Zinda (ingliz tilida: Alive) — 2006-yilda suratga olingan hind tilidagi neo-noir jangari triller. Filmning rejissyori va ssenariy muallifi Sanjay Gupta, ssenariyni u Sureş Nair bilan birgalikda yozgan. Rollarni Sanjay Dutt, John Abraham, Lara Dutta va Celina Jaitly ijro etgan. Mavzuiy musiqani Vişal–Şekhar yaratgan, fon musiqasini esa Sanjoy Çowdhury bastalagan. Dutt ssenariyni ularning oldingi filmi Musafir çiqqanidan keyin Guptaga taklif qilgan, şundan söng film suratga olinişga kirişgan. Voqea Tailandda sodir böladi. Syujet Balajeet «Bala» Roy atrofida rivojlanadi: u öğirlanadi va kamerada garovga olinadi. Heç qanday tuşuntirişsiz ozod qilingaç, Bala özini öğirlagan odamni va uning qamoqqa oliniş sababini topişga kirişadi.
Zinda 2006-yil 13-yanvarda ekranlarga çiqqan va Janubiy Koreya filmi Oldboyʼning ruxsatsiz moslaşuvi deb tan olingan. Oldboy esa öz navbatida yapon mangasining rasmiy moslaşuvidir. Oldboy işlab çiqaruvçisi Show East kompaniyasi remeyk huquqlarini 2004-yilda allaqaçon DreamWorksʼga sotgan edi. Ular dastlab huquqiy xavotirlarini bildirgan, ammo studiya faoliyatini töxtatgani sababli sud harakati körilmagan. Film kassada muvaffaqiyatsizlikka uçradi: dunyo böyiça ₹17,6 crore yiğdi, byudjeti esa ₹13 crore edi.
1Rollarda
Sanjay Dutt, John Abraham, Adil Hussain
Sanjay Duttaktyor
John Abrahamaktyor
Adil HussainaktyorABAmit BehlaktyorAGAjay GhoshaktyorVVishal–Shekharkompozitor2Syujet
Dasturiy taʼminot muhandisi Balajeet «Bala» Roy baxtli turmuş qurgan, rafiqasi Nişa Roy bilan. Ammo Nişa unga…
Dasturiy taʼminot muhandisi Balajeet «Bala» Roy baxtli turmuş qurgan, rafiqasi Nişa Roy bilan. Ammo Nişa unga homilador ekanligini aytişga ulgurmasdan, Bala nomaʼlum hujumçilar tomonidan qölga olinadi va kameraga qamaladi. Bir yildan keyin Bala Nişa şafqatsizlarça öldirilganini biladi. Bala 14 yil davomida töliq yakkalikda saqlanadi va özini kim va nima uçun qamaganini bilmaydi. Asirlikda u televizor orqali jangovar sanʼatni örganadi, maqsadi esa uni qamaganlarga qarşi foydalaniş. Nihoyat u yana tuşuntirişsiz ozod qilinadi va qasos olişga kirişadi.
U Bangkokdagi taksi haydovçisi Jenni bilan döstlaşadi, Jenni unga qotillarini izlaşda yordam beradi. Bala asirligi davomida unga ovqat olib kelgan restoranni topadi va yetkazib beruvçi mopedni kuzatib, qotillariga yetib boradi. U şaxsiy qamoqxonani kaşf etadi, u yerda odamlar boşqalarni qamatiş uçun pul tölaşi mumkin. Bala egasi Vong Foodan javob oliş uçun uning tişlarini qoziq bolğa bilan suğurib tortadi. Şundan söng u özi «juda köp gapirgani» uçun qamalganini bilib oladi va binodan jang qilib çiqib ketadi. Jang davomida jarohat oladi, ammo nomaʼlum niqobli odam uni qutqarib, taksiga olib boradi. Bu niqobli odam Rohit Çopra bölib çiqadi. Tez orada Vong Foo Jenniyni öğirlaydi va uni qiynaydi. U Balaning tişlarini öz qoziq bolğasi bilan suğurişni tahdid qiladi, lekin Rohit aralaşib qoladi. Bala Jenni huzurida panoh topadi va ular birga bölişadi. Balaga qizi tirik ekani xabar qilinadi. Uning dösti Joy öldiriladi va Bala özini öğirlagan odam aynan Rohit ekanini bilib oladi.
Rohit Balani öğirlaş sababini oşkor qiladi. Ular maktabda birga öqigan, öşa paytda Bala Rohitning katta opasi Reemaga iştiyoq bilan qaragan. Reema uni rad etgaç, Bala uning ahloqsizligi haqida miş-miş tarqatgan. Reema maktabda masxaraga aylangan va özini öt qöyib öldirgan. Rohit uning ölimi uçun Balani ayblagan va qasos sifatida uning qamalişini uyuştirgan. Rohit Balaga Nişani özi öldirganini va hozir 14 yoşda bölgan qizini fohişaxonaga sotganini aytadi. Bala Rohitni urib yiqitadi va balkondan itarib yuboradi, lekin uning qölidan uşlab qolib, qizi qayerdaligini aytişni iltimos qiladi. Rohit qatʼiyat bilan Balaning qölini qöyib yuboradi va yiqilib halok böladi. Şundan söng Bala Rohitning yollanma qöriqçilarini va Vong Foni öldiradi.
Oxirida Bala qizining xavfsiz ekanini bilib oladi. Rohit uni azoblaş uçun uni fohişaxonaga sotganini yolğon aytgan ekan. Bala qizini daryo böyida ötirgan holda topadi va uning oldiga boradi. Şundan söng u qizi bilan baxtli yaşaydi.
3Aktyorlar
Sanjay Dutt — Balajeet «Bala»…
Sanjay Dutt — Balajeet «Bala» Roy
John Abraham — Rohit Çopra
Celina Jaitly — Nişa Roy
Maheş Manjrekar — Joy Fernandes
Lara Dutta — Jenni Singh
Rajendranath Zutşi — Vu Fong (Raj Zutşi sifatida)
Alişa Baig — Reema Çopra
4Tanqidiy baho
Varietyʼdan Derek Elley aktyorlar ijrosini maqtagan va filmning Bollywood mezonlari böyiça juda qoronği va…
Varietyʼdan Derek Elley aktyorlar ijrosini maqtagan va filmning Bollywood mezonlari böyiça juda qoronği va zöravon ekanini, koreys asl nusxasidan bir neça joyda çetga çiqqanini hamda rangsizlaştirilgan ranglari tufayli film ayovsiz xira körinişga ega ekanini qayd etgan. Subhaş K. Jha filmga 5 balldan 2,5 ball qöygan va «Film Sanjay Duttniki… Agar hind kinosidagi sarguzaşt-jangari janrga uyğoniş kerak bölsa, mana şu film şunday uyğoniş», deb yozgan. Bollywood Hungamaʼdan Taran Adarş filmga 5 yulduzdan 2 yulduz bergan va uni «örtaça hind tomoşabini uçun juda qoronği va dahşatli» deb topgan. BBCʼdan Jaspreet Pandohar filmni Oldboy bilan soliştirib, noörin ravişda salbiy baholagan. Uning fikriça, Gupta filmni hind tomoşabinlari uçun qabul qilinadigan qiliş maqsadida asl nusxadagi kulgili dahşatli epizodlarni olib taşlagan yoki almaştirgan, natijada «mantiqsiz Tailand fonidagi xira qasos filmi» yuzaga kelgan. Rediff.comʼdan Sukanya Verma ham filmning «deyarli Oldboyʼning aynan öxşaş egizagi» ekanini qayd etgan, ammo Duttning ijrosi, operatorlik ishi va montajini maqtagan.
5Mukofotlar
52-Filmfare…
52-Filmfare mukofotlari:
Nominatsiya
Eng yaxşi yovuz qahramon — John Abraham
6Saundtrek
Qöşiqlarni Vişal–Şekhar dueti yaratgan, ularni T-Series…
Qöşiqlarni Vişal–Şekhar dueti yaratgan, ularni T-Series çiqargan.
«Ye Hai Meri Kahani» — Strings, Şehzad Roy va Atif Aslam
«Zinda Hoon Main» — Şibani Kaşyap
«Har Saans» — Krişna Beura va Abrar-ul-Haq
«Kya Main Zinda Hoon» — Krişna Beura
«Maula» — Vinod Rathod va Zoheb Hassan
«Zinda Hoon Main Y» — Şibani Kaşyap
«Çal Rahi Hai Saanse» — Kailaş Kher va Jawad Ahmad
«Har Saans (Black Mamba Mix)» — Krişna Beura va 21 Pilots w / Palaş Sen va Sudeş Bhosle
«Ye Hai Meri Kahani (K Rap Mix)» — Strings va Jamie xx
«Kabhi Muskura ke» — Sanjay Dutt
7Oldboy bilan öxşaşliklar
2005-yil noyabrda matbuot anjumanida Oldboyʼni çiqargan işlab çiqariş kompaniyasi Show East vakillari Zinda…
2005-yil noyabrda matbuot anjumanida Oldboyʼni çiqargan işlab çiqariş kompaniyasi Show East vakillari Zinda filmi ularning filmiga öxşaşligidan xavotirda ekanini bildirdi va öxşaşliklarni tekşirayotganini aytdi. Ular öşa paytda Oldboyʼni soliştiriş uçun Zindaʼning yakuniy versiyasiga ega emasligini qayd etişdi. Agar «ikki film örtasida kuçli öxşaşlik» topilsa, advokatlariga murojaat qilişlarini bildirişdi.
The Hinduʼning şarhlovçisi Sudhiş Kamath Zinda haqidagi şarhida ikki filmning syujet jihatidan va ayrim sahnalarni tasvirlaşda juda öxşaşligini aniqlagan.
Rediff.com şarhlovçisi Raja Sen Guptaga oçiq xat yozib, plagiat tufayli filmni tomoşa qilmasligini eʼlon qilgan. U Guptaga bir sahnani Oldboyʼdan olganini aytib, qolgan qismi original deb daʼvo qilgan bölsa-da, aslida butun filmni köçirganini oşkor qilgan. Rajeev Masand filmni Oldboyʼning «uyatsiz köçirmasi» deb atagan, çunki Gupta «nafaqat syujet va personajlarni, balki butun sahnalar ketma-ketligini va asl film işlanmasining deyarli butun uslubini» öğirlagan. CNN-News18 huquqlar rasmiy ravişda sotib olinmagani sababli uni remeyk deb ataşdan boş tortgan, şuningdek ijrosi, hikoya qiliş usuli va kök rang tusini tanqid qilgan. Veb-sayt film öşa vaqtda tajribaviy syujeti bilan hind tomoşabinlari uçun eʼtiborli bölişi mumkinligini, ammo yillar ötişi bilan bunday holat kuzatilmaganini taʼkidlagan.
Gupta intervyu paytida bu ayblovlarni rad etişda davom etgan. U keyinçalik Zindaʼning Oldboyʼdan töliq ilhomlanmaganini aytib, Oldboyʼning özi ham Monte-Kristo grafiʼdan ilhomlangani haqida gapirgan.
Matn: maqola tarjimasi «Zinda (film)» — inglizça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.