Wrong Turn

Aktyorlar tarkibi va kino guruhi aʼzolari haqidagi maʼlumotlar Amerika kino instituti katalogi va Metacritic saytining maʼlumotnoma bölimi materiallari asosida keltirilgan.

Filmning ğoyasi ssenariy muallifi Alan B. McElroyga tegişli, u ilgari «Halloween 4: The Return of Michael Myers» (1988) va «Spawn» (1997) filmlari ustida işlagan. Uning xotiralariga köra, 1990-yillar boşida u xotini bilan Ogayo ştatidan Nyu-Yorkka borayotgan edi, u yerdan er-xotin Yamaykaga uçişni rejalaştirgan edi. Kuçli qor böronida ular tirbandlikka tuşib qolişadi, ularga aytilişiça, bu bir neça soat davom etişi mumkin edi. Samolyotga keçikib qolişdan qörqqan er-xotin kiçik aylanma yölga burilişadi. Tunda notaniş joyda qolgaç, ular maşina buzilib, yordam ololmasa nima bölişini öylaşadi. Keyinçalik McElroy oilasi bilan Ğarbiy Virjiniya toğlari orqali sayohat qilganini ham eslagan, bu sayohatda uni atrofdagi hududning çekkaligi va yetib bölmasligi hayratga solgan. Bu taassurot kelajak filmning ğoyasini yakuniy şakllantirişga yordam bergan.

Dastlab McElroy «Köçiş» (Blur) nomli qisqa metrajli filmni özi suratga olişni rejalaştirgan, u maşinasi buzilib örmonda qolgan bank talonçisi haqida hikoya qiladi. U uç nafar xavfli toğlik yaşaydigan kulbani topadi. Loyiha Ogayoda amalga oşirilişi kerak edi, lekin suratga oliş boşlanmagan. 2017-yilgi intervyusida ssenariy muallifi dastlabki ğoyani «Zarsoç va uç ayiq» ertagi bilan soliştirgan, unda begona odam boşqaning uyiga kirib oladi. 2001-yilda McElroy öz ğoyasini Original Film kompaniyasi vakiliga taqdim etgan. Ssenariy muallifining sözlariga köra, u qotilliklar sahnalari uçun imkoniyat yaratiş maqsadida personajlar sonini tört-beş kişiga oşirişni maslahat bergan, şuningdek, qisqa va esda qolarli «Wrong Turn» («Notöğri buriliş») nomini taklif qilgan. McElroy bu tavsiyalarga amal qilib, uç hafta içida töliq metrajli ssenariy yozgan. Original Film loyihadan voz keçgan bölsa-da, keyinroq unga boşqa kompaniyalar qiziqib qolişgan.

2001-yil avgust oyida Variety jurnali Summit Entertainment va Newmarket Group kompaniyalarining 1970-yillar amerikan kinosi anʼanalarida tasavvur qilingan dahşat filmi ustida hamkorlik qilayotgani haqida xabar bergan. Loyihaga grim va maxsus effektlar böyiça maşhur mutaxassis, tört marta «Oskar» mukofotini olgan Stan Winston qöşilgan. Keyinçalik loyihaga nemis kinokompaniyasi Constantin Film ham qöşilib, moliyalaştirişning katta qismini taʼminlagan. Filmning prodyuserlaridan biri sifatida Winston McElroy ssenariysini öqigan eng qörqinçli ssenariylardan biri deb hisoblagan. Fangoria jurnaliga bergan intervyusida u iştirokini jiddiy, murosasiz, avvalo qörquvga yönaltirilgan dahşat filmi anʼanalariga qaytiş istagi bilan izohlagan. Winston janr yönalişi sifatida «Texas Chain Saw Massacre» (1974), «The Hills Have Eyes» (1977) va «Night of the Living Dead» (1968) filmlarini körsatgan.

Rejissyor qilib Rob Sçmidt tanlangan, uning «Crime and Punişment in Suburbia» (2000) nomli debyut töliq metrajli filmi «Sundance» kinofestivalida iştirok etgan. Sçmidt dahşat janriga qiziqqan va «Wrong Turn»ga taklif etilişidan oldin «Hellraiser» seriyasining navbatdagi filmini suratga oliş imkoniyatini muhokama qilgan. Ssenariy McElroydan olgaç, rejissyorni uning oddiy tuzilişi qiziqtirgan: notaniş va xavfli muhitga tuşib qolgan oddiy odamlar guruhi omon qoliş uçun kuraşişga majbur böladi. Sçmidtning sözlariga köra, öz nomzodini tasdiqlatiş uçun u işlab çiqarişni moliyalaştirişda iştirok etgan bir neçta kompaniya vakillari bilan uçraşişga töğri kelgan. Film çiqişi oldidagi intervyusida rejissyor personajlarning rivojlanişini şiddatli harakat, tryuk va effektlar bilan uyğunlaştirişni xohlaganini taʼkidlagan. Suratga tayyorgarlik paytida u ssenariy muallifi Larry ÖNeal bilan birgalikda matnga ayrim özgartirişlar kiritgan, biroq McElroy ssenariysi uning kelganida deyarli tugallangan edi, deb taʼkidlagan.

Aktyorlarni tanlaş işlab çiqarişni moliyalaştirgan bir neçta kompaniya iştirokida ötgan. Rejissyor Rob Sçmidtning xotirasiga köra, nomzodlarni turli hamkorlar bilan kelişiş ijroçilarni tasdiqlaş jarayonini ança murakkablaştirgan. Jessi Burlingame boş ayol rolidan oldin Eliza Duşku taklif etilgan, u «Buffy the Vampire Slayer» va «Angel» teleseriallarida Faith Lehane rolini ijro etgani bilan tanilgan. Şmidt öz tanlovini aktrisaning qatʼiyat va içki zaiflikni uyğunlaştira oliş qobiliyati bilan izohlagan. Uning rejasiga köra, Jessi taşqi işonç va çidamlilikni saqlaşi, voqealar taʼsirida asta-sekin qörquvini namoyon etişi kerak edi. Rolga tayyorgarlik körar ekan, Duşku ilk bor «Texas Chain Saw Massacre»ni tomoşa qilgan. Aktrisaning eslaşiça, film uni qörqitgan va larzaga solgan, şuningdek, «Wrong Turn» personajlari duç kelişi kerak bölgan zöravonlik xarakterini yaxşiroq tuşunişga yordam bergan.

Boş erkak rol, tibbiyot talabasi Kris Flinnni Desmond Harrington ijro etgan, u ilgari «The Pit» (2001) va «Ghost Ship» (2002) dahşat filmlarida rol öynagan. Bir neçta janr filmlarida iştirok etişiga qaramay, Fangoria jurnaliga bergan intervyusida Harrington dahşat filmlarini deyarli tomoşa qilmasligini va özini janr muxlisi hisoblamasligini tan olgan. Uni rolning jismoniy tomoni, doimiy harakat, yuguriş, kuraş va turli tryuklarni bajariş talab qilişi jalb etgan. Aktyorning taʼkidlaşiça, bunday sahnalarda iştirok etiş uni tinçroq dramatik asarlar bilan işlaşdan farq qiladigan noodatiy şaroitda özini sinab köriş imkonini bergan. Harrington uçun yana bir muhim omil ssenariyning jiddiy ohangi bölgan. Uning fikriça, film baʼzi yoşlar sleşerlariga xos ironik uslubni takrorlamagan, unda personajlar sodir bölayotgan dahşatlarni doimo şarhlab borişadi. Harrington tarixning töğridan-töğriligini va bunday öz-özini masxara qiluvçi elementlarning yöqligini ijobiy baholagan, çunki bu tomoşabinga qahramonlarga tahdid solayotgan xavfni jiddiy qabul qilişga imkon beradi, deb hisoblagan.

Sayohatçilar guruhining boşqa aʼzolarini Emmanuelle Vaugier, Jeremy Sisto, Kevin Zegers va Lindy Booth ijro etgan. Vaugier keyinçalik loyihada iştirok etişning eng jozibali tomonlaridan biri Stan Winston bilan işlaş imkoniyati bölganini eslagan; uning ekran jonzotlari va maxsus effektlar yaratişdagi yutuqlari aktrisada katta taassurot qoldirgan. U, şuningdek, Winstonning bevosita suratga oliş maydonçasida bölib, ijroçilar bilan muloqot qilganini taʼkidlagan.

Uç odamxör — Bir Köz (ingl. One Eye), Tişli Arra (ingl. Saw Tooth) va Uç Barmoq (ingl. Three Finger) rollari uçun aktyorlarni tanlaşga alohida eʼtibor qaratilgan. Dastlab uçalasi ham juda katta tana tuzilişiga ega personajlar sifatida möljallangan edi, biroq Winston ulardan birining konsepsiyasini özgartirişni taklif qilgan. Ssenariy muallifi Alan B. McElroyning xotiralariga köra, effektlar mutaxassisi uçta katta mavjudot orasida bittasi ölçami bilan boşqalardan kiçikroq, lekin harakatçanligi bilan ulardan ustun va ayyorligi tufayli alohida xavf tuğdiradigan bölişi kerak, deb hisoblagan. Bir Köz rolini ijro etiş uçun Şmidt baland böyli aktyor Ted Clarkni tanlagan, Tişli Arra rolini esa böyi ikki metrdan oşadigan sobiq professional kuraşçi Garry Robbins öynagan. Harakatçanroq Uç Barmoq rolini kanadalik xarakterli aktyor Julian Riçings olgan. Şmidt Riçingsning noodatiy öyin uslubi va personaj xulqi bilan tajriba ötkazişga tayyorligini yuqori baholagan. Uç Barmoqning eng esda qolarli xususiyati aktyorning özi öylab topgan dahşatli isterik kulgisi bölgan. Rejissyorning sözlariga köra, dastlab undan bu kulgini kamroq ifodali qiliş söralgan, lekin yakuniy versiyada u saqlab qolingan.

«Wrong Turn» voqeasi Virjiniya ştatida bölsa-da, suratga oliş Kanadaning Ontario provinsiyasida, asosan Toronto atrofida ötgan. Asosiy tabiiy maydon şahar şimolidagi keng örmon boği bölgan. Rob Sçmidtning sözlariga köra, kanadalik lokatsiyalarni tanlaş, avvalo, Appalaçi toğlaridagi qiyin hududlarda suratga olişga nisbatan işlab çiqarişni taşkil etiş qulayligi bilan izohlangan. Boğda filmga kerakli tabiiy xususiyatlar — ziç örmonlar va toşloq joylar mavjud edi. Şu bilan birga, uning yirik şaharga yaqinligi maʼlum qiyinçiliklar tuğdirgan: baʼzi kadrlarda daraxtlar ustida Torontoning osmonöpar binolari körinib turgan, ularni keyinçalik raqamli texnologiyalar yordamida olib taşlaşga töğri kelgan. Uç Barmoq rolini ijro etgan Julian Riçings bu joyni öziga xos kiçik yovvoyi tabiat sifatida taʼriflagan, u yerda suratga oliş guruhi deyarli begona odamlar bilan uçramagan. Boşqa foydalanilgan lokatsiyalar orasida Axbridge va Hamilton şaharlari atrofi, şuningdek, filmning epizodlaridan biri sahnasi bölgan Webster şarşarasi bölgan.

Sahnalarning bir qismi Torontodagi Cinespace Studios kinostudiyasi pavilonlarida suratga olingan. Suratga oliş maydonçasiga taşrif buyurgan Fangoria jurnali muxbiri Nathan Tyler eng murakkab epizodlarni yaratiş uçun qurilgan keng kölamli örmon dekoratsiyalarini tasvirlab bergan. Pavilonlardan birida baland sunʼiy qarağaylar va balandligi 30 metrdan oşadigan quriliş iskalasidan iborat katta konstruksiya bor edi. Maydonçani yoritiş uçun perimetr böylab kuçli projektorlar örnatilgan. Tyler taşrif buyurgan vaqtda Eliza Duşku va Desmond Harrington ijro etgan personajlar taʼqibçilardan qoçiş uçun daraxt şoxlari böylab harakatlanadigan sahna suratga olinayotgan edi. Uinstonning sözlariga köra, filmda işlaş ayniqsa murakkab bölgan, çunki natural suratga oliş, tryuk epizodlari, murakkab grim va maxsus effektlarni uyğunlaştiriş zarur edi. Pavilon dekoratsiyalaridan foydalanilganda ham balandlikda sahnalarni sahnalaştiriş xavfli bölib qolgan: köplab kadrlar yiqilib, jarohat oliş mumkin bölgan tryuklarni nazarda tutgan. Tyler maydonçaga taşrif buyurgan paytda işlab çiqariş rejalaştirilgan 39 kundan 37-kuniga yetgan edi.

Eng mehnat talab qiladigan epizodlardan biri qahramonlar qoçqin sifatida foydalanadigan örmon kuzatuv minorasidagi sahna böldi. Badiiy rassom Alicia Keywan (ingl. Alicia Keywan) uçun maxsus dekoratsiyalar işlab çiqdi, ular minorani va sunʼiy daraxtlarni öz içiga olgan, bu aktyorlarga nazorat qilinadigan şaroitda ssenariyda közda tutilgan harakatlarni bajariş imkonini bergan. Karlining daraxtdan sakraş sahnasini suratga oliş paytida Emmanuelle Vaugier sekinlaştiruvçi xavfsizlik moslamasidan foydalangan. Biroq tryuk bajariş vaqtida aktrisaning yelkasi çiqib ketgan. Uning eslaşiça, jarohat şoxga qöli bilan osilib turgan paytda sodir bölgan. Şirli şifokorga murojaat qilişga töğri kelgan, u yerda böğimi joyiga solingan. Şunga qaramay, aktrisa ertasi kuniyoq suratga oliş maydonçasiga qaytgan, garçi bir muddat harakatlarida ehtiyotkor bölişga majbur bölgan.

Oğir jismoniy yuklama boşqa ijroçilarga ham tuşgan. Fangoria jurnaliga bergan intervyusida Harrington köp sonli yuguriş, kuraş va sakraş sahnalari tez çarçatganini aytgan. Personajining örmonda tösiqlardan ötgan epizodlaridan birida aktyor töpiğini jarohatlagan. Jarohat tufayli u oyoğini har kuni boğiç bilan mahkamlaşga va kuçli oğriq hamda şişga qaramay işlaşni davom ettirişga majbur bölgan. Ayniqsa qiyin sahnalar Krisning öq jarohatidan keyin lanğişi kerak bölgan sahnalar edi: syujetga köra, personajning çap oyoği şikastlangan edi, Harringtonning özi esa öng oyoğida oğriq his qilgan. Tabiiy şaroit ham qiyinçilik tuğdirgan. Örmonda suratga oliş guruhi kontakt dermatitini keltirib çiqaradigan zaharli ösimlik — zaharli sarmaşaga duç kelgan. Duşku köp marta zarhalar orasidan yugurgan paytda oyoqlari terisi kuçli tirnalganini eslagan. Uning sözlariga köra, sarmaşaga tegişning oqibatlari şunçalik uzoq saqlanib qolganki, ular suratga olişdan keyin bergan televizion intervyusida ham sezilib turgan.

Eng xavfli sahnalarni amalga oşiriş uçun professional kaskadyorlar, pirotexnik effektlar va maxsus xavfsizlik çoralari işlatilgan. Şmidt eslaşiça, filmda işlaş uning oldingi rejissyorlik tajribasidan keskin farq qilgan: u bir vaqtning özida portlaşlar, yonğinlar va zöravonlik sahnalarini boşqarişi, şuningdek, murakkab grimdagi ijroçilar harakatlarini muvofiqlaştirişi kerak bölgan. Rejissyorga ayniqsa maşina yonayotgan kulbaga kirib, söngra odamxörlardan biri bilan jang boşlanadigan epizodni sahnalaştiriş esda qolgan. Sahna uçun kaskadyorlar, jumladan, tryuk paytida maxsus kostyumi yonib ketgan ijroçi jalb etilgan. Rejissyor buyruğidan söng öt öçiruvçilar darhol yonğinni öçirişga kirişgan. Şmidt dubl tugagaç, tutundan ketma-ket Harrington, uning dublyori va kadrni texnik tayyorlaş uçun işlatilgan aktyor çiqib kelganini eslagan. Filmning vizual yeçimini tanlaşda rejissyor 1970-yillar amerikan kinosiga, xususan, «The French Connection» (1971) va «Jaws» (1975) filmlariga tayanган. Uning sözlariga köra, u bu filmlarning operator uslubiga xos bölgan tabiiy yoritiş va transfokatorning sekin harakatlaridan foydalanişga intilgan.

Filmning финали ustida işlaş paytida ikki tirik qolgan personajdan qaysi biriga taʼqibçilardan biriga qarşi hal qiluvçi zarbani beriş kerakligi haqida kelişmovçiliklar yuzaga kelgan. Duşkuning xotiralariga köra, dastlab prodyuserlar bu harakatni Harrington qahramoniga topşirmoqçi bölişgan, biroq aktrisa buni Jessi bajarişi kerakligini talab qilgan. U öz pozitsiyasini şu bilan izohlagan: aynan uning qahramonining döstlari odamxörlar qölida halok bölgan, Kris esa voqealar boşlanganidan keyin boşqa sayohatçilar bilan uçraşgan. Prodyuserlar Duşku taklifiga rozi bölişgan va epizod uning iştirokida suratga olingan. Aktrisa keyinroq, filmning oldindan ötkazilgan körsatuvlaridan birida ijodkorlar unga tomoşabinlarning bu sahnaga juda ijobiy munosabat bildirgani haqida aytişganini eslagan.