«Notoğri odam» (ingl. The Wrong Man) Alfred Hitçcockning Kvinsdan çiqqan kontrabasçi Christopher Emmanuel Balestreroning (1909-yil 29-sentabr — 1998-yil 27-fevral) (sanoat muhandisi Gregory Balestreroning otasi) maşhur Nyu-York jinoyat işiga asoslangan jinoiy drama-nuar. U 1953-yil 13-yanvarda hibsga olingan. Suğurta kompaniyasining ikki xodimi uni bundan oldin ikki marta kassani 271 dollar umumiy summaga talon-taroj qilgan odam deb körsatgan edi.
Haqiqatda ikkala talonni işsiz plastmassaçi Charles James Daniel qilgan, uning taşqi qiyofasi Balestreroga hayratlanarli darajada öxşab ketgan. Balestrero ustidan sud tergovi davom etayotganda Daniel tasodifan boşqa jinoyat ustida uşlanib qoldi. Şundan keyin politsiya uning qiyofasiga eʼtibor qaratdi va söroq paytida Daniel hammasini tan oldi, şu jumladan yana 40 ta talonni ham. Şundan söng Balestrero töliq oqlanib, ozod qilindi. Daniel bilgani, Balestrero uning jinoyatlari uçun hibsga olinganini bilganini aytdi va agar uni oxirigaça aybdor deb topişganida, özi kelib tan olişini bildirdi. Bundan keyin Balestrero şahar hokimiyatiga va suğurta kompaniyasiga qonunsiz uşlab turilgani uçun 500 ming dollarlik daʼvo qözğadi, lekin oxir-oqibat sudsiz tarzda atigi 7 ming dollarga kelişişga rozi böldi.
Balestreroning hikoyasi Maxwell Andersonning «The True Story of Christopher Emmanuel Balestrero» («Christopher Emmanuel Balestreroning haqiqiy hikoyasi») kitobi va Herbert Breanning 1953-yil 29-iyunda çiqqan Life jurnali sonidagi «The Identity Case» («Öxşaşlik ishi») maqolasiga asos böldi. Balestrero öz hikoyasini ekranlaştiriş huquqlarining hammasini 22 ming dollarga sotdi va filmdan umuman mamnun qoldi.
Film premyerasi 1956-yil 22-dekabrda Nyu-Yorkda bölib ötdi.
1Treylerlar
▶2Rollarda
Henry Fonda, Vera Miles, Anthony Quayle
3Syujet
Christopher «Manny» Balestrero «Stork» klubida kontrabasda çalinadi. Şuningdek, Manny gazetaning sport…
Christopher «Manny» Balestrero «Stork» klubida kontrabasda çalinadi. Şuningdek, Manny gazetaning sport sahifalarida otlarga tikadi, lekin ansamblda kontrabasçi bölib işlab topadigan kam daromadiga qaramay, «haqiqiy» pul bilan tikişga jurʼat qilmaydi.
Mannyning xotini Rose tişining kuçli oğriğidan uxlay olmaydi. Stomatologga davolaniş taxminan 300 dollar turadi, bu Çristopherning daromadiga mutanosib emas, ayniqsa ularning ikki kiçik öğli borligini hisobga olsak.
Manny xotinining suğurta polisini garovga qöymoqçi bölib, suğurta agentligiga boradi. Agentlik xodimlari unda bir kun oldin ularni talon-taroj qilgan jinoyatçini tanişadi va politsiyaga xabar berişadi. Tez orada Christopher uyiga qaytayotganda uşlanadi va yaqinlariga heç narsa xabar qilişga ulgurmaydi.
Tergovçilar Balestrero ustidan gumon qilingan barça dökonlarni navbat bilan aylanib çiqişga qaror qiladi va şu tariqa tanib oliş ötkazadi. Şundan söng Mannyni politsiya bölimida söroq qilişadi. Söroq vaqtida tergovçilar Çristopherdan talonçi qoğozga bosma harflar bilan yozgan matnni yozib berişni söraydi. Mannyning yoziş uslubi öxşaş, bundan taşqari u xuddi şunday imloviy xatoga yöl qöyadi: «drawer» sözi örniga «draw» deb yozadi.
Bölimda guvohlar tomonidan tanib olingandan söng Mannyning barmoq izlari olinadi, suratga tuşiriladi va kameraga qamaladi.
Filmning sönggi daqiqalarida haqiqiy jinoyatçi tasodif tufayli, vaziyatlar töqnaşuvi natijasida qölga tuşadi. Biroq boş qahramonning xotini depressiyaga tuşib, 2 yil davomida klinikadan çiqolmaydi.
4Rollarda
Henry Fonda — Christopher Emmanuel «Manny»…
Henry Fonda — Christopher Emmanuel «Manny» Balestrero
Vera Miles — Rose Balestrero
Anthony Quayle — Frank D. ÖConnor
Harold J. Stone — leytenant Bowers
Charles Cooper — detektiv Matthews
John Heldabrand — Tomazini
Esther Minciotti — Balestreroning onasi
Doreen Lang — Ann James
Robert Essen — Gregory Balestrero
Harry Stanton — Islohot muassasalari bölimi xodimi (titrlarda körsatilmagan)
5Badiiy xususiyatlar
«Notoğri odam» — Alfred Hitçcockning eng ğamgin filmlaridan biri bölib, rejissyorning anʼanaviy uslubidan köp…

«Notoğri odam» — Alfred Hitçcockning eng ğamgin filmlaridan biri bölib, rejissyorning anʼanaviy uslubidan köp jihatdan farq qiladi.
Umidsizlik va ezuvçi muhit Bernard Herrmannning musiqasi bilan taʼkidlanadi. Hitçcock ayrim epizodlarni batafsil tasvirlaydi (yozuvni soliştiriş epizodi, sud epizodlari), tomoşabinni çarçatib, umidsizlik muhitini kuçaytiradi.
Filmda Hitçcock uçun xarakterli bölmagan xristian motivlari bor: qöşnisi oldidagi aybdorlik hissi, poklaniş, yoğoç tasbehda xoçga mixlaniş, ibodatlar, ikonalar. Kartinaning umumiy kayfiyatini Kafkaça deb ataş mumkin.
Kartinada nuar filmining köplab elementlari bor. Syujet jinoyatda ayblaş ustiga quriladi, boş qahramon qora plaş va şlyapa kiygan, butun harakat ataylab şahar dekoratsiyalarida böladi, mudhiş va ezuvçi muhit mavjud, operator qoronği ranglarda kontrastli tasvirga erişadi.
6Alfred Hitçcockning kameosi
Köpçilik filmlaridagi kabi Hitçcock ham filmda bir sahnada kameo sifatida körinişni rejalaştirgan edi. U…

Köpçilik filmlaridagi kabi Hitçcock ham filmda bir sahnada kameo sifatida körinişni rejalaştirgan edi. U hatto «Stork» klubida Mannyning ötirgan joyi yaqinida turgan sahnani ham suratga olgan edi. Lekin keyinroq uni kesib taşlab, özi iştirok etgan prolog suratga oldi. Unda quyidagi monolog yangraydi:
Men — Alfred Hitçcockman. Avval sizlar uçun turli triller filmlarini suratga olganman. Bu safar sizlarga boşqa turdagi film tomoşa qilişni taklif qilaman. Uning öziga xosligi şundaki, bu öylab topilgan hikoya emas, unda har bir söz haqiqat. Şunga qaramay, unda men avval siz uçun suratga olgan har qanday trillerdagidan ham ğalatiroq narsalar bor.
7Kadrlar
4
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDBMatn: maqola tarjimasi «Не тот человек (фильм, 1956)» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.
