«Орёл приземлился» (англ. The Eagle Has Landed) — Jon Sturges rejissyorligidagi film, 1975-yilda britaniyalik yozuvçi Jek Higginsning şu nomdagi romani asosida 1976-yilda suratga olingan ekranlaştiriş. Boş rollarni Maykl Keyn, Donald Sazerland va Robert Duval ijro etgan. Bu ish Sturges uçun sönggi böldi va Keyn bilan Sturges örtasidagi munosabatlar keskin bölişiga qaramay, film çiqqaç muvaffaqiyat qozondi hamda öz muxlislariga ega böldi.
1Treylerlar
▶2Rollarda
Michael Caine, Donald Sutherland, Robert Duvall
John Sturgesrejissyor
Michael Caineaktyor
Donald Sutherlandaktyor
Robert Duvallaktyor
Jenny Agutteraktyor
Donald Pleasenceaktyor
Anthony Quayleaktyor
Jean MarshaktyorJGJudy GeesonaktyorTMTom Mankiewiczssenariy muallifi
Lalo Schifrinkompozitor3Syujet
1943-yil noyabrida Uinston Çerçill Norfolk hududidagi Britaniya Harbiy-havo kuçlari bazasiga taşrif buyurişni…
1943-yil noyabrida Uinston Çerçill Norfolk hududidagi Britaniya Harbiy-havo kuçlari bazasiga taşrif buyurişni rejalaştirmoqda, söngra mahalliy aristokratning mulkida dam oliş kunlarini ötkazmoqçi. Buni nemis razvedkasi — Abver bilib oldi va bu natsistlar rahbariyati uçun katta omad böldi: bundan biroz oldin Gitlerga Britaniya Boş vazirini öğirlaş haqida jinnilarça fikr kelgan edi, va ayni paytda bunning amalga oşirilişi mumkinligi maʼlum böldi.
Gimmlerning buyruği bilan Abver polkovnigi Maks Radl (Robert Duval) operatsiyani bajariş uçun irlandiyalik Liam Devlinni (Donald Sazerland) topadi — u inglizlardan nafratlanuvçi Irlandiya ozodlik armiyasi (IRA) faoli edi — va Vermaxtning desant qismlari qömondoni polkovnik Kurt Ştayner (Maykl Keyn) boşqaradigan jazo bataloniga yuboriladi.
Ştaynerning yöqotadigan narsasi yöq edi va u taklifni qabul qiladi. Uning rahbarligidagi kommandos guruhi Angliyada turgan polyak askarlari niqobida Britaniya qirğoqlariga muvaffaqiyatli tuşadi. Ammo tasodif hamma narsani buzadi va natijada nemislar Amerika reyndjerlari otryadi bilan jangga kirişişga majbur böladi. Bir neça jangçigina tirik qoladi. Devlin evakuatsiyani amalga oşirar ekan, Ştayner Çerçillga yetib olişga harakat qiladi…
Ştayner otryadi mahalliy aholining bir guruhini garovga oladi va çerkovda mudofaani taşkil etadi. Devlin Molli bilan tanişadi, u unga yordam bermoqçi. Molli Liamni qutqariş uçun Devlinni foş etgan qişloği Arturni öldiradi. Pitts (Larri Xegmen) garovga olinganlar orasida mumkin bölgan yöqotişlarga qaramay, çerkovga behuda hujum qiladi. Pitts özi jang çalkaşligida jipda çerkovdan çiqib ketadi va Grey uyi oldida qoladi, Grey boşidanoq nemislarga yordam bergan edi. Polkovnik Pitts va yana bir reyndjer Greyni qölga oliş uçun uyga bostirib kirişadi, ammo unga Pittsni revolverdan öldirişga muvaffaq böladi. Uning özi esa Pitts bilan birga bostirib kirgan ikkinçi askarning öqidan halok böladi. Şu payt çerkovga Pittsning yoş örinbosari, kapitan Klark (Trit Uilyams) boşçiligidagi Amerika reyndjerlari guruhi yetib keladi. Klark polkovnik Ştaynerni tinç aholini qöyib yuborişga köndiradi, u buni bajaradi. Köp ötmay Devlin qaytib keladi va ruhoniyga hujum qiladi. Kapitan uni himoya qiladi, lekin Devlin ruhoniyning maşina kalitlarini öğirlaydi. Nemis serjanti Ştaynerga şunday reja taklif qiladi: otryad çerkovda qoladi va duşmanni uşlab turadi, Devlin, polkovnik va yaralangan ofitser esa yaşirin çiqiş orqali ketadi. Ştayner tişlarini ğijirlatib rozi böladi va oxirida askarlarga fidokorligi va sadoqati uçun minnatdorçilik bildiradi. Kapitan Klark öz jamoasi bilan hujumni boşlaydi. Ular çerkovga granatalar taşlaydi, pulemyotdan öq uzadi va binoga bostirib kiradi. Kapitan Klark tirik qolgan nemislarni yöq qiladi, lekin bu hali oxiri emasligini va qolgan duşmanlarni topiş kerakligini tuşunadi.
Şu orada Maks Radl xiyonatda ayblanib hibsga olinadi va operatsiya muvaffaqiyatsiz bölgani uçun otib taşlanadi.
Ştayner missiyani yakka özi bajarişga qaror qiladi va yaralangan ofitser bilan evakuatsiya nuqtasiga yetib borgaç, uni taşlab ketadi. Polkovnik örmonda reyndjerlardan biriga (Jeff Konauey) hujum qiladi va radioapparatni oladi; uning yordamida Çerçill bölişi taxmin qilinayotgan inglizlar bazasi joylaşuvini aniqlaydi. Keçqurun Ştayner Boş vazir malikanasiga yaşirinça kirib, undan töpponçadan öq uzadi. Şovqinga harbiylar yugurib keladi, ular orasida Ştayner kapitan Klarkni köradi. Klark polkovnikni öldiradi va halok bölgan odam vazir emas, balki öz rolini oxirigaça öynagan aktyor bölganini bilib oladi.
Liam Devlin nomaʼlum tomonga yöl oladi, Mollidan kelgan muhabbat maktubini özi bilan olib ketadi.
4Rollarda
Maykl Keyn — polkovnik Kurt Ştayner, desant qismlari qömondoni. Klark tomonidan otib…
Maykl Keyn — polkovnik Kurt Ştayner, desant qismlari qömondoni. Klark tomonidan otib öldiriladi.
Donald Sazerland — Liam Devlin, IRA taşkilotining terrorçisi.
Jenni Aggeter — Molli Prayor, inglizça, Devlinning sevgilisi.
Trit Uilyams — kapitan Garri Klark, polkovnik Pittsning örinbosari, Amerika reyndjerlari qömondoniga aylanadi.
Robert Duval — oberst Maks Radl — Abver ofitseri. Otib öldiriladi.
Donald Plezens — Geynrix Gimmler, SS reyxsfyurer, operatsiyani Ştaynerga topşirgan.
Entoni Kuel — admiral Vilgelm Kanaris.
Sven-Bertil Taube — kapitan fon Noyştadt.
Jon Steyding — Jon Verekr, ingliz ruhoniysi.
Judi Gison — Pamela Verekr, ruhoniyning singlisi.
Larri Xegmen — polkovnik Klarens E. Pitts, reyndjerlar qömondoni. Greyning öqidan halok böladi.
Jeff Konauey — oddiy askar Frazer, Amerika askari. Ştayner tomonidan huşidan ketkaziladi.
Maykl Bayrn — unter-ofitser Karl, Radlning adyutanti.
Yoaxim Xansen — obergruppenfyurer SS, Radlni hibsga olgan.
Li Dilli — Uinston Çerçill.
Piter Mayls — Adolf Gitler.
5Suratga oliş
Dastlab Keynga Devlin roli taklif qilingan edi, lekin u IRA aʼzosi rolini öynaşni istamadi va Ştayner rolini…
Dastlab Keynga Devlin roli taklif qilingan edi, lekin u IRA aʼzosi rolini öynaşni istamadi va Ştayner rolini öynaşi mumkinmi, deb söradi. Devlin roli Richard Xerrisga berildi, ammo u IRA moliyalaştirişi bilan haqiqiy aloqa bor deb hisoblaganligi sababli, oxir-oqibatda rolni Donald Sazerland ijro etdi.
6Romandan farqlar
Romanda Ştaynerning jazo bataloni inson boşqaradigan torpedalar torpedaçilaridan…
Romanda Ştaynerning jazo bataloni inson boşqaradigan torpedalar torpedaçilaridan iborat.
Ştayner qutqargan yahudiy qiz Brana (Varşava gettosi yöq qilinayotgan paytda (1942—1943) Ştayner qismining qoldiqlari Varşava orqali ötgan epizod):
romanda Ştaynerga öz familiyasini ham aytdi: Lezemnikova.
romanda u poyezdga özi sakradi (Ştaynerning maslahati bilan).
romanda u öşa poyezdda ketayotganda otib öldirilmadi (garçi SS-chi Ştaynerga birinçi bekatda uni olib taşlaşlarini vaʼda qilgan edi).
romanda, u ketayotganda, Ştayner SS-çilar qömondonini töpponçasi ostida uşlab turdi va baqirdi: «Qizçaga kim öq uzsa, mayorga öq uzgan böladi!».
Romanda Molli heç kimni öldirmadi (?) va uruşdan keyin öşa joyda yaşab, Devlindan tuğilgan farzandini voyaga yetkazdi.
Romanda Ştayner öz taşabbusi bilan çerkovdagi garovga olinganlarni ozod qildi (yakuniy jangdan oldin).
Romanda Ştayner «Uinston Çerçillni» (yaʼni aktyor-ikkilamçisini) otişga ulgurmadi — u avvalroq öldirildi — va «Çerçill» (yaʼni uning ikkilamçisi) tirik qoldi; aktyor-ikkilamçi keyinroq teatrda sahnada öynab yurganida, unga nemis bombasi (yoki V-2 raketasi?) tuşdi. Şu bilan birga muallif (Jek Higgins) öquvçini va romandagi qahramonlarni (Ştaynerni otgan ingliz harbiylari va razvedka xodimlarini) noaniqlikda qoldiradi: Ştayner otişga ulgurmadimi, öziga işonib keçiktirdimi, yoki otişdan fikr qaytardimi yoki iккilandimi — «buyuk odam»ga (romanda muallif şunday ibora işlatgan) va/yoki uning öldirilişi Germaniya uçun yetarliça foydali bölişini.
Romanda Layam (Liam) Devlin «nomaʼlum tomonga yöl oladi» emas, balki Ştaynerning örinbosari Ritter Noyman bilan evakuatsiya uçun jalb qilingan nemis harbiy kateri orqali olib çiqib ketilgan. Romanda evakuatsiya qilinganlar faqat ikki kişi edi.
Romanda Maks Radlning keyingi taqdiri haqida oçiq yakun bor; muallif (Jek Higgins) buni aniq aytmagan; faqat bu voqeani tekşirayotganda (uruşdan yillar ötib) uning beva ayoli bilan uçraşganini yozgan. Ammo romanda Radl Şarqiy frontdagi jarohatlari va mahrumliklari hamda köp çekişi tufayli kelib çiqqan kasallikdan vafot etgan bölişi mumkin (bu razvedka-diversiya operatsiyasi boşlanganda uning kasalligi allaqaçon bor edi).
7Kadrlar
4
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDB8Öxşaş filmlar
Matn: maqola tarjimasi «Орёл приземлился» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.