Aktyor Maykl Dorsi köp yillardan beri munosib ish topa olmaydi: uning murosasiz xarakteri rejissyorlar va prodyuserlarni çöçitadi. Pul topiş uçun u aktyorlik sanʼatidan dars beradi va restoranda ofitsiant bölib işlaydi. Bir kuni Maykl boşqaça yöl sinab körişga qaror qiladi: ayol qiyofasiga kirib, Dorothy Michaels nomi bilan maşhur sovun operasidagi rol uçun sinovga boradi.
Filmni Sidney Pollak suratga olgan, boş rolni Dustin Hoffman ijro etgan. Filmda Jessica Lange, Teri Garr va Bill Murray ham rol oldi. Janri — komediya va romantik komediya, studiyasi — Mirage Enterprises. Film 1982-yil 17-dekabrda AQŞda prokatga çiqqan. Jessica Lange şu rol uçun «Oscar» oldi, Dustin Hoffman esa «Golden Globe» va BAFTA mukofotiga sazovor böldi.
1Rollarda
Dustin Hoffman, Jessica Lange, Teri Garr
Sydney Pollackrejissyor
Dustin Hoffmanaktyor
Jessica Langeaktyor
Teri Garraktyor
Charles Durningaktyor
Bill Murrayaktyor
Dabney Colemanaktyor
George Gaynesaktyor
Dave Grusinkompozitor·Ensiklopediyadan
Tootsie (ingl. Tootsie; SSSR prokatida «Tutsi (Milaşka)») — Sidney Pollakning Dustin Hoffman boş rolda iştirok etgan amerikaça komediya-drama filmi. Filmda boşqa aktyorlar qatorida rejissyorning özi, Bill Murray va Andy Warhol ham (epizodik kameo rolda) suratga tuşgan. Aktrisa Jina Devisning roli uning karerasidagi debyut böldi. Film moliyaviy muvaffaqiyat qozonib, tanqidçilar eʼtirofiga sazovor böldi va 1982-yilning ikkinçi eng kassa filmi böldi (faqat «E.T. the Extra-Terrestrial» undan oldinda edi). Dustin Hoffman eng yaxşi erkak roli uçun «Golden Globe» va BAFTA mukofotlariga sazovor böldi. Jessika Lang esa şu film uçun «Eng yaxşi ikkinçi plan ayol roli» nominatsiyasida «Oscar» sohibi böldi va filmning turli nominatsiyalardagi 10 ta nominatsiyasi içida yagona mukofot egasi böldi. Bundan taşqari, Jessika rol uçun «Golden Globe» ham oldi.
1998-yilda film «madaniy, tarixiy yoki estetik ahamiyatga ega» deb topilib, Milliy film reyestriga kiritildi.
Amerika kino institutining baholaşiga köra, film 1998 va 2007-yillardagi «100 film» röyxatida mos ravişda 62- va 69-örinni egallagan hamda «100 komediya» röyxatida 2-örinda turadi.
2Syujet
Özining murosasiz xarakteri tufayli perfeksionist aktyor Maykl Dorsi (Dustin Hoffman) yigirma yil davomida…
Özining murosasiz xarakteri tufayli perfeksionist aktyor Maykl Dorsi (Dustin Hoffman) yigirma yil davomida heç qayerda ish topa olmaydi. U aktyorlik sanʼatidan dars beriş va restoranda ofitsiant bölib işlaş bilan kun keçiradi, xuddi dösti va xonadoşi — dramaturg Jeff Sleyter (Bill Murray) kabi. Jeff öz pyesasi «Lav-Kanalga qaytiş»ni sahnalaştirmoqçi, ammo sahnalaştiriş uçun pul yöq.
Aktyorlik kurslarida Maykl darslariga uning taniş qizi Sendi Lester (Teri Garr) qatnaydi. U maşhur «Janubi-Ğarbiy kasalxonasi» sovun operasida (bu «General Hospital» teleserialiga işora) kasalxona administratori Emili Kimberli rolini olişga harakat qiladi, ammo tipaji mos kelmagani uçun uni sinovdan ötkazmasdan rad etişadi.
Maykl öz agenti Jorj Fields (Sidney Pollak) oldiga borib, Maykl uçun vaʼda qilingan Brodvey pyesasidagi rolni boşqa aktyorga bergani uçun norozilik bildiradi, ammo agent janjalkaş aktyor bilan ish qilişni istamaydi. Şunda Maykl özi serialdagi miss Kimberli rolini olişga qaror qiladi: ayol qiyofasiga kirib (Dorothy Miçaels ismi bilan) sinovga keladi. Sendi kabi, yangi Dorothy ham serial rejissyori Ron Karlayl (Dabney Coleman) tomonidan mensimaslikka uçraydi, çunki unga nomzodaning tipaji yoqmaydi. Ammo Maykl kutilmagan qatʼiyat va topqirlik körsatib, sinovdan ötadi va prodyuser Rita Marshall (Doris Belack) maʼqulligini oladi. Dorothy Miçaels bilan şartnoma imzolanadi va Maykl avans oladi. Endi uning qölida Jeffning pyesasini sahnalaştiriş uçun zarur bölgan 8000 dollar bor.
Ammo Sendiga pul qayerdan paydo bölganini rostini aytiş Maykl uçun qiyin, şuning uçun u tasodifan pyesa uçun aynan kerakli miqdorda meros olganini aytadi. «Baxtli» voqeani nişonlaş uçun u Sendinikiga mehmonga boradi. Sendi duş qabul qilayotganda Maykl uning libosini kiyib körmoqçi böladi. Şu payt duşdan vaqtsiz çiqqan Sendi Maykelni yalanğoç holda köradi va u sevgan odam gibi körinib, qizni töşakka yotqizişdan boşqa çorasi qolmaydi. Maykl nafaqat serial jamoasidan, balki Sendidan ham yaşirişga majbur böladi: u erkak ekani va Sendi örniga serialga olingan «aktrisa» aynan özi ekanini.
Maykl Emilini feminist, lekin şu bilan birga özini tutgan va aqlli ayol sifatida öynaydi. Bu boşqa aktyorlar va jamoani hayratga soladi, çunki rolning bunday talqini ssenariydagidan farq qiladi. Ammo Emili-Dorothy-Maykl tomoşabinlarga juda yoqadi. Rolning öziga xos talqini serial reytingining tez ösişiga olib keladi va Dorothy benihoya maşhur bölib ketadi.
Sendi bilan majburiy munosabatga qaramay, suratga oliş jarayonida Maykl aktrisa Jули Nikolsga (Jessika Lang) oşiq bölib qoladi. U yolğiz ona va rejissyor Karlaylning sevgilisi bölib, rejissyor unga xiyonat qiladi. Jули «döstini» keçki ovqatga taklif qiladi va u erda Ron bilan munosabatlari haqida gapirib, öziga töğri sözlarni topadigan odam bilan baxtli oila quriş orzusini ulaşadi. Özi haqida haqiqatni aytiş imkoniga ega bölmagan aktyor Jулининг yaqin dösti roli bilan kifoyalanişga majbur böladi. Vaziyat murakkablaşadi, qaçonki qizning otasi — beva erkak Les «Lес» Nikols Dorothyga oşiq bölib qoladi.
Yolğondan çarçagan Maykl umumiy ahvolga çek qöyişga qaror qiladi. Jamoa jonli efirda joriy seriyadan sahnani öynaşga majbur bölganda, Emili rolidagi Dorothy Miçaels ssenariy matnidan çetga çiqib, özi Emili Kimberli emas, balki «ölgan» opasining örnini egallagan egizak akasi ekanini tan oladi. Bu esa ayolning kasbda imkoniyatlarini isbotlaş uçun qilingan edi. Dorothy telomoşabinlar köz öngida grimini artadi, parikni yeçadi va hayratda qolgan jamoa va tomoşabinlar oldida Maykl Dorsi qiyofasida paydo böladi. Studiyadagi barça odamlar hayratda qoladi, aldovdan ğazablangan Jули esa maydonçani tark etadi.
Jeffning «Lav-Kanalga qaytiş» pyesasining premyerasi yaqinlaşmoqda, boş rollarda Maykl va Sendi. Maykl studiya yonida Jулини kutadi. Qiz u bilan gaplaşişni istamaydi, ammo Dorsi uning otasi bilan yaraşganini aytadi. Nihoyat Jули Dorothyni soğinganini tan oladi. Maykl javob beradi, Dorothy esa uning yonida, va u (u) ham Jулини soğinadi. Qahramon qizga munosabatlarni boşqa sifatda davom ettirişni taklif qiladi. Jули uni keçiradi va ular birga ketişadi, Dorothy kiygan sariq kostyum haqida gaplaşib.
3Yaratilişi
Filmning işçi nomi «Sen menga yolğon gapirarmidim?» («Would I Lie To You?») edi. Yakuniy variantni Dustin…
Filmning işçi nomi «Sen menga yolğon gapirarmidim?» («Would I Lie To You?») edi. Yakuniy variantni Dustin Hoffman taklif qildi: «Tutsi» — Dustin Hoffmanning onasi unga bergan bolaligidagi laqabi. Filmdagi Dustin Hoffman va Sidney Pollak qahramonlarining munosabatlari köp jihatdan suratga oliş maydonçasidagi munosabatlariga öxşaş edi: rejissyor va aktyor turli masalalarda bir-biri bilan bahslaşardi. Uzoq munozaralardan söng Hoffmanning köplab takliflari qabul qilindi: Pollak Maykl Dorsining agenti rolini öynadi, uning dösti rolida esa Bill Murray suratga tuşdi. Ssenariy bir neça marta qayta işlandi va ekranga çiqqan köp narsalar aktyorlarning haqiqiy improvizatsiyasi edi (masalan, Bill Murray roli).
Dastlab «Dorothy Miçaels» aksentsiz gapirardi, ammo maşğulotlar jarayonida Hoffman öz qahramonining janubliklarga xos talaffuzdan foydalanib, ayol ovoziga yaxşiroq mos kelişini payqadi. Sidney Pollak filmni nafaqat rejissura qildi, balki prodyuserlik ham qildi.
Maykl Dorsining xonasida köplab postерлар osilgan, jumladan Samuel Beckett va Lawrence Olivierning «Komediant» (1960) filmidagi tasvirlari hamda maşhur Gadsden bayroği. Birinçi sahnada, u Dorothy kiyimini kiyişga uringanda, soat çap tomonida Dustin Hoffmanning onasi portreti turadi. Jessika Lang qahramoni telefonga qöl çözib, uning örniga makkajöxori boş olib qöyadigan sahna tasodifan paydo bölgan, ammo rejissyor uni filmda qoldirişga qaror qilgan.
Sahnalarning bir qismi Manhettendagi maşhur «Russkaya Çaynaya» restoranida suratga olingan, uning anʼanaviy rus interyeri bor.
4Mukofotlar va nominatsiyalar
Mukofotlar…
Mukofotlar
1983 — «Golden Globe» böyiça 3 ta mukofot:
Eng yaxşi film (komediya yoki musiqiy)
Eng yaxşi erkak roli (komediya yoki musiqiy) (Dustin Hoffman)
Eng yaxşi ikkinçi plan ayol roli (Jessika Lang)
1983 — «Oscar» mukofoti «Eng yaxşi ikkinçi plan ayol roli» uçun (Jessika Lang)
1983 — «Bodil» mukofoti eng yaxşi noyevropa filmi uçun
1984 — BAFTA böyiça 2 ta mukofot:
Eng yaxşi erkak roli (Dustin Hoffman) (Maykl Keyn bilan birgalikda («Rita tarbiyasi» filmi uçun))
Eng yaxşi grim (Dorothy Pearl, George Masters, Romania Ford, Allen Weisinger)
Nominatsiyalar
1983 — «Golden Globe»
Eng yaxşi rejissyor (Sidney Pollak)
Eng yaxşi ssenariy (Larry Gelbart)
1983 — «Oscar»
Eng yaxşi film (Sidney Pollak, Dick Richards)
Eng yaxşi rejissyor (Sidney Pollak)
Eng yaxşi erkak roli (Dustin Hoffman)
Eng yaxşi ikkinçi plan ayol roli (Teri Garr)
Eng yaxşi originalsssenariy (Larry Gelbart, Murray Sçisgal, Don McGuire)
Filmga eng yaxşi qöşiq («It Might Be You» (musiqasi: Dave Grusin, sözlari: Alan Bergman, Marilyn Bergman))
Eng yaxşi operator ishi (Owen Roizman)
Eng yaxşi montaj (Frederic Steinkamp, William Steinkamp)
Eng yaxşi ovoz (Arthur Piantadosi, Les Freşoltz, Dick Alexander, Les Lazarowitz)
1984 — BAFTA
Eng yaxşi film (Sidney Pollak, Dick Richards)
Eng yaxşi rejissyor (Sidney Pollak)
Eng yaxşi ayol roli (Jessika Lang)
Eng yaxşi ikkinçi plan ayol roli (Teri Garr)
Eng yaxşi moslaştirilgan ssenariy (Larry Gelbart, Murray Sçisgal)
Filmga eng yaxşi qöşiq (Dave Grusin, Alan Bergman, Marilyn Bergman)
Eng yaxşi kostyum dizayni (Ruth Morley)
1984 — «Sezar» mukofoti, çet tilidagi eng yaxşi film nominatsiyasida
2015-yilda amerikaça Time Out New York naşri barça davrlarning eng yaxşi filmi böyiça sörov ötkazdi, unga köra «Tutsi» birinçi örinni egalladi.
5Ingliz tilida
Dworkin, Susan (1983). Making Tootsie: A Film Study with Dustin Hoffman and Sydney Pollack. Newmarket Pr.,…
Dworkin, Susan (1983). Making Tootsie: A Film Study with Dustin Hoffman and Sydney Pollack. Newmarket Pr., 120 pages, ill. ISBN 978-0-9378-5819-6
Meyer, Janet L. (2008). Sydney Pollack: A Critical Filmography. McFarland & Company, 248 pages. ISBN 978-0-7864-3752-8
6Kadrlar
4
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDBMatn: maqola tarjimasi «Тутси (фильм)» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.