«Megalopolis» (ingl. Megalopolis) — amerikalik rejissyor Frensis Ford Koppolaning Adam Draiver, Jon Voyt, Jankarlo Espozito boş rollardagi epik ilmiy-fantastik drama janridagi badiiy filmi. Uning premyerasi 2024-yil may oyida Kann kinofestivalida bölib ötdi.
1Treylerlar
▶2Rollarda
Adam Driver, Forest Whitaker, Nathalie Emmanuel
3Syujet
Film kelajakda sodir böladi. Boş qahramon — daho meʼmor Sezar Katilina, u tabiiy ofatdan keyin zaiflaşgan…
Film kelajakda sodir böladi. Boş qahramon — daho meʼmor Sezar Katilina, u tabiiy ofatdan keyin zaiflaşgan megapolis Nyu-Rim (Nyu-York)ni qayta quradi. Fantastik material megalondan foydalanib, u şaharni dunyoning ulkan poytaxtiga aylantirmoqçi. Katilina raqibi — Nyu-York meri Franklin Tsitseron bilan töqnaşadi; Tsitseron kuraşni, jumladan, taqiqlangan usullar bilan olib boradi. Tsitseronning qizi Yuliya nizoni tinçitişga urinadi, Katilinaning amakivaççasi Klavdiy Pulxr esa şaharda hokimiyatni egallamoqçi.
Syujet rimlik tarixçi Sallyustiyning «Katilina fitnasi haqida» asariga asoslangan. Koppolaning sözlariga köra, film klassik peplumlarning — «Ben-Hur» (1959) va «Klеopatra» (1963) kabilarining zamonaviy talqinidir. Boş qahramonlarning ismlarida Mark Tullius Tsitseron va Lutsiy Sergiy Katilinaga işoralar mujassam.
4Rollarda
Adam Draiver — Sezar…
Adam Draiver — Sezar Katilina
Janakarlo Espozito — Franklin Tsitseron
Natali Emmanuel — Yuliya Tsitseron
Jon Voyt — Hamilton Krass III
Lorens Fişbern — Fundi Romen
Obri Plaza — Vau Platinum
Şaia Labaf — Klavdiy Pulxr
Talia Şayr — Konstans Krass Katilina
Ketrin Xanter — Tereza Tsitseron
Greys Vandervol — Vesta Svituoter
Jeyms Remar — Çalz Kotop
Baltazar Getti — Aram Kazanjyan
Dastin Xoffman — Naş Berman
Daniel Suini — Stenli Xart
5Yaratilişi va reliz
Koppolaning «Megalopolis» ğoyasi «Apokalipsis bugun» ustidagi ishi tugaganidan köp ötmay paydo bölgan.…

Koppolaning «Megalopolis» ğoyasi «Apokalipsis bugun» ustidagi ishi tugaganidan köp ötmay paydo bölgan. 1980-yillarning boşida Koppola ssenariy yozdi, lekin keyingi bosqiçni doimiy ravişda keçiktirib, boşqa loyihalarga ustunlik berdi. Rejissyor 2001-yilda «Megalopolis»ni boşlaşni rejalaştirgan edi, boş rollarga Robert De Niro va Nikolas Keydjni taklif qilgan, ammo 11-sentabr terror hujumlari tufayli suratga oliş nomaʼlum muddatga töxtatilgan. 2021-yil avgust oyida Koppola 2022-yil kuzida suratga olişni boşlaşni rejalaştirayotganini eʼlon qildi va filmning 100—120 mln dollarlik byudjetini öz mablağlari hisobidan (vinoçilik zavodini sotişdan tuşgan daromad evaziga) töliq qoplaşga tayyorligini bildirdi.
Maʼlumki, «Megalopolis»dagi boş rollardan biri uçun Kristian Beyl körib çiqilgan. 2019-yilda loyihada iştirok etişga Jud Lou va Şaia Labaf rozi bölgan, ammo keyinçalik ular kastdan çiqib ketişgan. 2021-yilda loyihaga Oskar Aizek, Zendeya, Forest Uitaker, Keyt Blançett, Jon Voyt, Mişel Pfeyffer, Jessika Lang, Jeyms Kaan qöşilgan, 2022-yil martiga kelib — Koppolaning singlisi Talia Şayr. Oskar Aizek loyihada iştirok etişdan voz keçdi. 2022-yil may oyida film byudjeti 100 million dollardan kam ekani va rollarni Adam Draiver, Natali Emmanuel hamda Lorens Fişbern olgani maʼlum böldi. 6-iyulda, u bilan suratga oliş böyiça muzokaralar olib borilgan Jeyms Kaan vafot etdi. Pre-prodakşn 2022-yil iyul örtalarida boşlandi. Avgust oyida aktyorlar jamoasiga Obri Plaza, Jeyson Şvartsman, Greys Vanderwaal, Ketrin Xanter va Jeyms Remar qöşildi, oktyabrda — Xloe Feynman, Madelen Gardella, Izabel Kusman, D. B. Sweeney, Beyli Ayvz va Dastin Xoffman, 2023-yil yanvarida — Janakarlo Espozito.
Filmning alohida kadrlari 1990-yillarda ham suratga olingan edi. Suratga oliş 2022-yil 1-noyabrda Jorjiyada boşlandi va rejalaştirilganidek 2023-yil martida yakunlandi.
Film premyerasi 2024-yil may oyida Kann kinofestivalida asosiy dastur doirasida bölib ötdi. Keyinroq «Megalopolis» Toronto, San-Sebastyan va Nyu-York kinofestivallarida namoyiş etildi. 2024-yil 27-sentabrda kartina AQŞda teatr prokatiga çiqdi.
6Baholar
«Megalopolis» prokatda atigi 14,3 mln dollar yiğdi, bu kassa muvaffaqiyatsizligini anglatdi. Tanqidçilarning…

«Megalopolis» prokatda atigi 14,3 mln dollar yiğdi, bu kassa muvaffaqiyatsizligini anglatdi. Tanqidçilarning şarhlari juda ziddiyatli böldi. Rotten Tomatoes şarhlar agregatorida film 45 % reytingni, örtaça 4,8/10 bahoni oldi; Metacritic saytida esa — 100 ballik şkala böyiça 55 ball.
Variety jurnalidan Matt Donnelli va Ellis Şafer taʼkidlaşiça: «Film, şubhasiz, fantastikdan tortib şunçaki çalkaştiruvçi sahnalargaça bölgan lavhalarga töla». IndieWireʼdan David Erlix Koppolaning kelajakka optimistik qaraşini va hikoyaning «transsendent» rivojini yuqori baholab, kartinani «imperiya tanazzulidagi sanʼatkor roli haqida favqulodda samimiy manifest» deb taʼriflagan. Los Angeles Timesʼdan Joshua Rothkopf filmni «faşizm ildizlari haqida serharakat, jöşqin, qaynoq hikoya» deb tasvirlagan, uni faqat şafqatsiz tomoşabin falokat deb ataşi mumkin. New York Timesʼdan Manola Dargis aktyorlarning «keskin» öyinini qayd etgan. U Koppolaning gender rollari va texnologik determinizm haqidagi ğoyalarini «eskirgan» deb atagan, ammo uning badiiy ambitsiyalarini yuqori baholab, «Megalopolis»ni «yovvoyi tasavvurlar, yuksak ğoyalar, kinematografik allyuziyalar, adabiy işoralar, tarixiy izohlar va öziga qaytuvçi çekinişlarga töla qiziqarli film» deb yozgan. Vultureʼdan Truum Ebiri ayrim sahnalarni pişiqlaştirilmagan deb hisoblagan, raqamli kinematografiyani «baʼzan tekis va haddan taşqari yorqin» deb atagan, ammo film umuman olganda u körgan «ehtimol eng jinni narsa» bölgan.
Screen Dailyʼdan Tim Greerson film juda notekis va uyuşmagan ekanini, «tasodifiy ğoyalar va mavzular bilan töla, ular kiritiladi-yu, keyin taşlab yuboriladi» deb hisoblagan. Varietyʼdan Piter Debryuge aktyorlik öyinini karikatura va ekrandagi voqealarni ğayritabiiy qiladigan deb taʼriflagan. NMEʼdan Lu Tomas «Megalopolis»ni «işoniş uçun köriş kerak bölgan» film deb tavsiflagan. BBCʼdan Nikolas Barber kartinani boğlanmagan syujet, ğayritabiiy dialoglar, notekis aktyorlik va «dahşatli darajada arzon va havaskorona» vizual effektlar uçun tanqid qilgan. Entertainment Weeklyʼdan Morin Li Lenker filmga eng past baho — «ikki» qöygan, sababi «yoğoç kabi öyin», «xavotirli gender rollari va qöpol jinsiy dinamika» va asosiysi — «bularning hammasi dahşatli darajada zerikarli va şişirilgan».
«Megalopolis» Sight and Sound jurnalining 2024-yilning eng yaxşi 50 filmi röyxatida 17-örinni egalladi. New York Timesʼdan Manola Dargis uni özining 10 talik röyxatida sakkizinçi öringa, Richard Brody esa uçinçi öringa qöydi. Devi Çou, Vera Drew, Siro Guerra, Matt Jonson, David Lowery, Julius Onah, Lance Oppenheim va Tayler Taormina kartina haqida juda ijobiy fikr bildirib, uni 2024-yilning sevimli filmlari qatoriga kiritişdi.
Rossiyalik kino tanqidçisi Tamara Xodovaya uçun «Megalopolis» — «„Xona“ anʼanalarining eng yaxşisida juda noqulay tartibsizlik». «Xonada heç bölmasa kulgili, — deb yozadi Xodova, — bu yerda esa nima bölayotganini tuşunmaysan». Xodova ssenariyni tuşunarsiz, dialoglarni haddan taşqari pafosli va ğayritabiiy, vizualni esa sifatsiz deb topdi («aktyorlar şunçaki yaşil ekran oldida yoki suratga oliş maydonçasida yoki maketda turganini köriş mumkin»). Darya Tarasova yozdi: «„Megalopolis“ haqida hozirça aniq nima deyişni bilmayman… Seansga „yaʼni yo buyuk narsa böladi, yo dahşatli qayğu“ degan tuyğu bilan bordim. Natijada Koppola bir öqda ikki quyonni urdi: filmning yarmi kringe tuşirgisi keladi, yarmi esa jağingni biroz osilib qoldiradi. Balki şunçaki bu tajriba böldi, deyiş kerakdir». Yegor Moskvitin körsatuvdan keyin söradi: «buni aniq Frensis Ford Koppola suratga olganmi, Kanye West emasmi?». Nastasya Gorbaçevskaya işonç bilan bildirdi: «25 yildan keyin kelajakdagi sinefillar isbotlaşadi: „Megalopolis“ — Kannda haqoratlangan ustaning tan olinmagan şedevri».
7Kadrlar
4
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDB8Öxşaş filmlar
Matn: maqola tarjimasi «Мегалополис (фильм)» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.

