The 9th Company

Tabiiy suratga oliş uçun Balaklava, Beregovoye, Koktebel, Perevalnoye harbiy poligonida, Saki, Eski Qrim, Feodosiya, Foros va Eski-Kermen ğor şahrida maydonlardan foydalanilgan (qoyadagi dumaloq teşiklar — şahar donxonalari).

«Jokonda»ning gugurt uçun yurişi sahnasi uçun suratga oliş guruhiga kameradan qörqmaydigan eşak kerak bölgan. Mualliflar Simferopol hayvonot boğiga murojaat qilişgan, u yerda ularga 1966-yilda Leonid Gayday filmi «Kavkaz asirasi, yoki Şurikning yangi sarguzaştlari»da suratga tuşgan eşak Lyuskani tavsiya qilişgan.

Boş rejissyor: Fyodor Bondarçuk.

Ssenariy muallifi: Yuriy Korotkov.

Boş operator: Maksim Osadçiy.

Boş rassom: Grigoriy Puşkin.

Bastakorlar: Dato Yevgenidze, Ivan Burlyayev.

Işlab çiqariş:

«Slovo» ijodiy birlaşmasi

«Art Pictures Group» studiyasi

«Studiya 1+1» teleradiokompaniyasi (Ukraina)

MRP Matila Rohr Productions Oy (Finlyandiya)

«STS» kanali

Ukraina media guruhi

Kassa tuşumi:

2005-yilda Rossiyadagi kassa tuşumi böyiça birinçi örin — 25 555 809 dollar

Markaziy televideniyeda birinçi namoyiş: 2006-yil 9-may

DVD naşri: 1 DVD, DTS, Dolby Digital 5.1 ovozi, PAL, 5-mintaqa, rus subtitrlari, naşriyotçi: «Vox Video», 2005-yil; qöşimça: «Film haqida film», «9 rota: 20 yil ötgaç», fotogalereya

VHS naşri: 1 VHS, 2.0 ovozi, PAL, naşriyotçi: «Studiya Soyuz»

Film voqealari 1989-yilda sodir böladi, holbuki 3234-balandlik yonidagi haqiqiy jang 1988-yilda bölib ötgan, qöşinlarning töliq çiqarilişigaça esa yana bir yil qolgan edi. Bagramdagi An-12 ning jangovar yöqotişlari, mavjud maʼlumotlarga köra, bölmagan. Filmda körsatilgan voqea 1989-yil 23-yanvarda Qandahorda sodir bölgan: uçib ketganidan köp ötmay An-12BP SSSR-11987 bortli samolyot yerdan PZRK orqali otilgan raketa bilan şikastlangan. Samolyotni qönişga muvaffaq bölişgan, şundan keyin jiddiy şikastlaniş tufayli uni hisobdan çiqarişgan, bunda bortdagi heç kim jarohat olmagan.

Umuman olganda, film turliça baholangan. Fyodor Bondarçukning özi öz kartinasi haqida quyidagilarni aytgan:

Hozir köpçilik bu uruş haqida heç narsa bilmaydi. Çeçenistonga 18 yoşli yigitlar yuborilganda hamma baqirdi: «Bolalarimizni qassoblikka topşirdinglar!» Lekin heç kim öylab körmadi, mamlakat 10 yil davomida maktabni bitirgan yoşlarni uruşga yuborgan — hali dunyoda nima qiliş kerakligi, nima uçun hayotini beriş kerakligi va umuman beriş kerakmi yoki yöqligi haqida javob topmagan yoşlarni. <…> Bu mening avlodim haqidagi, uruş, döstlik haqidagi film. Erkaklar muhabbati, jasorat, xiyonat va sadoqat haqida. Kadrda körsatişga intilgan haqiqat generallarga yoqmasligi mumkin. Lekin bizning maslahatçilarimiz — Afğonistonda bölgan askarlar tomoşa qilgandan keyin hissiy kötarinkilikda çiqişdi. Men uçun bu katta ahamiyatga ega. Men bu kartinani yuqori martabali kişilar tanqid qilişiga tayyorman, ularga mening qaraşlarim yoqmaydi.

«Rossiyskaya gazeta»: «Fyodor Bondarçuk özining birinçi badiiy filmini suratga oldi. Unda ekşn va drama deyarli teng nisbatda uyğunlaşgan. Bu tasma kuzning asosiy kinematografik voqeasiga aylandi. Film 80-yillar oxiridagi haqiqiy voqealarga asoslangan».

Till Şvayger filmi haqida: «Bu taʼsirli film, gözal suratga oliş va ajoyib aktyorlar».

Rus tarjimoni va internet publitsisti Dmitriy Puçkov, «Goblin» taxallusi bilan maşhur, filmni «ajdodlarga nisbatan xunuklik» deb atagan. Filmga bağişlangan şarhida u film «yaxşi suratga olingan» va «rus kino uçun yutuq» ekanini yozgan, lekin syujetni tanqid qilib, Bondarçukning film haqiqiy voqealarga asoslangan degan sözlariga şubha bildirgan:

Endi bizda «Ştrafbat» seriali va «9 rota» filmi bor, ularni haqiqatni «suratga olayotganlariga» chin dildan işongan odamlar yaratgan. Lekin undan ham dahşatlisi şuki, mamlakatda butun bir avlod ulğayib, ular hamma joyda va hamma narsada yutqazganimizga qatʼiy işonadigan ahmoqlarga aylangan. Mamlakati uçun kuraşayotgan jangçilar — hammasi bir qaraşda qattiq tutqanoqli ruhiy kasallar. «Hammasi befoyda böldi», çunki «ularning mamlakati ikki yildan keyin mavjud bölişdan töxtadi».

Tanqidçilar kadr va montajning klipga öxşaşligini qayd etişgan. Şuningdek, «Full Metal Jacket» va «Platoon» kabi amerikaça blokbasterlar bilan öxşaşlik ham kuzatilgan. Liberallar muallifni maʼnosiz uruşni uluğlaşda gumon qilişgan — hatto qon ham çiroyli suratga olingan. Ammo «öz filmimizni öz haqimizda» uzoq kutgan tomoşabinlar uçun bu muhim bölmadi. Birinçi marta ommaviy prezident kino seansi ötkazildi, unda mudofaa vaziri Sergey Ivanov iştirok etdi. Vladimir Putin tomoşadan keyin aytdi: «Juda isteʼdodli, çunki qalbni tutib oladi», va jang sahnalarini maqtadi, uning fikriça, ular Sergey Bondarçuk asarlaridan kam emas edi. Fyodor Bondarçukning özi Novo-Ogaryovoda körsatuvdan bir hafta ötgaç, «Yedinaya Rossiya» partiyasining «Yoş gvardiya» jamoat kengaşiga kirdi, ammo u yerda heç qanday faollik körsatmadi.

Afğonistan faxriylari film tomoşa qiliş qiyin ekanini taʼkidlaşadi, çunki unda öta köp töqima bor. Eng katta norozilik butun rotaning deyarli halok bölgani haqidagi yolğon va jangda iştirok etgan askarlarning haqiqiy yoshi bilan nomuvofiqlik bilan boğliq (aslida 39 kişidan 6 kişi halok bölgan). Uni Afğon uruşining 10 yili davomida sodir bölgan voqealar birlaştirilgan oddiy blokbaster deb hisoblaş mumkin.

«9 rota» 2005-yilda Rossiya kinoprokatidagi eng köp daromad keltirgan film böldi, 2011-yil 21-oktabr holatiga köra Rossiyaning eng köp daromad keltirgan filmlari umumiy reytingida yettinçi örinni, 2012-yil holatiga köra Rossiya kinoprokatining eng köp daromad keltirgan filmlari umumiy reytingida 33-örinni egalladi.

2006-yilda film Rossiyadan «Oskar» mukofotiga nomzod sifatida tanlandi, ammo nomzod bölmadi va qisqa röyxatga kirmadi.

Kinofilm quyidagi tanlovlar va festivallarda taqdirlangan:

Eng yaxşi badiiy film — «Oltin qöçqor» kinomukofoti, 2005-yil.

Eng yaxşi rejissyorlik debyuti — «Oltin qöçqor», 2005-yil.

Eng yaxşi operatorlik ishi — «Oltin qöçqor», 2005-yil.

Eng yaxşi ikkinçi rejadagi ayol roli — «Oltin qöçqor», 2005-yil.

Filmning eng yaxşi musiqasi — «Oltin qöçqor», 2005-yil.

Tomoşabinlar simpatiyasi mukofoti — «Oltin qöçqor», 2005-yil.

Oçiq internet ovoz beriş natijalari böyiça eng yaxşi badiiy film — «Oltin qöçqor», 2005-yil.

Eng yaxşi badiiy film — «Oltin burgut» kinomukofoti, 2005-yil.

Eng yaxşi operatorlik ishi — «Oltin burgut», 2005-yil.

Filmning eng yaxşi musiqasi — «Oltin burgut», 2005-yil.

Eng yaxşi tovuş muhandisi ishi — «Oltin burgut», 2005-yil.

Eng yaxşi badiiy film — «Nika» kinomukofoti, 2005-yil.

Eng yaxşi tovuş muhandisi ishi — «Nika», 2005-yil.

Filmning eng yaxşi musiqasi — «Nika», 2005-yil.

Eng yaxşi erkak roli — «MTV Russia Movie Awards», 2006-yil.

Eng yaxşi aktyorlar ansambli — «MTV Russia Movie Awards», 2006-yil.

Yilning yutuği — «MTV Russia Movie Awards», 2006-yil.

Eng yaxşi janglar sahnasi — «MTV Russia Movie Awards», 2006-yil.