Hmm, no — the article has no such heading. Let me translate properly.
"Soyuz spaseniya" — rossiyalik tarixiy drama filmi, rejissyor Andrey Kravçuk tomonidan 2019-yilda suratga olingan bölib, 1825-yilda Rossiya imperiyasining poytaxti Sankt-Peterburgdagi dekabristlar qözğoloniga bağişlangan.
Filmning premyerasi 2019-yil 18-dekabrda Moskvadagi «Oktyabr» kinoteatrida bölib ötdi. Keng rossiyalik prokatga film 2019-yil 26-dekabrda çiqdi. Prokatning dastlabki dam oliş kunlari natijasiga köra film umumiy hisobda ikkinçi örinni egalladi, 126,8 million rubl yiğdi. Davlat notijorat taşkiloti «Kino fondi» maʼlumotiga köra, kartinaning byudjeti 980 million rublni taşkil etadi, şundan «Kino fondi» qaytarilmaydigan 400 million rubl va qaytariladigan 100 million rubl ajratgan.
2022-yil 28-sentyabrda filmning kengaytirilgan 8 qismli versiyasi teleserial körinişida «KION» onlayn-kinoteatrida, keyinroq esa «Birinçi kanal»da çiqdi.
1Treylerlar
▶2Rollarda
Leonid Bichevin, Maksim Matveyev, Pavel Priluchny
3Syujet
1808-yil. Parijdagi xususiy tarbiya pansioni. Fransiya imperatori Napoleon pansionga taşrif buyurib, unga eng…
1808-yil. Parijdagi xususiy tarbiya pansioni. Fransiya imperatori Napoleon pansionga taşrif buyurib, unga eng iqtidorli öquvçini körsatişni buyuradi. Bu Parijdagi rossiyalik diplomatning öğli, Rossiya imperiyasi fuqarosi Sergey Muravyov-Apostol bölib çiqadi.
1814-yil. Napoleon Fransiyasi ustidan ğalaba munosabati bilan ötkazilgan oliy körikda Semyonovskiy polkining leyb-gvardiya poruçigi Muravyov-Apostol podşohga ğalaba şarafiga şampan içişni taklif qiladi, ammo podşo yonidan ötib ketadi va şunga qaramay, jasur zobitni hibsga oliş taklifini rad etadi.
1820-yil. Sergey Muravyov-Apostol teatr tomoşasida bölganida grafinya Belskayaning qizi Anna bilan tanişadi. Muravyov unga muhabbatini eʼtirof etadi. Şu paytda Semyonovskiy polki askarlari qözğolon kötarib, polk komandiri Şvarcni jazolaşni talab qiladi. Polk zobitlari Muravyov-Apostol va Bestujev-Ryumin askarlarni podşohning oldiga borişga köndiradi. Biroq Aleksandr I ukasi Nikolayning taʼsiri ostida polkni tarqatib yuboradi, zobitlarni gvardiyadan böşatadi va ularni Kiçik Rossiyadagi 2-armiyaga ötkazadi, askarlarni esa turli armiya qismlari va garnizonlarga jönatadi. Poruçik Muravyov-Apostol polkovnik Pestel bilan birga Sankt-Peterburgdan Kiyev guberniyasidagi Çernigov piyoda polkiga jönab ketadi. Zobitlar bir yil davomida podşoni öldirişga (uning körik vaqtida) va keyinçalik Peterburgga yuriş qilişga tayyorlanadi. Tekşiruvlar oldidan izlarni yaşiriş uçun Pestel qaysarlik qilayotgan kapitan Mayborodani töpponça öqtalib, polk xazinasidan yetişmayotgan summani olganini tasdiqlovçi qoğozga imzo çekişga majbur qiladi. Mayboroda Aleksandr I ga xat yuborib, unda sui-qasd haqida gapiradi. Islohotlarga intilayotgan imperator hammasini eʼtiborsiz qoldirişga qaror qiladi: körik bekor qilinadi, sui-qasdçilar esa yaşirin ogohlantiriş bilan qutulib qoladi.
1825-yil. Aleksandr I Taganrogda kutilmaganda vafot etadi. Nikolay vasiyatnomaga köra hokimiyatni qabul qilişga tayyorlanadi, ammo Peterburg general-gubernatori Miloradoviç unga sodiq qismlarni kötarib, Konstantinga qasamyod qildiradi. Hokimiyatsiz davr vujudga keladi. Nikolay Mayborodaning xatini topadi va sui-qasd tahdididan hamda katta akasidan kelgan xabarlarga tayanib, hokimiyatni qabul qilişga qaror qiladi. Ryleevning oldiga graf Mordvinov keladi va ertaga Nikolayga qasamyod qilinişi belgilanganini aytadi. Sui-qasdçilar harakatga ötişga qaror qiladi: Nikolayni soxta podşoh deb eʼlon qiliş, gvardiyani kötariş, Senatni Konstantinga qasamyod qildiriş.
Çernigov polkiga general Yuşnevskiy keladi va Pestelga, Mayborodaning yozgan xatiga asoslanib, hokimiyat uni hibsga oliş uçun Tulçinga çaqirganini xabar qiladi. Pestel Rossiya uning jasoratini qadrlaşiga işonç hosil qilib, böysunişga qaror qiladi. Muravyov buni Bestujevga aytadi. Sui-qasdçilar polk komandiri Gebelni hibsga olişga urinadi, ammo u qarşilik körsatadi va zobitlar uni piçoqlab öldiradi. Ular polkni Peterburgga olib boradi.
14-dekabr kuni ertalab. Obolenskiy, Panov, Bestujev va Pyotr Kaxovskiy boşçiligidagi Moskva piyoda polki Senat maydoniga çiqadi va Senatga yuriş qilmoqçi böladi (Senat allaqaçon Nikolayga qasamyod qilganini bilmasdan). Nikolay Miloradoviçga tartib örnatişni buyuradi. Askarlar Miloradoviçning kazarmaga qaytiş buyruğiga böysunişga tayyor, ammo Kaxovskiy generalning orqasiga öq uzadi, Obolenskiy esa uni sungi bilan teşib yuboradi. Qözğolonçilarga Gvardiya flot ekipaji va leyb-grenadyorlar qöşiladi. Nikolay konnogvardiyaçi Orlovni jangga yuboradi, ammo qözğolonçilar ularni voleybollar bilan orqaga surib yuborişadi. Diktator knyaz Trubetskoy qözğolonçilarga qöşilişdan boş tortadi. Nikolayga boşqa polklar yaqinlaşadi.
14-dekabr. Soat 16:10. Nikolay I qözğolonçilarni töplardan öqqa tutişni buyuradi. Karteç köplab askarlarni supurib taşlaydi, qolganlari Neva muziga qoçadi. Sui-qasdçi zobitlar ularni töxtata olmaydi. Nevada zobitlar tirik qolganlarni saflarga tizib, Pyotr-Pavel qalʼasi va Arsenalga olib borişga tayyorlanadi. Nikolay I ning buyruğiga köra artilleriya öqqa tutişda davom etadi, töplar muzni parçalaydi va qözğolonçilar öq ostida halok böladi yoki suvga çökadi.
1826-yil yanvar. Çernigov polki Rjevskaya yöli böylab saflanib boradi va hukumat qöşinlariga duç keladi. Muravyov çiziq ötkazib, agar qöşinlar uni kessa, uruş boşlanişini aytadi. U bayroqni olib, muzokaraga boradi. Bir vaqtlar askarlikka tuşirilgan mayor Baranov askarlarga saflanişni buyuradi. Zobitlar mayorni qaytarişga urinadi, ammo Baranov ularga: «Siz uni şunçaki öldirişlarini xohlaysizmi?» deb javob beradi. Askarlar çiziqdan ötadi, hukumat qöşinlarining töplari ularni halokatli voleybollar bilan kutib oladi. Axtirskiy gusarlari hujumga otlanadi.
1826-yil, 13-iyul. Dekabristlar ishi böyiça Oliy jinoyat sudi sud jarayoni tugagaç, qözğolonning beşta yetakçisini (Pavel Pestel, Kondratiy Ryleev, Sergey Muravyov-Apostol, Mixail Bestujev-Ryumin va Pyotr Kaxovskiy) osiş orqali ölimga hukm qiladi. Dordan Ryleev, Muravyov-Apostol va Kaxovskiy yiqilib tuşadi. Dordan yiqilgan Sergey Muravyov-Apostolga Aleksandr I bilan yangi uçraşuv tuşiga kiradi, unda bu safar rus imperatori gvardiyaçilari bilan şampan içişga rozi böladi.
4Suratga oliş
Suratga oliş 2018-yil boşida Moskvada boşlandi. Film Sankt-Peterburg, Belgorod viloyati, Penza viloyati va…
Suratga oliş 2018-yil boşida Moskvada boşlandi. Film Sankt-Peterburg, Belgorod viloyati, Penza viloyati va Gatçinada suratga olindi. Filmning tarixiy maslahatçisi tarix fanlari doktori Oksana Kiyanskaya bölgan.
5Marketing
Birinçi treylerning premyerasi 2018-yil 14-dekabrda bölib…
Birinçi treylerning premyerasi 2018-yil 14-dekabrda bölib ötdi.
6Şarhlar va baholar
Film rossiyalik matbuotda aralaş, ziddiyatli baholarga sazovor böldi: «Komsomolskaya pravda» va «Argumenty i…
Film rossiyalik matbuotda aralaş, ziddiyatli baholarga sazovor böldi: «Komsomolskaya pravda» va «Argumenty i fakty» kabi naşrlardagi maʼqullovçi baholardan tortib «Afişa» va «Time Out» naşrlaridagi keskin tanqidlargaça. Deyarli barça şarhlovçilar filmning vizual jihatining yuqori sifatini qayd etdi, ammo köpçilik tarixiy voqealarga konservativ nuqtai nazarni majburlaşni va personajlarning yetarliça oçilmaganligini tanqid qildi.
«Meduza»dagi Anton Dolin filmning syujeti bilan zamonaviy Rossiyadagi noroziliklarga qarşi repressiyalar örtasida parallellar ötkazdi va «Soyuz spaseniya» mualliflari xohlaydimi-yöqmi, u norozilarga nisbatan davlat terroriga maʼqullov kabi eşitiladi», deb taʼkidladi. Keyinçalik Dolin boşqargan «Sanʼat kinosi» jurnaliga moliyalaştiriş rad etildi. Dolin buni aynan «Soyuz spaseniya» haqidagi salbiy şarhi uçun «qasos» bilan boğladi.
Kinotanqidçi Yegor Moskvitin «Kommersant FM» radiostansiyasiga bergan intervyusida şunday dedi:
Bir tomondan, bu kinoni vatan uçun jonini berişga tayyor bölgan yoş idealistlarga nisbatan maqtovli deb qabul qiliş mumkin. Boşqa tomondan, bu filmni har qanday larzalar yanada katta fojialarga olib keladi, degan hikoya sifatida talqin qiliş mumkin. Dekabristlarning intilişi ongli bölgandan köra köproq xayolparast edi.
Onlayn naşr «Kanobu» muxbiri Angelina Gura esa şunday deb körsatdi:
Personajlar köp va ular ötmişdagi eng maşhur voqealardan biri haqidagi ikki soatlik film imkon berganiça oçilgan. Şu sababli «Soyuz spaseniya»ni faqat tarixiy filmlar toifasiga kiritiş mumkin, uning içida heç qanday hayot yöq.
Sankt-Peterburg toğ universiteti tarix kafedrasi mudiri S. N. Rudnikning fikriça, film bir qator tarixiy faktlarni buzib körsatadi (masalan, Nikolay I va S. Trubetskoy örtasidagi dialog), ammo uni tanqid qiliş kerak emas, çunki u badiiy film, hujjatli kino emas, bundan taşqari, bitta kartinada dekabristlar harakatining barça nuanslarini aks ettiriş mumkin emas.
Sankt-Peterburg diniy akademiyasi professori, protoyerey Georgiy Mitrofanov filmni «aniq ijodiy muvaffaqiyatsizlik» deb atadi: «„Soyuz spaseniya“ filmidagi köplab badiiy kamçiliklar, Andrey Kravçuk yuqori malakali rejissyor bölişiga qaramay, badiiy talablarning umumiy pasayişi bilan boğliq, asosan esa filmda maqsadli mafkuraviy buyurtmaning mavjudligi bilan boğliq».
BadComedian blogeri filmni boğlanmagan hikoya, mantiqsiz köp sonli flaşbeklar, tarixiy faktlarning jiddiy buzilişi, kinematografik nuqsonlar hamda propaganda tarkibi uçun tanqid qildi.
«Rossiya kinokompozitorlari hamjamiyati»ga birlaşgan musiqa arboblari guruhi filmning «Oltin Burgut — 2021» mukofotiga «Eng yaxşi musiqa» nominatsiyasida (Dmitriy Yemelyanov) nomzod etib körsatilganidan keyin Rossiya Milliy kinematografiya va fan akademiyasi Prezidenti V. N. Naumovga oçiq xat bilan murojaat qilib, musiqa töliq original emasligi va jonli orkestr tomonidan emas, balki virtual tarzda yozilganligi sababli bu nomzodlikni bekor qilişni söraşdi. Keyinçalik «Oltin burgut» mukofoti saytida filmning prodyuseri Anatoliy Maksimovning plagiatda ayblovlarni rad etuvçi javob xati eʼlon qilindi.
Kartina nomzodlar qatorida qoldi, ammo musiqa uçun mukofotni boşqa film oldi. «Soyuz spaseniya» öz navbatida yettita mukofot oldi: ikkinçi darajali eng yaxşi erkak roli (Aleksandr Domogarov), operatorlik ishi, vizual effektlar, kostyumlar, grim, tovuş operatori va rassom-postanovkaçi ishi uçun.
7Teleserial
Sakkiz qismli serial 2022-yilda teleekranlarga çiqişi kerak edi. Unga filmga kirmagan 2 soatdan ortiq…
Sakkiz qismli serial 2022-yilda teleekranlarga çiqişi kerak edi. Unga filmga kirmagan 2 soatdan ortiq material, şuningdek boşqa aktyorlar (masalan, Sergey Bezrukov va Maksim Averin) bilan suratga olingan yangi sahnalar kiritilgan. Biroq siyosiy mulohazalar tufayli serialning efirga çiqişi vaqtinça keçiktirildi. Jamoatçilik noroziligi KION kompaniyasini serialni efirga qaytarişga majbur qildi.
8Kadrlar
2
1 · TMDB
2 · TMDBMatn: maqola tarjimasi «Союз спасения (фильм)» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.