«A Fistful of Dollars» ismsiz strelok haqida hikoya qiladi. U Meksikaning çegaradagi San-Migel şaharçasiga keladi. Köçalar böş, yölda duç keladigan birinçi narsa — otga bağlangan ölik va unga qadalgan masxaraomuz yozuv «Adios, amigo». Şaharçada kontrabanda bilan şuğullanuvçi ikki töda — Rojo va Baksterlar örtasida kuraş ketmoqda, strelok esa bu janjalga aralaşişga qaror qiladi.
Rejissyor — Sergio Leone, boş rolda Clint Eastwood, uning yonida Gian Maria Volonté. Musiqani Ennio Morricone yozgan. Vestern va boevik elementlari bilan film «Constantin Film» studiyasi tomonidan 1964-yilda çiqarilgan, davomiyligi 99 daqiqa. Bu «Dollar trilogiyasi»ning birinçi filmi hisoblanadi hamda «spagetti-vestern» kiçik janrining paydo bölişiga turtki bergan. Film Akira Kurosavaning «Qöriqçi» (1961) samuraylar dramasining erkin remeyki.
1Treylerlar
▶2Rollarda
Clint Eastwood, Gian Maria Volonte, Marianne Koch
·Ensiklopediyadan
«A Fistful of Dollars» (ital. Per un pugno di dollari; 1964) — italiyalik rejissyor Serjio Leone suratga olgan klassik vestern. U spagetti-vestern deb nomlangan kiçik janrning paydo bölişiga turtki bergan va «Dollar trilogiyasi»ning birinçi filmi hisoblanadi. Akira Kurosavaning «Qöriqçi» (1961) samuraylar dramasining erkin remeyki bölib, voqeasi XIX asr Yaponiyasidan AQŞ va Meksika çegarasiga köçirilgan. Vestern çiqqanidan köp ötmay, uning mualliflari Osiyo mamlakatlarida plagiatda ayblangan. Şunga qaramay, film katta tijorat muvaffaqiyatiga erişdi, strelok rolini ijro etgan Clint Eastwood esa jahon yulduziga aylandi. AQŞdagi reklama kampaniyasi davomida United Artists Eastwood qahramoniga «Ismsiz odam» laqabini berdi.
3Syujet
Kiçik çegaradoş San-Migel şaharçasiga sarson strelok (Clint Eastwood) keladi. Köçalarda aholi yöq, u duç…
Kiçik çegaradoş San-Migel şaharçasiga sarson strelok (Clint Eastwood) keladi. Köçalarda aholi yöq, u duç kelgan birinçi odam — otga ötqazib qöyilgan ölik bölib, uning orqasiga masxaraomuz yozuv «Adios, amigo» («Xayr, döst») qadalgan. Salun egasi (José Calvo) gapiga köra, şaharça kontrabanda bilan şuğullanuvçi ikki töda — meksikalik Rojo va amerikalik Baksterlar örtasidagi kuraş maydoniga aylangan. Ikkala töda kuçi teng bölib, birortasi ikkinçisini yengib ötolmaydi.
Strelok vaziyatni «qizdirişga» qaror qiladi. U Baksterlar uçun işlaydigan qurolli kişilarni otişmaga undaydi va ulardan törttasini öldiradi. Şu bilan öz qadrini isbotlagaç, Rojo akalariga xizmatga yollanadi; ular orasida eng xavflisi Ramon (Gian Maria Volonté). Ramonning Marisol (Marianne Koch) ismli kanizi bor. Uni u soxta bahona bilan, göyo qimorda adolatsiz öynagani uçun erining qölidan tortib olgan va öz yonida öz xohişiga qarşi saqlaydi.
Şaharga meksikalik otliq askarlar otryadi keladi; ular qimmatbaho narsalar bilan töldirilgan aravani qöriqlaydi. Strelok ularni çegaradagi daryogaça kuzatadi. Daryo böyida askarlar AQŞ otryadi bilan uçraşib, qurolni oltinga sotib olmoqçi böladi. Tösatdan amerikaliklar öq uzib, meksikalik askarlarni qiradi — maʼlum böladiki, amerikaça kiyim kiygan odamlar aslida Rojo odamlari bölib, ular oltin ham, qurol ham bilan birga ketgan.
Strelok va salun egasi ikki öldirilgan meksikalik askarni qabristonga olib borib, qabr yonida ötqazib qöyadi. Keyin strelok Baksterlarning oldiga yaşirinça boradi va pul evaziga ularga xabar beradi: Rojo akalari talagan karvondan tirik qolgan ikki askar Rojoga qarşi guvohlik berişi mumkin. Baksterlar şoşilinç ravişda qabristonga yöl oladi. Şunda strelok xuddi şu gapni Rojoga ham aytadi, ular ham qabristonga jönab, u yerda otişma boşlanadi. Rojo akalarining qölida Baksterning öğli asir tuşadi.
Şu orada Rojo uyida qolgan strelok yaşirilgan oltinni qidiradi, lekin buning örniga Marisolga duç kelib, beixtiyor uning boşiga urib yuboradi. U huşini yöqotgan ayolni Baksterlarning oldiga olib borib, buning evaziga mukofot oladi. Endi Baksterlar öğlini Marisolga almaştirişlari mumkin.
Almaşuvdan söng Ramon Marisolni xilvat uyga yaşiradi. Strelok öşa yerga boradi, barça qöriqçilarni öldiradi va Marisolga pul beradi, şunda u eri va öğli bilan şahardan qoçib keta oladi. Rojo oldiga qaytgaç, u Ramon qöliga tuşadi. Ramon unga qiynoq solib, Marisol qayerga yöqolganini bilmoqçi böladi. Şafqatsiz kaltaklangan strelok qoçib, tobut yasovçi (Josef Egger) uyiga yaşirinadi. Ramon qoçoqni qidirib butun şaharni ağdarib taşlaydi, çunki u bunday holatda uzoqqa keta olmaydi, va oxir-oqibat Baksterlar uyiga hujum qiladi. Rojo odamlari raqiblarning qarorgohini öt qöyib yoqadi va olovdan çiqqan har kimni öldiradi. Biroq öldirilganlar orasida strelok yöq.
Biroz vaqt ötgaç, strelok yana revolver kötarişga yetarliça tuzaladi. Ramonning jiddiy raqib ekanini bilib, u pölat bakdan plastina kesib oladi, u kökragiga qaratilgan öqlardan himoya qilişi kerak. Vaziyat murakkablaşadi: Ramon strelokning qayerdaligini biliş uçun salun egasiga qiynoq sola boşlaydi. Strelok döstini qutqariş uçun yölga çiqadi. U maydonda Ramon oldida paydo böladi; Ramon karabindan uning kökragiga ketma-ket öq uzadi, to 7 öqli magazin tugagunga qadar. Şundan söng strelok bir neça öq bilan Ramonning barça akalarini va yordamçilarini öldiradi hamda u bilan adolatli duelga çiqadi, unda Ramon halok böladi.
Salun egasini ozod qilgaç — u qiynoq ostida ham strelokni sotmagan, balki yaşirinça turgan yarador bandit öqidan qahramonni qutqargan — strelok şahardan ketadi.
4Ahamiyati
Film «spagetti-vesternlar» şuhratining davrini oçdi va ularning köplab xarakterli xususiyatlarini belgiladi.…

Film «spagetti-vesternlar» şuhratining davrini oçdi va ularning köplab xarakterli xususiyatlarini belgiladi. Xususan, bu filmlar realistik asarlardan köra köproq kinematografik masallar hisoblanadi. Qahramonlarning taʼkidlangan fantastik aniq nişonga urişi, syujet mantiqidan köra effektli tasvir qatoriga eʼtiborning köçirilişi, personajlarning epik yaxlitligi va boşqa jihatlar ularni Amerika işlab çiqarişidagi vesternlardan aniq ajratib turadi. Tomoşabinlar Amerika vesternlarini realistik bölişga daʼvogar deb qabul qilgan, Serjio Leone vesternlarida esa bunday daʼvo yöq.
Film nafaqat rejissyor, balki Clint Eastwood uçun ham buriliş nuqtasi böldi: u filmda özining ilk yirik rollaridan birini öynadi va şu rol tufayli maşhur böldi. Eastwood keyinçalik Leonening «Dollar trilogiyasi»ning boşqa ikki filmida — «Yana bir neça dollar» (1965) va «Yaxşi, yomon, qabih» (1966) da ham şu qahramon qiyofasini takrorladi.
Stephen King, Eastwood qahramoni «Qora minora» romanlar tsiklidagi Strelok obrazining prototipi bölgan, deb taʼkidlagan.
Leone filmi boşqa asarlarda köp marta keltirilgan. Eng eʼtiborlisi — «Orqaga qaytiş» trilogiyasi syujetidagi foydalaniş: ikkinçi filmda teleekranda final duelining epizodi körsatiladi, uçinçi filmda esa Marti Makfleyning qahramoni öşa paytda özini Clint Eastwood deb atab, bu sahnani deyarli sözma-söz, lekin komik ruhda takrorlaydi, pölat plastina örniga peç yopqiçidan foydalanadi. «Kun siçqoni» filmida Fil Konners bir kuni inkassatorlarni talon-taroj qilgaç, qiz döstini kinoga olib boradi; u Clint Eastwood qahramoniga öxşab şlyapa, ponço va şporali etik kiygan böladi. Şuningdek, filmning syujetidan parodiya sifatida foydalanilgan epizodlar ham maʼlum: «Star Trek: The Next Generation» serialida («A Fistful of Datas» epizodi) va «Futurama» multserialida («A Fişful of Dollars» epizodi).
Keyinçalik öşa syujet 1930-yillardagi gangster uruşlari davriga köçirilib, Walter Hillning «Yakkaxon qahramon» filmida işlatilgan.
5Texnik maʼlumotlar
Uşbu kartina suratga olinayotganda Technicolor ning italiyalik bölimi tomonidan işlab çiqilgan keng ekranli…

Uşbu kartina suratga olinayotganda Technicolor ning italiyalik bölimi tomonidan işlab çiqilgan keng ekranli kinematografik tizim «Teçniscope» (ingl. Teçniscope) birinçi marta qöllanildi. Filmning asl negativi standart 35 mm kinoplyonkada sferik optika bilan, kadrning asl nisbati 2,33:1 bölgan holda olingan. Tarqatiladigan anamorfik filmnusxalar negativ kadrini vertikal anamorfirlaş bilan optik usulda çop etilgan va ekranda 2,35:1 nisbatni bergan. Tarqatiş nusxalarini gidrotipli çop etiş «Technicolor» (ingl. Technicolor) jarayoni böyiça olib borilgan. Asl fonogramma — optik bir kanalli.
6Remeyk
2024-yil iyul oyida Deadline xabar berganidek, Euro Gang Entertainment studiyasi Janni Nannari va Saymon…
2024-yil iyul oyida Deadline xabar berganidek, Euro Gang Entertainment studiyasi Janni Nannari va Saymon Xorsman hamda Enzo Sisti va FCP dan Jolly Film bilan hamkorlikda remeyk suratga oliş niyatini eʼlon qildi.
7Kadrlar
4
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDB8Franşiza tartibida
3 film
9Öxşaş filmlar
Matn: maqola tarjimasi «За пригоршню долларов» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.


