Yor, the Hunter from the Future (italyança: Il mondo di Yor, tarjimasi: «Yorning dunyosi») — 1983-yilda Antonio Margheriti rejissyorligida suratga olingan ilmiy-fantastik fentezi film. Boş rollarda Reb Brown, Corinne Cléry, John Steiner va Carole André ijro etgan. Italiya, Fransiya va Turkiya hamkorligida yaratilgan film argentinalik «Yor the Hunter» komiksi asosida suratga olingan. Komiks muallifi — yozuvçi Ray Collins, rassomi — Juan Zanotto.
Margheriti filmlarining moliyaviy jihatdan eng muvaffaqiyatlilaridan biri bölsa-da, çiqqan paytda asosan salbiy şarhlar oldi (ayniqsa Variety va The New York Timesʼdan). 1984-yilda bölib ötgan 4-Golden Raspberry mukofotlarida filmga uçta nominatsiya berildi.
1Treylerlar
▶2Rollarda
Reb Brown, Corinne Cléry, Luciano Pigozzi
3Syujet
Yor — sayyoh ov qiluvçi va vahşiy jangçi — Turkiyaning Kappadokiya şahridagi toş minoralar yonidan ötib, göyo…
Yor — sayyoh ov qiluvçi va vahşiy jangçi — Turkiyaning Kappadokiya şahridagi toş minoralar yonidan ötib, göyo tarixdan oldingi çöl manzarasi böylab yugurib boradi. Kalaa — göyo ibtidoiy ğor ayoli — va uning ustozi hamda himoyaçisi Pag yaqin atrofdagi qişloqda ov qilmoqda. Ular kiçik çöçqasimon Polacanthus ovida edi. Tösatdan ularga «stegoceratops» (Stegosaurus va Triceratopsʼning gibridi) hujum qiladi. Yor paydo bölib, öz boltasi bilan dinozavrni öldiradi va şu zahoti uning qonidan içadi. Qişloq aholisi Yor bilan döst bölib qoladi va qişloqliklar birgalikda eng yaxşi göştlarni kesib, bayram ziyofatiga tayyorlaydi.
Yor dam olayotganda, havorang terili ğorliklar tödasi qişloqqa hujum qiladi. Faqat Yor va Pag qoçib qutuladi. Yor darhol Kalaani qaytarib olişga qasam içadi. Yor va Pag havorang ğorliklarni ularning manğiga olib boradi, u yerda Yor kamon-öqi bilan ulkan körşapalakni otadi. Yor ölgan körşapalakdan delta-plan sifatida foydalanib, manğaga bostirib kiradi va ğorning ayrim qismlarini suv bilan töldira boşlaydi; bu çalğitiş uning Kalaa bilan orqa tomondan çiqib ketişiga yordam beradi. Suv ğor içidagi barça odamlarni, jumladan qamoqda bölgan (qafaslarga qamalgan) boşqa öğirlangan qişloqliklarni va havorang ğorliklarni ham halok qiladi.
Kalaa va Pag Yorning öz kelib çiqişini topiş safarida uning izidan boradi. Yölda ular qum mumiyolariga öxşagan sirli jamiyatga duç keladi; uni Yorning taqinçoğiga öxşaş taqinçoq taqqan, sariq soçli ayol Roa boşqaradi. Yor Roadan taşqari hammani öldiradi, çunki u sayohatlari uçun muhim bölişini his qiladi. Kalaa bir paytlar Roani öldirmoqçi böladi, lekin ikkovini birdan yana havorang ğorliklar hujumga uçratadi. Yor va Pag yordamga yetib keladi, ammo ğorlik orqadan Roaga zarba beradi va u Yorning quçoğida jon beradi.
Yor, Pag va Kalaa bolalarni dimetrodondan qutqarganidan keyin boşqa qabila bilan döst bölib qolişadi, lekin bu qabilani (körinmas) uçar likopçalar lazer öqlari bilan qirib taşlaydi. Yor va hamrohlari kuçli böronlar örab turgan orolga qayiqda yetib boradi. U yerda Yor, avvaliga işonmasa-da, ota-onasi yadroviy halokatdan omon qolgan kiçik guruhdan ekanini bilib oladi. Şunday qilib, Yorning dunyosi aslida yadroviy halokatdan keyingi, apokaliptik Yer ekani maʼlum böladi. Overlord nomli şafqatsiz zolim qolgan yadroviy texnologiyani öz android qöşini bilan qölga kiritgan. U Yor va Kalaani — özi «genetik jihatdan mukammal» ayol deb ataydigan Kalaani — yangi, androidlarga asoslangan hukmron irq yaratiş uçun işlatmoqçi, şu orqali butun sayyorani boşqarmoqçi.
Yor olim Ena boşçiligidagi isyonçilar guruhi va bir neça yildan beri Overlordni ağdariş uçun reja tuzib kelayotgan sirli, közi ojiz Oqsoqol bilan ittifoqdoş böladi. Enadan qutqarilgandan söng, Yor va isyonçilar kuçlarini birlaştirib, Overlord va uning androidlariga hujum qiladi. Ena ularni qalʼaning atom omboriga olib boradi; u yerda ular omborni va qalʼani vayron qila oladigan kuçli portlovçi moddalar örnatadi. Oqsoqol ortda qolib, androidlar qöşinini asta-sekin öçiradi va boşqalarga qoçiş uçun vaqt sotib oladi. Overlord ombor vayron bölişining oldini oliş uçun ularni quvib yetadi va qisqa muddat Yor bilan jangga kirişadi, uni vaqtinça yengib qöyadi. Overlord liftga kirayotganda Yor yaqin atrofdagi ustunni uşlab, uni oynaga otadi va zolim sançilib qoladi. Halokatli yarador bölgan Overlord ombor tomon sudralib boradi, Yor va Ena esa boşqalarni xavfsiz joyga olib çiqişda davom etadi. Pag qolib, androidlarga qarşi kuraşişini aytib, qolganlarga oldinga yurişni buyuradi, lekin qurolini yöqotib, androidlar tomonidan burçakka qisiladi. Ena va isyonçilar unga yordamga yugurişadi, ammo androidlar Pagni öldirmoqçi bölgan paytda Oqsoqol ularni öçirib qöyadi.
Guruh Overlord boşqaruv xonasiga yetib kelgan paytda Overlordning qalʼa kemalaridan biriga tezda çiqib oladi. Ammo u bombani töxtatişga ulgurmasdan, u portlaydi va Overlord jarohatlaridan halok bölib, asta-sekin öladi. Şu payt Yor, Kalaa, Pag, Ena va isyonçilarni olib ketayotgan kema angardan xavfsizlik tomon uçib çiqadi, orqada esa Overlordning qalʼasi portlaydi. Film yakunlanib, kema uzoqqa uçib ketayotganda diktor sözlaydi: «…Yor materikdagi ibtidoiy qabilalarga qaytadi. U özining ustun bilimlaridan foydalanib, ularning ota-bobolari qilgan xatolarni takrorlaşining oldini olişga qatʼiy qaror qilgan. U muvaffaqiyatga erişadimi?»
4Işlab çiqariş
Yor, the Hunter from the Future — argentinalik «Yor the Hunter» («Henga el cazador» asl nomi bilan)…

Yor, the Hunter from the Future — argentinalik «Yor the Hunter» («Henga el cazador» asl nomi bilan) komiksining moslaşuvi bölib, u 1974-yilda yozuvçi Ray Collins va rassom Juan Zanotto tomonidan yaratilgan. Komiks 1975-yilda italyan jurnali Lanciostoryʼda çop etilgan. Rejissyor Antonio Margheriti keyinroq intervyuda komiks uni qiziqtirgani haqida gapirgan.
Film 1982-yilda John Miliusʼning «Conan the Barbarian» filmi muvaffaqiyatga erişganidan keyin paydo bölgan qiliçbozlik va sehr mavzusidagi filmlar tölqinining bir qismi edi. Yor bilan bir qatorda 1983-yilda boşqa italyan filmlari ham paydo böldi, jumladan Lucio Fulciʼning «Conquest» va Franco Prosperiʼning «The Throne of Fire» (ikkalasi ham 1983-yil). Filmning ikkinçi qismi «Star Wars»ga öxşay boşlaşi bilan u komikslardan farq qiladi.
Yor, the Hunter from the Future asosan Turkiyada, jumladan Kappadokiyada suratga olingan. Margheriti filmning ssenariysini hammualliflikda yozib va rejissyorlik qiliş bilan birga, maxsus effektlarga öğli Edoardo bilan birga rahbarlik qilgan.
Film dastlab Italiya RAI telekörsatuvida efirga uzatilgan tört qismli miniserial sifatida yaratilgan.
Reb Brownʼning ovozi ingliz tilidagi versiyada Gregory Snegoff tomonidan dublyaj qilingan.
5Prokat
Yor, the Hunter from the Future 1983-yil 10-fevralda Italiyada namoyiş etilgan. Filmning italyança töliq…
Yor, the Hunter from the Future 1983-yil 10-fevralda Italiyada namoyiş etilgan. Filmning italyança töliq metrajli versiyasi 98 daqiqa davom etgan, 1983-yil 19-avgustda Amerika kinoteatrlarida çiqarilgan versiya esa 89 daqiqa davom etgan. Filmni AQŞda Columbia Pictures tarqatgan. Margheriti Columbia filmning 1400 nusxasini tarqatganini va bu «hayotimdagi eng muvaffaqiyatli suratlardan biri» bölganini aytgan. Yor, the Hunter from the Future AQŞda jami $2,810,199 daromad keltirgan.
6Uy videosi
Film 2011-yil 6-sentabrda Sony kompaniyasining talab böyiça işlab çiqariş xizmati doirasida DVD körinişida…
Film 2011-yil 6-sentabrda Sony kompaniyasining talab böyiça işlab çiqariş xizmati doirasida DVD körinişida çiqarilgan. Filmning Blu-ray versiyasi 2018-yil yanvarida Mill Creek Entertainment tomonidan aktyor Reb Brown iştirokidagi audio şarh bilan çiqarilgan. Blu-rayda filmning uzunroq italyança versiyasi emas, balki Amerika kinoprokat kesimi taqdim etilgan.
7Qabul qilinişi
Zamonaviy şarhlarda Variety filmni «sönggi paytlarda yirik studiya nomi bilan çiqqan eng bemaʼni suratlardan…

Zamonaviy şarhlarda Variety filmni «sönggi paytlarda yirik studiya nomi bilan çiqqan eng bemaʼni suratlardan biri» deb atagan va «birinçi ikki dam oliş kunida 12 yoşgaça bölgan tomoşabinlarni jalb qilişi kerak, aks holda xarajatlarni qoplamaydi. Bundan kattaroq heç kim buni sotib olmaydi» deb yozgan. The New York Timesʼning muharriri Janet Maslin şarhini yoziş uçun filmni oxirigaça körmaganini tan olgan va filmni kim tugatişni xohlaşi mumkinligini tasavvur qila olmasligini taʼkidlagan. The Washington Post «Hatto ahmoqlikka oçköz tomoşabinlar ham ikkinçi porsiyadan voz keçişi oson bölişi mumkin» deb yozgan. The Globe and Mail filmni «siz öylagandan ham yomonroq» deb taʼriflagan va uni «Star Wars» hamda «Quest for Fire» filmlarining köçirmasi deb hisoblagan.
Leonard Maltinʼning «Movie and Video Guide» kitobidagi şarhda film «avvaliga kulgili darajada beöxşov, keyin esa şunçaki zerikarli» deb yozilgan. John Nubbin «Different Worlds» jurnali uçun Yor, the Hunter from the Future filmiga şarh yozib, şunday degan: «Joyim kam bölgani uçun, mavjud joyimni Yorning kamçiliklarini sanab yoki aybdorlarni körsatib behuda sarflamayman. Bunda maʼno yöq. Yor haqidagi har bir narsa yomon edi. Arzon va oldindan öylanmasdan yiğilgan, boşidan oxirigaça çalkaş, heç qaçon syujet yoki tuşunarli harakat kabi arzimas narsalar bilan bezovta qilmaydi».
Film 1984-yilda bölib ötgan 4-Golden Raspberry mukofotlarida uçta nominatsiyaga sazovor bölgan: «Eng yomon yangi yulduz» (Reb Brown), «Eng yomon musiqiy fon» va «Eng yomon original qöşiq» («Yorʼs World»). Rejissyor Margheriti filmdan yillar ötib, uning uzaytirilgan televersiyasi «hatto yanada kulgili» ekanini va film «deyarli nol byudjet bilan yaratilgan qiziqarli loyiha» bölganini aytgan. «Bu bayram filmi edi, men uni baʼzan yana tomoşa qilişni yoqtiraman». Rotten Tomatoes şarhlar yiğindisi saytida 7 ta tanqidçi şarhining 14 foizi ijobiy baholangan.
8Kadrlar
4
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDB9Öxşaş filmlar
Matn: maqola tarjimasi «Yor, the Hunter from the Future» — inglizça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.
