The Lifeguard

Film voqealari provinsial şaharçada ikki kun davomida röy beradi.

18 yoşli Vilgelm (Vilya) Tişin OSVOD stansiyasida qutqaruvçi bölib işlaydi va tez orada armiyaga ketişi kerak. Onasi bu voqeani tantanali nişonlamoqçi va Vilyaga döstlarini (ularning esa yöq) yiğib, kuzatuvga qiz döstini (uning ham yöq) taklif qilişni taklif qiladi. Vilya yarim taniş yigitlardan özining eng yaqin döstlarini öynab berişlarini, ularning kompaniyasidagi Olya qizdan esa uning sevgilisi rolini ijro etişni söraydi. Olya va Vilyaning qisqa muloqoti yaqinlik bilan tugaydi; şunda Olya paydo bölgan munosabatlarga jiddiy qaraydi, Vilya esa unday emas.

Mahalliy maktabda Andrey Larikov adabiyotdan dars beradi. Unga eski tanişi, kinoişqiboz Varaksin mehmonga keladi. U «Öqituvçi va öquvçilar: bilim tirik şoxi» mavzusida hujjatli film suratga olişni rejalaştirgan. Film Larikovning darslari öquvçilarini qanday özgartirgani, ularni ança ruhli va nozik his etadigan odamlarga aylantirgani haqida bölişi kerak. «Bu Onegin, Çatskiy, Tatyanalar ularga behuda ötmagan bölsa kerak-a?» Biroq Varaksinning ssenariysi haqiqat bilan juda kam umumiylikka ega: aslida Larikovning darslari maktab öquvçilariga sezilarli taʼsir qilmagan. Dastlab suratga tuşişga rozi bölgan Vilya oxir-oqibat yoqilgan kamera oldida Varaksin rejasining soxtaligi haqida alam bilan monolog aytadi va boşqa narsalar qatorida Olyaga qilgan ishi uçun özini kutilmaganda qoralaydi: «Balki bu tunda men uning ham, özimning ham butun umrini buzib qöygandirman. Bu qanday böladi?» Larikovning özi ham öquvçilari bilan rus adabiyoti haqidagi barça suhbatlari befoyda ekaniga azob çekadi va şaharni taşlab, Moskvadagi aspiranturaga ketişni öylaydi.

Maktab bitiruvçisi Asya Vedeneeva bir voqea tufayli Larikovga yaşirinça oşiq: töqqizinçi sinfda ular «kartoşka»ga borişgan, ikkalasi daraxt ostida jalaʼdan panalaşgan, nimadir haqida gaplaşişgan, Larikov unga sheʼr öqigan… Hozir Asya tibbiyot institutining talabasi bölib, sevgisiz, zerikarli tengdoşi — kesuvçi Ganinga turmuşga çiqqan. Larikovning tuğilgan kuni kuni Asya maktabga uning oldiga kelib, uzoq gaplaşadi, tösatdan «sen» deb murojaat qilib, unga ham xuddi öziga öxşab daraxt va jala sahnasi tuşiga kirib-çiqmayotganini söraydi. Keyin u Larikovga qimmat sovğa — Botticelli rasmining nusxasini sotib olişga qaror qiladi. U Larikovning uyiga kelib, butun tun eşik oldida uni kutadi (Larikov tuğilgan kunini Varaksin bilan boşqa joyda nişonlaydi). Tong yaqinlaşganda u qaytib kelganida, oçiqdan-oçiq uxlagandek bölib yotgan Asyani va rasmni köradi. Qizga gap qotiş örniga u qörqib yonidan ötib ketadi, zum ötmay öz qiliğidan puşaymon bölib, orqaga yuguradi — va Asyaning yöqolganini topadi. Na u, na Ganin uni heç qayerdan topa olmaydi.

Ertalab Vilya OSVOD stansiyasida binokl orqali şişgan qayiqdagi qizni köradi. Uning köz öngida qiz qayiqni mix bilan teşib, çökişni boşlaydi. Suvga sakrab, Vilya qizni öz joniga qasd qilişdan qutqaradi va u özining sinfdoşi Asya Vedeneeva ekanini biladi. Ular butun kun va keçki payt stansiyada suhbat bilan ötkazadilar, ular orasida ruhiy yaqinlik paydo böladi. Oxir-oqibat Asya Vilyaga Larikovning «xiyonati» haqidagi butun voqeani va eridan homilador ekanligini aytib beradi. Şu orada raşk va umidsizlikdan toliqqan Ganin ov miltiği bilan Larikovning oldiga keladi (Asya uning oldiga ketgan deb öylaydi va uni otib taşlaşni öylaydi). Biroq uzoq suhbatdan keyin u sovib qoladi.

Ertasi kuni Vilya armiyaga ketadi. Uni Asya kuzatadi, u Vilyani quçoqlab öpadi, Vilya esa aytadi: «Bilasanmi, mening hayotimda bu tundan yaxşiroq narsa, balki, bölmaydi». Bu manzarani gul olib Vilyani kuzatişga kelgan Olya ham köradi va uni boşqa qiz bilan körib dahşatga tuşadi. Ammo Vilya uni hatto sezmaydi. Boşqa çaqiruvçilar bilan kemaga çiqib, u şaharni va bu hikoyaning barça qahramonlarini orqada qoldirib suzib ketadi.