Uzoq toğdagi qabilada yoş mamont ovçisi DʼLeh Evoletni sevib qoladi. Bir kuni qişloqqa nomaʼlum jangçilar bostirib kiradi va Evoletni olib ketadi. DʼLeh sevgilisini qutqariş uçun tajribasiz jangçilar guruhini boşqaradi va ularni notaniş yerlar orqali quvib boradi. Yölda ularni xanjar tişli tigrlar va tarixdan oldingi yirtqiçlar kutib turadi.
Filmni rejissyor Roland Emmerich suratga olgan, ssenariy muallifi ham uning özi. Boş rollarda Steven Strait va Camilla Belle rol ijro etadi. Janri — fantasy, sarguzaşt va fantastika, studiyasi — Legendary Pictures. Xronometraji 109 daqiqa. Film 2008-yil 7-martda AQŞ da çiqdi.
1Treylerlar
▶2Rollarda
Steven Strait, Camilla Belle, Cliff Curtis
·Ensiklopediyadan
«10 000 yil miloddan avvalgi» (ingl. 10,000 BC) — rejissyor Roland Emmerix suratga olgan film. Boş rollarda Camille Belle va Steven Strait iştirok etgan. AQŞ da premyerasi 2008-yil 7-mart kuni, Rossiyada esa 2008-yil 13-mart kuni bölib ötdi.
3Syujet
Miloddan avvalgi 10-ming yillik. Sönggi muz davrining oxiri. Qor bilan qoplangan «buyuk oq toğlar»da yaşovçi…
Miloddan avvalgi 10-ming yillik. Sönggi muz davrining oxiri. Qor bilan qoplangan «buyuk oq toğlar»da yaşovçi «yagallar» qabilasi mamontlar ovi bilan kun keçiradi. Ular mamontlarni «mannoklar» deb ataşadi va ularga aslida siğinişadi. Bir kuni ularga qayerdan kelganini heç kim bilmaydigan «tört oyoqli iblislar» (çavandozlar) hujum qiladi va qabilaning bir qismini asirga oladi.
Yoş mamont ovçisi DʼLeh (Steven Strait) öz odamlarini va sevgilisi Evolet (Camille Belle)ni qutqariş uçun ularning ortidan quvadi. Yölda DʼLeh ulkan, yugurib yuradigan yirtqiç quş fororakoslar bilan kuraşadi hamda suv çuqurligiga tuşib qolgan xanjar tişli tigrni qutqarib qoladi.
Söngra çöl qumlaridan ötib, DʼLeh Afrikaga yetib boradi va u yerdagi mahalliy qabila bilan yaqinlaşadi. Keyinçalik öşa smilodon paydo bölib, DʼLehni özi qutqaradi. U afrikalik jangçilarni qörqitadi-da, söng ketib qoladi. Bu esa qabilani DʼLehni öz safiga qabul qilişga majbur qiladi. Maʼlum böladiki, bu qabilaning odamlarini ham «tört oyoqli iblislar» asirga olib ketgan. DʼLeh mahalliy qora tanli qabilalar bilan birgalikda duşmanlarga yetib oladi, ammo ular allaqaçon Nil daryosi böylab qayiqlarda suzib ketişgan. Şunday qilib, taʼqibçilar sulola davridan oldingi Qadimgi Misrga kelib qolişadi va u yerda ulkan piramida qurilayotganini körişadi. Maʼlum bölişiça, aynan şu «Xudo toği»ni quriş uçun ibtidoiy qullar va önlab mamontlar kerak bölgan.
Qullikka örganmagan ovçi DʼLeh qullar orasida qözğolon kötarişga muvaffaq böladi. Uyuşgan olomon nazoratçilarni öldirib, tezda mahalliy hukmdorning saroyigaça yetib boradi. Öz taqdiri va hokimiyatidan xavotirga tuşgan hukmdor DʼLehga tanlov taklif qiladi: yo u Evoletni olib ketadi, yo Evolet öladi, lekin qullarni heç qanday holatda ozod qilmaydi. Şunda DʼLeh boşqaça yöl tutadi: kuçli nayza otişi bilan hukmdorni öldiradi. Söngra qullar çalkaşlikdan foydalanib, zolimning atrofidagilarni öldiradi, uning kemalarini yoqadi va saroyni vayron qiladi. Bunda ularga zanjirdan böşagan mannoklar yordam beradi.
Şunday qilib, bilmagan holda DʼLeh qadimiy başoratni amalga oşiradi. Unga köra, Evoletni öğirlanişi tufayli köplab xalqlarni böysundirgan qudratli sivilizatsiya qulaydi.
4Rollarda
Steven Strait — DʼLeh (ingl. DʼLeh), 21 yoşli mamont…
Steven Strait — DʼLeh (ingl. DʼLeh), 21 yoşli mamont ovçisi
Camille Belle — Evolet (ingl. Evolet), DʼLehning sevgilisi
Cliff Curtis — TicʼTic (ingl. TicʼTic), DʼLehning ustozi va dösti
Joel Virgel — Nakudu (ingl. Nakudu), Naku qabilasi boşliği
Ben Badra — «tört oyoqli iblislar» yetakçisi
Mo Zainal — KaʼRen (ingl. KaʼRen)
Nathaniel Baring — Baku (ingl. Baku)
Rhys Ritchie — Moha
Omar Şarif — hikoyaçi
5Tarixiy noaniqlik
Filmda ibtidoiy hayotni tasvirlaşda köplab anaxronizmlar va noaniqliklar mavjud. Junli mamontlar va xanjar…

Filmda ibtidoiy hayotni tasvirlaşda köplab anaxronizmlar va noaniqliklar mavjud. Junli mamontlar va xanjar tişli tigrlar miloddan avvalgi 10 000-yilda hali mavjud bölgan bölişi mumkin bölsa-da, ikkala tur ham öşa davrda deyarli yöq bölib ketiş arafasida edi. Ehtimol, buning sababi inson ovi, kasalliklar va iqlim özgarişining birgalikdagi taʼsiri bölgan. Filmda mamontlarning podaga erkak yetakçi bölib boşqarişi tasviri zamonaviy fillarning xulq-atvori haqidagi dalillarga mos kelmaydi. Ular podalarni katta yoşdagi urğoçilar boşqarişi va erkaklar jinsiy yetiklikka yetganda podadan haydalişini körsatadi.
Hikoyaga rivojlangan sivilizatsiyalar, piramidasimon yodgorliklar, yozuv va metall mehnat qurollarini kiritiş juda noaniq. Bunday işlanmalar taxminan miloddan avvalgi 3000-yilgaça, yaʼni Nil, Furot va Ind daryolari vodiylari kabi hududlarda şaharsozlik rivojlanguniga qadar paydo bölmagan. Qişloq xöjaligining dastlabki dalillari miloddan avvalgi 9400-yilga oid, lekin uyuşgan dehqonçilik va kurak kabi asboblardan foydalaniş film körsatgan davrda keng tarqalmagan edi. Bundan taşqari, Göbekli Tepe kabi baʼzi qadimgi toş yodgorliklar miloddan avvalgi 9000-yilga oid bölsa-da, filmda körsatilgan ilğor texnologiyalar, jumladan metall mehnat qurollari va sekstant bir neça ming yil orqada qolgan.
6Işlab çiqariş
Dastlab filmning ssenariysini rejissyor Roland Emmerix va bastakor Harald Kloser yozgan. Loyiha Columbia…

Dastlab filmning ssenariysini rejissyor Roland Emmerix va bastakor Harald Kloser yozgan. Loyiha Columbia Pictures tomonidan maʼqullangaç, ssenarist Jon Orloff ssenariyning yangi tahririni ustida işlay boşlagan. 2005-yil oktabr oxirida Emmerix filmdagi rollar uçun aktyorlarni tanlaşni boşlagan.
Bir munça vaqt ötgaç, loyiha Warner Brothers studiyasiga ötdi, çunki Columbia Picturesʼni öz içiga olgan Sony Pictures Entertainment filmni 2007-yilda çiqara olmadi. 2006-yil fevralda Camille Belle va Steven Strait filmda boş rollarning ijroçilari sifatida eʼlon qilindi: Strait mamont ovçisi, Belle esa uning sevgilisi roli bilan. Ssenariyni Matthew Sand ikkinçi marta tahrir qildi, yakuniy tahrirni esa Robert Rodat amalga oşirdi. Filmni suratga oliş 2006-yil bahorida JAR va Namibiyada boşlangan. Film suratga oliş işlari Yangi Zelandiyaning Janubiy orolida ham olib borilgan.
Filmning byudjeti 105 mln dollarni taşkil etdi.
7Prokat
Filmning çiqişi dastlab 2007-yil 27-iyulga rejalaştirilgan edi, lekin keyinroq 2007-yil 14-dekabrga…

Filmning çiqişi dastlab 2007-yil 27-iyulga rejalaştirilgan edi, lekin keyinroq 2007-yil 14-dekabrga köçirildi. Keyin film çiqişi ikkinçi marta keçiktirilib, 2008-yil 7-martga belgilandi.
2008-yil 7-martdan 19-iyunga qadar prokatda bölgan film bir vaqtning özida 3454 ta kinoteatrda eng köp seanslar bilan namoyiş etilgan. Prokat davomida film dunyo böyiça 269,8 mln dollar yiğdi, şundan 94 784 201 dollari AQŞ va 175 mln dollari dunyoning qolgan qismidan tuşgan. MDH mamlakatlarida film 2008-yil 14-martdan 27-aprelgaça namoyiş etilgan va 8 809 289 dollar yiğgan.
8Kadrlar
3
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDBMatn: maqola tarjimasi «10 000 лет до нашей эры» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.

