Battlestar Galactica

Yulduzli kreyser „Galaktika“ (ingl. Battlestar Galactica) — Amerikaning ilmiy-fantastik teleseriali. U Sci Fi telekanali uçun suratga olingan (2009-yil 16-martdan Syfy). 1978-yilgi xuddi şu nomli serialning remeykidir.

Teleserial 2003-yilda çiqqan, xuddi şu nomli ikki qismli mini-serialdan oldin boşlangan; syujetan u şu mini-serialning davomidir. Jami tört fasl çiqdi. Bundan taşqari, teleserial syujet çiziqlarini oçib beruvçi bir neça töliqmetrajli telefilm va qisqa veb-epizodlar ham çiqarildi. Teleserial asosida stol öyini va bir qator kompyuter öyinlari yaratildi.

2007-yilda seriallarning birinçi qismlari „Birinçi kanal“da „„Galaktika“ uçun jang“ nomi bilan efirga uzatildi. 2008-yil yozida remeyk serialining „Yulduzli kreyser „Galaktika““ nomli rusça versiyasi Sci Fi kanalida translyatsiya qilina boşlandi. Şu yilning noyabrida TV-3 kanalida bu serial „Yulduzli kema „Galaktika““ nomi bilan namoyiş etildi.

Teleserial syujeti „Yulduzli kreyser „Galaktika““ mini-serialida boşlanadi.

Ön ikki sayyorada — Kobolning ön ikki koloniyasida — inson sivilizatsiyasi gullab-yaşnaydi. Odamlar robotlar yaratgan bölib, ularni saylonlar deb ataşgan. Saylonlar özlarini tan olişni va ularga fuqarolik huquqlarini berişni talab qilişdi. Odamlar rad etdi va köp yillik şafqatsiz uruş boşlandi. Oxir-oqibat tinçlikka erişildi va saylonlar özlarining „uyini“ izlab ketişdi. Biroq 40 yillik sulh davomida saylonlar texnologiyalarini rivojlantirdilar va özlari evolyutsiyalaşdilar, natijada odamlardan farq qilib bölmaydigan bir neça modellarni yaratdilar. Şu bilan birga, halok bölgan saylonlar darhol saylonlarni qayta tiklaş markazida yangi tanada qayta tuğiladi va ötgan hayotidagi barça voqealarni eslab qoladi. Modellardan biri — № 6 („Oltinçi“) — baland böyli, gözal blondin — dahiy, lekin öziga mahliyo va qörqoq olim Gay Baltarning sevgilisiga aylandi. Şu tufayli saylonlar koloniyalarning xavfsizlik tizimiga kira oldilar. Bu ularga ön ikki sayyorani kutilmaganda hujum qilib egallaşga imkon berdi va deyarli butun aholini yöq qildi. Hujum qilingan sayyoralardan halok bölişdan qoçib, faqat bir neça ön ming omon qolganlar kosmosga kötarila oldi. Hisobdan çiqarişga tayyorlanayotgan bir eski harbiy kema ham omon qoldi — komandor Uilyam Adama boşqargan yulduzli kreyser „Galaktika“. Eng yuqori lavozimdagi omon qolgan amaldor sifatida Ikki ön koloniyaning prezidenti böldi Kaprika sayyorasining taʼlim vaziri Laura Rozlin, u öngalmas darajadagi rak kasalligi bilan oğriган edi.

Kaprikadan odamlarni evakuatsiya qilişda leytenant Karl „Xilo“ Agaton qoçoqlar orasida Gay Baltarni köradi. Baltar „Galaktika“ga oxirgi reysni qilayotgan, allaqaçon tölib ketgan şuttlga tuşmagan edi. Isteʼdodli olim insoniyatga saylonlarni yengiş yölini topişda yordam beradi, deb öylab, Agaton öz örnini Baltarga beradi, özi esa Kaprikada qoladi. „Galaktika“ jang öqlarini töldiriş uçun kosmik ombor-stansiyaga yöl oladi. U yerda Uilyam Adama birinçi marta odamga öxşaş saylon bilan töqnaşadi va komandor uni öldirişga muvaffaq böladi. Kreyserning komandir köprigiga jurnalist niqobi ostida kirib olgan yana bir saylonni Gay Baltar intuitsiya bilan aniqlaydi. Şu paytda Rozlin va Adama örtasida ziddiyat paydo böladi: komandor harbiy burçi talab qilganidek jangga qaytişni xohlaydi, garçi saylonlarning butun floti oldida „Galaktika“ning imkoniyati yöqligini tuşunsa ham; prezident esa asosiy maqsad insoniyat zotini saqlab qoliş, şuning uçun „Galaktika“ himoyasi ostidagi fuqarolik flotiga qoçib, omon qolganlar örnaşişi mumkin bölgan yangi sayyorani izlaş kerak, deb hisoblaydi. Oxir-oqibat Adama Rozlin bilan rozi böladi. Odamlarga umid beriş uçun u flot Yer — afsonaviy „ön uçinçi koloniya“ tomon yöl olayotganini eʼlon qiladi.

„Galaktika“ boşçiligidagi flot yangi dunyo izlab yölga çiqadi. Vaqti-vaqti bilan saylonlarning kemalari qoçoqlarni topib oladi va kreyser fuqarolik kemalarini qoplaş uçun jangga kirişga majbur böladi. Şu bilan birga, flot turli inqirozlar bilan töqnaşadi — suv va yoqilği zaxirasini töldiriş zarurati, fuqarolik kemalarida noroziliklar va ğalayonlar. Parallel ravişda „Galaktika“ ekipaji aʼzolari orasida bir neça syujet çiziqlari rivojlanadi. Kreyser aviaguruhining komandiri bölib komandor Adamaning öğli Li „Apollon“ Adama tayinlanadi, u bilan otasi örtasida murakkab munosabatlar bor — kenja akasi Zakning ölimi uçun Adama-kiçik otasini ayblaydi. Li Adama otasi bilan birga xizmat qilişni istamagan, lekin saylonlar hujum qilgan kuni tasodifan „Galaktika“da qolib ketgan. Kreyserning eng yaxşi qiruvçi uçuvçisi Kara „Starbak“ Trays — qaysar, öjar va intizomsiz, doimo boşliqlari bilan janjallaşadi. Bundan taşqari, uning Li Adamaga nisbatan murakkab his-tuyğulari paydo böladi. Katta yordamçi polkovnik Sol Tay içkilikbozlikka beriladi, bundan taşqari u öz xotiniga ahmoq darajada oşiq — bu unçalik yoş bölmagan, lekin hali ham gözal, axloqiy tamoyillari bölmagan ayol bölib, öz şaxsiy orzulari uçun eriga karyera quriş rejalarini tuzadi. „Galaktika“da qolgan va saylonlarni aniqlaydigan detektor yaratiş topşiriğini olgan Gay Baltar koloniyalarning xavfsizlik tizimi buzilişidagi öz roli oşkor bölişidan qörqadi; bundan taşqari, uni xatti-harakatlari va qilmişlariga taʼsir qiluvçi körinişlar taʼqib qiladi. Boş kemaçilik старşinasi Galen „Şeff“ Tirol yaşirinça (kema ekipaji aʼzolari örtasidagi sevgi munosabatlari ustav bilan taqiqlangani uçun) uçuvçi Şeron „Bumer“ Valeri bilan uçraşadi. Şu bilan birga, flotdagi barça odamlarga saylonlar odamlarga öxşab körinişi maʼlum böladi va bu umumiy şubhalaniş muhitiga olib keladi.

Komandor Adama bilan prezident Rozlin örtasida vaqti-vaqti bilan kelişmovçiliklar paydo böladi. „Galaktika“ tasodifan insoniyatning yöqolgan beşigi — Koboldni topgandan keyin ziddiyat kuçayadi. Laura Rozlin qadimiy başoratlarga va Yer mavjudligiga işona boşlaydi, lekin Adama „diniy aqldan oziş“ uçun odamlarni va kemalarni xavf ostiga qöyişni istamaydi. Rozlin Kara Trays ni buyruqni buzib, qölga olingan saylonlar qiruvçisida Kaprikaga — saylonlar bosib olgan sayyoraga, ibodatxonada saqlanayotgan qadimiy artefaktni oliş uçun uçişga köndiradi; bu artefakt Yerga yölni körsatişi kerak. Prezidentning „Galaktika“ işlariga aralaşuvidan ğazablangan Uilyam Adama harbiy töntariş uyuştiradi va Rozlinni ham, prezidentni qöllagan öğlini ham qamoqqa taşlaydi.

Gay Baltar detektori yordamida kreyser ekipajida saylonni aniqlaydi — bu uçuvçi Şeron Valeri, № 8 („Sakkizinçi“) modeli. Lekin qörquvdan u öz kaşfiyotini heç kim bilan bölişmaydi. Valeri özi saylon ekanini bilmaydi. Şu vaqtda Kaprikada saylonlardan yaşiringan Karl Agaton yana bir „Sakkizinçi“ bilan uçraşadi. U bu „Galaktika“dan unga qaytib kelgan Şeron Valeri deb öylaydi. Köp kunlik sarson-sargardonlik davomida Valeri va Agaton örtasida sevgi munosabatlari paydo böladi. Agaton öz hamrohining saylon ekanini bilib, hayratga tuşadi va qattiq sarosimaga tuşadi, lekin sevgi Karlga „Sakkizinçi“ni öldirişga tösqinlik qiladi, çunki u allaqaçon uning farzandi bilan homilador. Saylonlar taʼqibidan qoçayotgan Agaton va Valeri Kaprikaga artefakt uçun kelgan Kara Trays bilan töqnaşadi.

Şu vaqtda „Galaktika“da qolgan boşqa Şeron Valeri Adamadan xavfli buyruq oladi: sayyoraga qarşi kuraş topşiriğini bajariş uçun qölga olingan saylon identifikatoridan foydalanib, saylonlarning jangovar kreyseriga kiriş va u yerga vaqt bilan işlaydigan yadro bombasini örnatiş. Topşiriqni muvaffaqiyatli bajargan Valeri özini kutilmaganda saylonlar kreyserida boşqa „Sakkizinçilar“ bilan uçraşib qoladi. Saylon ekanini bilib hayratga tuşgan Şeron „Galaktika“ga qaytadi va öz irodasiga qarşi komandor Adamani otib yuboradi.

Komandor Adama oğir ahvolda yotgan paytda qömondonlik katta yordamçi Sol Tayga ötadi. Fuqarolar harbiy diktaturadan norozi bölişadi va polkovnikning bir qator maşhur bölmagan qadamlaridan keyin norozilik namoyişlari kuçayadi. Laura Rozlin qamoqxona blokidan qoçib, flotning fuqarolik kemalarida yaşirinadi. Obrösizlantirilgan prezident radio orqali flot kemalariga murojaat qilib, u bilan birga Koboldagi Trays Kaprikadan artefakt olib kelişi kerak bölgan joyga borişga çaqiradi, bu artefakt Yerga yölni körsatadi. Flotning uçdan bir qismi Rozlinga ergaşişga qaror qiladi, qolganlari esa „Galaktika“ bilan birga qoladi. Şu vaqtda „Galaktika“ ekipajining bir aʼzosi mahkum Şeron Valerini öldiradi.

Kara Trays Kaprikada qadimiy artefaktni topadi va boşqa Şeron Valeri hamda Karl Agaton bilan birga Kobolga qaytadi, u yerda flotning bir qismi Rozlin bilan birga ularni kutmoqda. Bir neça kişidan iborat kiçik ekspeditsiya Koboldan quruqlikka tuşib, qadimiy Afina maqbarasi tomon harakatlanadi, u yerda Kaprikadan olingan artefakt Yerga yölni körsatişi kerak. Şu vaqtda komandor Adama yarador bölganidan tuzalib ketadi. Flotni birlaştirişga qaror qilib, u „Galaktika“ni Kobolga yönaltiradi va özi sayyoraga tuşadi, u yerda Uilyam Adama prezident Rozlin bilan yaraşadi. Maqbarani topib, artefaktdan foydalangandan söng, odamlar Yerning yulduzli osmon xaritasini köradi. Bu xarita Yerni topişga yordam berişi mumkin edi, agar odamlar uning yonida bölganda, lekin galaktikaning qaysi sektorida bu sayyorani izlaş kerakligi nomaʼlum. Garçi Şeron Valeri bu ekspeditsiyada odamlarga yordam bergan bölsa-da, na komandor, na prezident saylonga işonmaydi va kreyserga qaytgaç, uni qamoqqa solişadi.

Şu vaqtda flot kutilmaganda „Pegas“ bilan uçraşadi — bu admiral Xelena Keyn boşçiligidagi odamlarning yana bir kreyseri. Yuqori unvonga ega bölgani uçun u flotning harbiy ierarxiyasida boş böladi. Biroq admiral Keynning bir qator şafqatsiz, insoniylikka zid qadamlari komandor Adama bilan ziddiyatga olib keladi; masala kreyserlar örtasidagi harbiy töqnaşuvga deyarli yetib borgan edi. Saylon flotining kutilmaganda paydo bölişi Adama va Keynni munosabatlarni aniqlaştirişni keçiktirib, saylon kemalariga birgalikda hujum qilişga majbur qiladi. Saylon flotini tor-mor qilgandan söng, admiral Keyn halok böladi va Uilyam Adama harbiy ierarxiyada boş bölib qoladi, Rozlindan admiral unvonini oladi va öğlini „Pegas“ komandiri etib tayinlaydi.

Saylon „Oltinçi“, Gay Baltarning sevgilisi, Kaprikaga hujum paytida halok bölgan, allaqaçon saylonlar bosib olgan sayyorada yangi tanada qayta tuğiladi. U ğalabada hal qiluvçi rol öynagan va saylonlarning qahramoniga aylanadi, unga şu sayyora şarafiga „Kaprika“ degan individual laqab beriladi. Gay Baltarga bölgan sevgisini saqlab qolgan holda, u qayta tuğilgan Şeron „Bumer“ Valeri bilan yaqinlaşadi, u esa starşina Galen Tirolga bölgan sevgisini saqlab qolgan. Birgalikda ular boşqa saylonlarni odamlarni yöq qiliş kursidan voz keçib, birgalikda yaşaş siyosatini sinab körişga köndiradi.

„Galaktika“da boşqa Şeron Valeri, eri Agatonning familiyasini olgan holda tuğişga tayyorlanmoqda, Laura Rozlin esa ölim oldida yotibdi. Gay Baltar prezidentni davolanib bölmaydigan kasallikdan qutqaradi, unga hali tuğilmagan yarim-saylon bola — Karl va Şeron Agatonning qizining qonini tomiriga yuboradi. Tuğruqdan keyin admiral Adama va prezident Rozlin yarim-saylon bola mavjudligini yaşiriş uçun „Galaktika“ şifokori yordamida yangi tuğilgan çaqaloqning ölimini soxta körsatadi. Bola esa qatʼiy sir tutilgan holda fuqarolik flotidagi ayollardan biriga tarbiyalaş uçun beriladi. Şu vaqtda „Galaktika“ odamlar yaşaşi uçun yaroqli sayyorani topadi. Rozlin va Adama unda qoliş juda xavfli deb hisoblaydi. Lekin köp oylik kosmik kemalar içidagi sayohatdan çarçagan odamlar prezident sifatida Baltarni saylaydi, u topilgan sayyorada darhol koloniyalaştirişni vaʼda qiladi; bu sayyoraga „Yangi Kaprika“ nomi berildi.

Yangi Kaprika topilganiga bir yil böladi. Köpçilik odamlar sayyorada joylaşgan, orbitada qolgan harbiy kemalarda esa faqat kam sonli navbatçi xizmat qilmoqda. Kutilmaganda paydo bölgan saylonlar flotи Yangi Kaprikani bosib oladi, jangga tayyor bölmagan „Pegas“ va „Galaktika“ esa yöq qilinişdan qoçiş uçun uçib ketişga majbur böladi.

Ikkinçi fasl voqealaridan tört oy ötdi. Yangi Kaprika saylonlar tomonidan bosib olingan. Oltinçi va Sakkizinçi saylonlar odamlarga nisbatan tinçliksevar siyosatni talab qilişsa-da, qolgan saylonlar qatʼiyatni oşiradi. Odamlar terroristik harakatlarni amalga oşiradigan, saylonlarga va politsiya kollaboratsionistlariga qarşi yaşirin Qarşilik qismlarini tuzadi; saylonlar esa qatağon va otişma bilan javob beradi. Qarşilik „Galaktika“ bilan aloqa örnatişga muvaffaq böladi va admiral Adama Yangi Kaprikaga qutqaruv guruhini yuboradi, uni eri Agatonning familiyasini olgan Şeron boşqaradi; u Adamaning işonçini qozonib, mustamlaka flotining tölaqonli zobiti bölgan. Saylon bölgani uçun u saylonlarning xavfsizlik tizimlaridan osongina ötib, koloniya kemalari kalitlarini öğirlaydi va koloniyaçilarga Yangi Kaprikadan qoçişda yordam beradi. Tartibsizlik paytida Şeron va Karlning qizini tarbiyalaşga berilgan ayol Mayya halok böladi; çaqaloqni esa saylon-ayol „Uçinçi“ topib oladi, lekin buni boşqa saylonlardan yaşiradi. Koloniyaçilarning qoçişini qöllab-quvvatlaş paytida „Pegas“ halok böladi, lekin uning ekipaji evakuatsiya qilişga ulgurdi.

Saylonlar Gay Baltarning tadqiqotlaridan foydalanadi. Baltar Yangi Kaprikada kuklа hukumatga rahbarlik qilgan va şu sababli boşqa odamlar bilan birga qoçişdan qörqqan. Saylonlar harbiy kemani taxminiy Yer tomon yönaltiradi, lekin kema nomaʼlum virus bilan zararlanadi. Odamlar qöliga tuşgan Baltarning maʼlumotlariga tayanib, „Galaktika“ ham şu hududga öz qiruvçilarini yuboradi va zararlangan saylon kemasini topadi. Laura Rozlin va admiral Adama bu virus yordamida saylonlar zotini butunlay yöq qilişni rejalaştiradi, lekin saylonlar zotini yöq qilişni genotsid deb hisoblovçi Karl „Xilo“ Agaton buning oldini oladi. Şu orada kemada Gay Baltar odam körinişidagi saylonlarning jami ön ikki modeli borligini, lekin ulardan faqat yettitasi seriyali ekanini, qolgan beştasi esa yagona nusxada mavjud bölib, ularning şaxslari heç kimga maʼlum emasligini bilib oladi.

Odamlar va saylonlar yana bir sayyorada uçraşib qolişadi, çunki ular Yerga keyingi kalitni beradigan afsonaviy Beşlar ibodatxonasini qidirmoqda. Beşlar ibodatxonasida, „Yupiter közi“ artefakti saqlanadigan joyda odamlar Yerning joylaşuvi haqida yangi kalit topadi va Gay Baltarni asirga oladi. Şeron Agaton qizi Geraning tirik ekanini bilib oladi. U ölib, saylonlarni tiklaş kemasiga kirib oladi, Geraning özini olib, „Galaktika“ga olib keladi. „Oltinçi-Kaprika“ — Kaprikadagi Baltarning halokatli sevgilisi — u bilan birga uçadi.

Gay Baltar hamkasblik ayblovi böyiça sudni kutib, kitob yozadi; uning ğoyalari flotda köplab tarafdorlarni topadi. Sud uni aybsiz deb topganidan keyin, Baltarning izdoşlari orasidagi maşhurligi diniy kultga aylana boşlaydi.

„Yupiter közi“ belgilariga ergaşib, odamlar flotidan ionli tumanlikni qidirişadi. Şu orada Kara Trays Yangi Kaprikada asirlikda bölgan saylon №2, Leoben Konoyning sözlarini eslab, doimiy ravişda körinişlar köradi; u Karaning tanlanganligi va taqdirining oldindan belgilanganligi haqida gapirgan edi. Navbatdagi patrulda uçiş paytida uning kemasi Li Adama köz öngida parçalanib ketadi.

Şu orada „Galaktika“da tört kişi — katta yordamçi Sol Tay, boş kemaçilik starşinasi Galen „Şeff“ Tirol, prezident yordamçisi Torri Foster va uçuvçi Samuel T. Anders — boşqalar eşitmaydigan bir xil bezovta qiluvçi kuyni eşitadi. Şu kuyga ergaşib, ular bir vaqtning özida bitta xonaga kelişadi va yaşirin saylonlar ekanliklarini anglab yetişadi. Şu vaqtda kutilmaganda Kara Trays — hamma halok bölgan deb öylagan — butun qiruvçi bilan „Galaktika“ga qaytib keladi. U özi olti soat yöqligini („Galaktika“da esa ikki oy ötgan edi), Yerda bölganini va hammani öşa yerga olib borişga tayyor ekanini aytadi.