy kassa yiğimi Amerikada 85,744,662 dollar, boşqa mamlakatlarda 77,900,000 dollar, dunyo böyiça esa 163,644,662 dollar böldi, bu «Mewtwo Strikes Back»ni kinematografiya tarixidagi eng kassa anime-filmiga aylantirdi. Film şuningdek televizion serialdan olingan ekranlaştirişlar orasida uçinçi örinda turadi va öz vaqtida video öyindan olingan eng kassa ekranlaştiriş edi, 2001-yilda «Lara Croft: Tomb Raider» filmi çiqqunça.

Muvaffaqiyatiga qaramay, film tanqidçilardan salbiy şarhlar oldi. Rotten Tomatoes saytida film 14 % ball oldi va «Pokémon 2000» bilan birga Pokémon koinotidagi barça animatsion filmlar içida eng past baholangan hisoblanadi. Rotten Tomatoesda filmni 77 tanqidçi baholagan, ularning baʼzilari film faqat bolalar uçun qiziqarli bölişini aytgan. Metacritic saytida filmga turli şarhlovçilarning baholariga asoslanib 35 % qöyilgan, bu ham filmga past baho berilganini bildiradi.

«Pikaçuning yozgi taʼtili» ham salbiy şarhlar oldi. Anime News Network sayti qisqa metrajli filmning syujetini «boğlanişsiz, maʼnosiz va barqaror emas» deb atadi, şu bilan birga «Mewtwo javob zarbasi beradi» garçi qarama-qarşi va klişe bölsa-da, tomoşabinga zavq bağişlay olişini, filmdagi vizual tarkib esa munosib darajada bajarilganini taʼkidladi. Bundan taşqari, minus sifatida film ğoyasining özi qayd etildi: janjallaşiş yomon, deydi tanqidçi, bu «Pokémon»ning asosiy ğoyasiga, yaʼni hayvonlar jangiga zid. The Washington Times gazetasining jurnalisti Patrick Butters filmning «Yulduzlar uruşi» kabi boşqa filmlar ğoyalaridan foydalanganini va filmni faqat «Nintendo ulkan maşinasining yana bir detali» deb atadi. Coventry Evening Telegraph ingliz gazetasining jurnalisti Michael Wood «Pikaçuning yozgi taʼtili»ni ham ahmoq va boğlanişsiz deb atadi, filmning öziga kelsak, Vud filmning yaxşi va qiziqarli boşlanişi borligini, ammo qolgan qismi «faqat tayyorgarliksiz jangovar sanʼat filmlariga öxşaşini» hisobladi.

Pokémon: The First Movie — birinçi filmga bağişlangan musiqiy albom. Albomdagi baʼzi qöşiqlar filmda bölgan, boşqalari «Pikaçuning yozgi taʼtili»da bölgan, baʼzilari esa filmda umuman yöq.

Izohlar:

1^ Bu trek filmda bölgan.

2^ Bu trek film titrlarida yangragan.

3^ Bu trek na filmda, na «Pikaçuning yozgi taʼtili»da umuman bölmagan.

4^ Bu trek «Pikaçuning yozgi taʼtili»da bölgan.

Pokémon: The First Movie saundtrekidan taşqari, filmdagi musiqiy mavzular bilan birga Pokémon: The First Movie Original Motion Picture Score saundtreki ham çiqarilgan.