The Prestige

Kristofer Prist romanining maşhur syujeti rejissyorning akasi Jonathan Nolan tomonidan sezilarli darajada qayta işlangan. Hikoya ketma-ket bayon etilmaydi, balki qahramonlarning bir neça qatlamli flashbackʼlari orqali beriladi.

Sehrgar Alfred Borden (Christian Bale) raqibi Robert Angierni (Hugh Jackman) öldirişda ayblanib hukm qilingan. Ikkalasi ham «Illyuzionist Milton» (Ricky Jay) va muhandis John Cutterning yordamçilari bölib işlagan.

Angierning xotini Julia (Piper Perabo) xavfli suv ostidagi tryuk bajarayotganda çökib ketadi va Angier Bordenni aybdor deb biladi. Borden esa qanday tugun bilan boğlaganini bilmaganini aytadi. Ikkalasi şafqatsiz raqibga aylanadi va bir-birining çiqişlarini buzişga harakat qiladi.

Şu orada Borden «Professor» taxallusi ostida sirli muhandis Bernard Fallon bilan çiqiş qiladi, Angier esa «Buyuk Dantone» bölib, yoqimli va gözal yordamçisi Olivia Wenscombe (Scarlett Johansson) va yordamçi Cutter bilan işlaydi. Ular örtasida kasbiy raqobatdan şaxsiy adovatga aylanadigan kuraş boşlanadi. Angier Bordenning öqni uşlaş tryukiga xalaqit beradi, natijada Borden ikki barmoqdan ayriladi. Keyin Borden Angierning qafasdagi quşni yöqotiş çiqişini buzadi, tomoşabinni jarohatlaydi va quşni öldiradi, bu esa Angierning obrösiga zarar yetkazadi.

Tez orada Borden «Odamni köçiriş» deb nomlangan ajoyib trykni namoyiş eta boşlaydi: u bir eşikdan kiradi va bir lahzadan söng sahnaning narigi çetidagi boşqa eşikdan çiqadi, çiqiş oldidan taşlangan töpni ham uşlab ulguradi. Angier va muhandis Cutter bu qanday bajarilişi haqida bahslaşadi. Cutter Borden örniga ikkilamçi odamdan foydalanayotganini taʼkidlaydi, lekin Angier bunga rozi bölmaydi va hammasi ança murakkab ekanini aytadi. Angier özining şu trykini, öziga öxşaş işsiz aktyor Root (yana Hugh Jackman) yordamida ijro etişni boşlaydi. Nomer muvaffaqiyatli çiqadi, lekin Angier sahna ostida turişga majbur böladi, Root esa tomoşabinlar olqişidan bahramand böladi.

Angier Oliviani Bordenning sirini oçişga yuboradi, lekin Olivia uning öta jinniligidan çarçagan bölib, unga xiyonat qiladi, Bordenning tomoniga ötadi va u bilan munosabat boşlaydi. Keyin u Angierga Bordenning şifrlangan kundaligini olib keladi, u göyo trykning sirini öz içiga oladi. Angier va Cutter Bordenning kundalik şifridan kalit sözni oliş uçun Fallonni öğirlaşadi. Kalit söz «Tesla» ekanini bilib, Angier Kolorado-Springsga boradi va Nikola Tesla (David Bowie) bilan uçraşib, odamlarni teleportatsiya qiladigan maşina qurişni topşiradi.

Orada Bordenning oilasi uning işga va Angierga bölgan öta berilganligi tufayli buziladi. Keyingi janjaldan söng Alfredning xotini Sarah öz joniga qasd qiladi. Olivia esa Bordenni tark etadi, çunki uning xotini ölimiga befarqligini va Angierdagidek jinnilikka berilganligini köradi.

Angier Bordenning kundaligini tugatadi va uni soxta ekanini, Oliviaga atayin berilganini aniqlaydi. Tesla sinovi muvaffaqiyatsiz tugagaç, Angier uni öz pullarini boşqa tajribalarga sarflaganlikda ayblaydi. Biroq u va Tesla maşina işlayotganini, lekin teleport sifatida emas, balki maʼlum masofada obʼekt nusxasini yaratişini aniqlaydi (şu tariqa qora muşuk nusxasi va Angierning şlyapasi köplab nusxalari Tesla uyi yonida topiladi).

Angier Londonga qaytib, «Haqiqiy odamni köçiriş» deb atagan trykni namoyiş etadi: u maşinaga kirib ğoyib böladi va zalning orqa qismida paydo böladi. Aslida maşina uning nusxasini yaratadi, ikkinçi Angier esa maşinada qoladi, lyuk orqali sahna ostiga tuşib, suvli sisternada çökadi, keyin uni közi ojiz yordamçilar tozalaydi. Şu bilan birga, Angier har safar köçirilganda özi ötadimi yoki maşinada qolib ketadimi, aniq bilmasdi, şuning uçun har bir nomer uning uçun katta qörquvli sinov edi.

Borden sahna ortida pistirmada turib Angierning çökayotganini köradi va uni qutqarişga urinadi, lekin uşlanib, qotillikda hukm qilinadi (filmning boşlanğiç sahnasi). Qamoqda Borden Lord Caldlowning agenti bilan uçraşadi, u Bordenning qizi Jessʼni tarbiyalaşni trykning sirlari evaziga taklif qiladi. Borden Angierning kundaligini oladi, uning oxirida muallif qamoqda ölim jazosini kutayotgan Bordenga murojaat qiladi. Şunda Borden uning qotilligi uyuştirilganini va Angier har bir çiqiş oldidan sahna ortiga uning kelişini kutganini tuşunadi. Lord Caldlow sirlarni oliş uçun kelganida, Borden uning aslida Angier ekanini bilib oladi. Borden trykning sirlarini berişga urinadi, lekin Caldlow qoğozni yirtib taşlaydi va Jess bilan ketadi, çunki u qizni tarbiyalab, Bordenga xotini uçun eng katta qasosni olmoqçi. Oxirgi taşrifda Borden Fallonga ikkalasi uçun yaşaşni aytadi, şundan söng Bordenning qatl etilişi sodir böladi.

Cutter Caldlowning Angierning barça tryklarini, şu jumladan maşinani sotib olganini bilib, uni körgani boradi va maşinani yöq qiliş kerakligini aytadi. U yerga kelgaç, Caldlow aslida tirik Angier ekanini va Bordenning ölimi oldindan rejalaştirilganini bilib qoladi. U Robertga nisbatan nafratga töladi, lekin maşinani u bilan birga yöq qilişga rozi böladi. Keyin ular Caldlowning teatrida yana uçraşadi, u maşinani öşa yerga köçirgan edi. Qaytişda u Fallon bilan uçraşadi, u içkariga kirib Caldlowni otadi. Fallon (yaʼni Alfred Borden) grimsiz körinadi va ölayotgan Caldlowga aytadi, u va osilgan Frederick Borden egizak aka-uka bölib, «Alfred» taxallusi ostida bitta odam bölib körinişgan va bitta taqdirni bölişgan, ikkalasi ham ikki ayolni sevgan. «Men Sarani sevdim, u Oliviani sevdi, har birimizda hayotning yarmi bor edi va bizga bu yetarli edi, lekin ularga yetmadi».

Alfred Caldlowni ölim holatida qoldirib ketadi, yonğin esa binoni yöq qilmoqda. Filmning birinçi sahnasi takrorlanadi, bu yerda sehrgar (endi bu Cutter ekanligi maʼlum böladi) kiçkina qizga (Jess) quş yöqoliş trykini körsatadi. Bu safar sahna Alfred kelib, qizini olib ketişi bilan davom etadi. Oxirgi soniyada ölayotgan Angierning atrofida suvli şişa baklar turganini köriş mumkin, ularda uning çökib ketgan nusxalari bor.

«The Prestige» filmi uçun musiqani ingliz musiqaçisi va bastakori David Julian yozgan. Julian ilgari ham film rejissyori Kristofer Nolan bilan «Memento» va «Insomnia» filmlarida hamkorlik qilgan.

Film kabi, saundtrek ham uç qismga bölingan: «Nayza» (Bait), «Aylaniş» (Transformation) va «Prestij» (The Prestige).

Baʼzi tanqidçilar film musiqasidan umidsizlanişdi, uning filmga yaxşi mos kelganini, lekin mustaqil albom böla olmasligini tan olişdi.

SoundtrackNet portalining şarhlovçisi Jonathan Jarry saundtrekni «faqat funksional» (merely functional) deb atadi, u qörquv muhitini yaratadi, lekin heç qanday qiziqarli emas. Şarhlovçi film musiqasi ğoyasiga qiziqsa-da, Jarry ijroni «juda umidsizlantiruvçi» (extremely disappointing) deb hisobladi.

Tracksounds portalidan Christopher Coleman musiqa «yaxşi tuzilgan musiqiy fon» bölsa-da, töliq filmga singib ketib, butunlay sezilmay qolganini taʼkidladi. Filmtracksʼdan Christian Klemmensen David Julianning kinosanoatdagi ijodiga qiziqqanlarga saundtrekni tavsiya qildi va uni filmning syujetiga mos keladigan «musiqiy hamrohlikda biron aql yoki sehr» (any semblance of intellect or ençantment in the score to match the story of the film) kutganlar uçun emasligini qayd etdi. Klemmensen film saundtrekini «soddalaştirilgan torli akkordlar va zerikarli elektron tovuşlar asosida qurilgan» (constructed on a bed of simplistic string çords and dull electronic soundscapes) deb, jonsiz deb atadi.

Yakuniy titrlar paytida Thom Yorkening «Analyse» qöşiği ijro etiladi.

Touchstone Pictures dastlab belgilangan 27 oktyabrdan relizni bir hafta oldinga, 2006-yil 20-oktyabrga köçirişga qaror qildi. Film AQŞda birinçi dam oliş kunlarida 14,8 million dollar yiğib, birinçi örinni egalladi. U dunyo böylab 109 million dollar, şu jumladan AQŞda 53 million dollar yiğdi. Film eng yaxşi sanʼat rahbari ishi uçun «Oskar» mukofotiga (Nathan Crowley va Julie Oçipinti) va eng yaxşi operator ishi uçun «Oskar» mukofotiga (Wally Pfister) nomzod böldi, şuningdek, 2007-yilda eng yaxşi badiiy töliqmetrajli film uçun «Hugo» mukofotiga nomzod böldi. Film «Saturn» mukofotining «Eng yaxşi ilmiy-fantastik film» va «Eng yaxşi kostyum dizayni» nominatsiyalarida ham nomzod böldi.

Birinçi mintaqada relizni Buena Vista Home Entertainment amalga oşirdi, film 2007-yil 20-fevralda çiqdi va DVD hamda BD formatlarida mavjud böldi. Warner Bros 2007-yil 12-martda ikkinçi mintaqa uçun DVD naşrini çiqardi. Film, şuningdek, Yevropada BD va mintaqasiz HD DVD formatlarida ham mavjud böldi (HD DVD formati bekor qilinişidan oldin). Maxsus materiallar qatoriga taxminan yigirma daqiqalik hujjatli film «Rejissyor daftari: The Prestige — Yaratiliş haqida beş qisqa film» (Directorʼs Notebook: The Prestige – Five Making-of Featurettes), badiiy galereya va treylerlar kiradi. Nolan filmga şarhlar qöşişni istamadi, çunki tomoşabin filmni körayotganda öz reaksiyasiga tayanişini xohladi. U şarhlar filmning sirlarini oçib yubormasligini istadi.