Rambo: Last Blood

Beşinçi «Rambo» filmi ustida 2008-yildan beri ish olib borilgan va şu vaqt içida Sylvester Stallone hatto Jon Rambo ning Arktika doirasi yaqinida yarim inson mavjudoti bilan töqnaşuvi haqida hikoya qiluvçi, Jeyms Bayron Haggins ning «Ovçi» ilmiy-fantastik romanini syujet asosi sifatida olişni rejalaştirgan. Biroq davom etuvçi film boşqa syujet bilan faqat 10 yil ötib — 2018-yil may oyida yakuniy eʼlon qilindi. Şuningdek, Stallone törtinçi filmdagi muvaffaqiyatli işdan keyin nafaqat ssenariy muallifi va boş rol ijroçisi sifatida qaytişni, balki rejissyorlik qilişni ham rejalaştirgani xabar qilingan edi. Oxir-oqibat eʼlon qilindiki, rejissyorlik vazifasini boşqa postanovçi bajaradi, Stallone esa birinçi uçta filmdagi kabi boş rolga, Dan Gordon iştirokida yozilgan syujetga va Matthew Sirulnik bilan birgalikda işlab çiqilgan ssenariyga eʼtibor qaratadi. Matthew Sirulnik «Amnesia» jinoiy seriali, «Pay It Forward» jinoiy dramasi hamda True Crime: New York City kompyuter öyini ssenariylarida ham iştirok etgan. 8-avgustda rejissyor etib Adrian Grunberg tayinlandi. U öşa paytga kelib harbiy va jinoiy filmlarda yetakçi aktyorlar bilan işlaş böyiça yetarli tajribaga ega edi. Mel Gibson boş rolda iştirok etgan «„Yaxşi“ taʼtil» boevigini suratga olişdan oldin u uzoq vaqt «Traffic» filmida Benicio del Toro bilan, «Damage» filmida Arnold Sçwarzenegger bilan, «Rage» filmida Denzel Washington bilan va «Marines» filmida Jake Gyllenhaal bilan işlagan rejissyor yordamçisi bölgan.

Filmning asosiy prodyuserlari Avi Lerner, Kevin King Templeton, Les Weldon (ular Stallone bilan törtinçi filmda va «Expendables» seriyasida işlagan) hamda studiya rahbari Yariv Lerner (Nu Boyana Film Studios boşliği) böldi. Ijroçi prodyuserlar sifatida Luis Arriola, Boaz Davidson, Jeffrey Greenstein, Jonathan Yunger, Krista Campbell, Lati Grobman, Ariel Vromen, Jeff Gamm, Robert Van Norden, Matthew ÖToole, Andrey Georgiev, Liu Rong, Zhang Qun, Allen Dam, Jiewen Tam, Vladimir Fernandez, Clayton Fernandez, Eusebio Muñoz Jr., Balan Melarkode iştirok etdi. Qöşimça ijroçi prodyuserlar — Samuel Hadida, Victor Hadida, Elijah Long, Damaine Radcliff va Lonnie Ramati böldi. Prodyuserlar vakili bölgan kompaniyalar Lionsgate, Millennium Media, Templeton Media, Campbell Grobman Films, şuningdek, hamkor investorlar sifatida çiqqan Dadi Film (HK) Limited va Nyla Media Group böldi. Şuningdek, filmni işlab çiqarişda Sylvester Stallone ning öz kompaniyasi — Balboa Productions ham iştirok etdi, «Rambo: Last Blood» uning uçun debyut ish böldi.

Stallone bilan «Qoçiş rejasi» boevigida hamkorlik qilgan Brendan Galvin operator etib tayinlandi.

2018-yil avgust oyida filmga aktyorlarni tanlaş işlari töliq jadallikda olib borilayotgani va ayrim aktyorlar asosiy rollar uçun sinovdan ötkazilayotgani maʼlum böldi. Şu bilan birga Sylvester Stallone Jon Rambo rolini qaytariş uçun faol jismoniy tayyorgarlikni boşladi. Sentabr oyida «Oscar» va «Golden Globe» mukofotlari nominanti Adriana Barraza Rambo ning yaqin dösti Mariya rolini ijro etişi maʼlum böldi. Uning nevarasi Gabriela ğoyib böladi. Oktabr oyida Gabriela rolini Yvette Monreal ijro etişi, Paz Vega esa Rambo ga Gabrielani qidirişda yordam beradigan jurnalist Karmen Delgado rolini öynaşi eʼlon qilindi. Öşa oyda Oscar Jaenada, Joaquín Cosio ham aktyorlar jamoasiga qöşildi. Keyinçalik Joaquín Cosio örnini Rick Zingale egalladi. Şuningdek, markaziy antagonist — jinoiy kartel rahbari Hugo Martinez rolida Sergio Peris-Mençeta tasdiqlandi.

Sylvester Stallone ikkinçi filmda pilot Erikson rolini ijro etgan Martin Kove ni beşinçi filmga qaytişga taklif qilgan edi. Biroq 2019-yil aprel oyida AfterBuzz TV ga bergan intervyusida aktyor «Cobra Kai» seriali bilan band bölgani sababli rad javobini berişga majbur bölganini aytdi. 2018-yil oktabr oyida Stallone bilan öxşaşligi bilan maşhur rossiyalik bodibilder va model Stefan Çapovsky öz VKontakte sahifasida va Generation Iron Russia naşriga bergan intervyusida, agar uning iştirokidagi materiallar yakuniy versiyaga kiritilsa, yoş Rambo rolida flesh-bek sahnasida paydo bölişi mumkinligini maʼlum qildi. 2019-yil fevral oyida esa Luis Mandilor filmda şerif rolini ijro etgani maʼlum böldi.

2018-yil may oyida filmning suratga oliş davri öşa yilning sentabr oyida Bolgariyaning Sofiya şahridagi Nu Boyana Film Studios studiyasida boşlanişi eʼlon qilindi. Bu studiyadan Sylvester Stallone va Avi Lerner ilgari «Expendables 2» va «Expendables 3» filmlarini suratga oliş uçun foydalangan edilar. Şuningdek, suratga oliş joylari sifatida Ispaniyaning Kanar orollari, şuningdek, qisman London (Buyuk Britaniya) ham tanlangani xabar qilindi. Biroq keyinçalik maʼlum böldiki, 17-sentabrda Sofiyada faqat tayyorgarlik işlari ötkaziladi, asosiy suratga oliş Stallone iştirokida oy oxirida boşlanadi. Aktyor Sofiyadagi suratga oliş maydonçasiga kelgaç, production Tenerife orolidagi Kanar orollariga köçiriladi. 2-oktabrda Stallone ijtimoiy tarmoqlarda Bolgariyadagi suratga oliş maydonçasidan ilk ikkita fotosuratini eʼlon qildi va asosiy suratga oliş davri boşlanganini maʼlum qildi. Bu davr öşa yilning 4-dekabrigaça davom etdi, undan söng production yakuniy bosqiçga — montaj va tovuş yoziş davriga ötdi.

2019-yil 26-mayda Stallone qöşimça sahnalarni suratga oliş uçun Bolgariyaga, Nu Boyana Film Studios studiyasiga qaytdi. Bu sahnalar Sergio Peris-Mençeta iştirokida ham ötkazildi va öşa yilning yozida yakunlandi.

2019-yil 8-avgustda ijroçi prodyuser Boaz Davidson özining Facebook sahifasida filmning yakuniy işlab çiqariş bosqiçi — montaj va tovuş davri töliq tugaganini eʼlon qildi. U Sylvester Stallone bilan birga Gollivudagi Formosa Group studiyasida olingan suratni ham joyladi.

Oldingi filmdagi kabi, filmning instrumental musiqasi muallifi Brian Tyler böldi. U ilgari Sylvester Stallone bilan «Expendables» seriyasida işlagan edi. Kompozitsiyalarning yozuvi 2019-yilda Slovakiya radiosining Bratislavadagi konsert zalida amalga oşirildi. Tyler kompozitsiyalar ustida işlaşda birinçi filmning, birinçi uçta filmning kompozitori Jerry Goldsmith yozgan boş mavzusidan ham foydalandi.

2019-yil 20-sentabrda Tylerning kompozitsiyalari albomi Lakeşore Records kompaniyasi tomonidan iTunes Store, Google Play, Amazon va boşqa raqamli platformalar uçun raqamli naşr sifatida çiqarildi. 2020-yil 10-aprelda Lakeşore Records va Enjoy The Ride Records kompaniyalari hamkorligida albomning vinil naşri sotuvga çiqdi. CD nusxalari öşa yilning 19-iyunida faqat Yaponiya uçun sotuvga qöyildi.

Brian Tyler ning instrumental musiqasi va Jerry Goldsmith ning birinçi filmga oid boş mavzusidan taşqari, «Rambo: Last Blood» filmida boşqa mualliflarning kompozitsiyalari ham yangradi: The Doors guruhining «Five to One», Icy Narco ning «Link», Cazike ning «Con Cada Paso», Tambour Battant guruhining Jahdan Blakkamoore, Delie Red X va D2 tha Future bilan hamkorlikdagi «Surf the Wave», Andrés Landero ning «Lolita la Cumbiambera», Obson Most Wanted guruhining «La Cruz de Cristo», The Creation guruhining «Through My Eyes», Cazzu ning «N.A.V.E.», Norbert Denis Galouo, Jose Miguel Ortegon Tovar va Francisco Antonio Smith Angulo ning «No Queda Nada», Kenny Ray Moron va Gerald Stephen Flores ning «Dale Gas» va «El Ray» kompozitsiyalari, şuningdek, Brian Tyler ning Madsonick taxallusi ostidagi «Black Sky» kompozitsiyasi.

Treyler-tizerning musiqiy fonida Lil Nas X va Billy Ray Cyrus ning «Old Town Road» qöşiğining remiks versiyasi işlatilgan.

Rossiyada film reklamasi va prokati uçun «Рэмбо: Последняя кровь» nomi tasdiqlandi, AQŞda esa «Rambo: Last Blood» nomi qabul qilindi. Bu nom seriyaning birinçi filmi — «Рэмбо: Первая кровь» («Rambo: First Blood») nomiga işora qiladi. Şuningdek, ommaviy axborot vositalarida film «Rambo 5» (ingl. Rambo 5), «Rambo V» (ingl. Rambo V), «Rambo 5: Last Blood» (ingl. Rambo 5: Last Blood) va «Rambo V: Last Blood» (ingl. Rambo V: Last Blood) nomlari bilan ham tilga olinadi.

2018-yil may oyida investorlarni, prokatçilarni jalb qiliş va Kann kinofestivalining kino bozorida prokat huquqlarini sotiş maqsadida birinçi promo-poster taqdim etildi. 2019-yil 24-mayda Sylvester Stallone 72-Kann kinofestivalida bölib, u yerda keng jamoatçilikka körsatilmagan eksklyuziv tizer-treylerning yopiq namoyişi bölib ötdi. Şundan köp ötmay, 30-mayda tizer-treylerning özgartirilgan versiyasi va debyut tizer-poster internetda taqdim etildi.

7-iyunda Rossiyada film kinoteatr distribyutori bölgan Megogo Distribution kompaniyasi öz YouTube kanalida tizer-treylerning ovoz berilgan versiyasini joyladi. Uning tarjimasini ilgari oldingi filmda Jon Rambo ga ovoz bergan Vladimir Antonik qildi. Iyul oyi oxirida Fransiya uçun noyob kinoteatr posterlari taqdim etildi. Avgust oyi boşida AQŞ kinoprokati uçun poster eʼlon qilindi, u tez orada Rossiya kinoprokati uçun ham tasdiqlandi. 20-avgustda internetda ikkinçi treylerning taqdimoti bölib ötdi. 30-avgustda Megogo Distribution ikkinçi treylerning ovoz berilgan versiyasini taqdim etdi, şu kuni Zima Entertainment kompaniyasi ham öz YouTube kanalida filmning xalqaro treylerini joyladi.

2019-yil fevral oyining oxirida Lionsgate kompaniyasi «Rambo: Last Blood» filmi öşa yilning 20-sentabrida AQŞ kinoteatrlarida namoyiş etilişini eʼlon qildi. Mart oyi boşida Rossiyadagi kinoteatr distribyutori Megogo Distribution bu filmning Rossiya ekranlariga bir kun oldin — 19-sentabrda çiqişini maʼlum qildi. Iyul oyi oxirida Amerika kinokompaniyalari assotsiatsiyasi filmga «qattiq» prokat reytingi R ni berdi.

2020-yil yanvar oyida Gaga Corporation kompaniyasi öşa yilning 26-iyunida filmning Yaponiyada kinoprokatini taşkil etişini eʼlon qildi.

AQŞ, Buyuk Britaniya va Kanada uçun film kinoprokatiga 89 daqiqali versiya çiqarildi. AQŞ, Buyuk Britaniya va Kanadadan taşqari qolgan mamlakatlarning kinoteatrlarida, jumladan, Rossiya va Yaponiyada körsatilgan xalqaro versiya töliq, 101 daqiqali versiya böldi, unga 12 daqiqa qöşimça va kengaytirilgan sahnalar kiritildi.

AQŞdagi kinoprokat, yaʼni kinoteatrlardagi prokatning asosiy daromad manbai, filmga yuqori natijalarga erişiş imkonini berdi. Masalan, birinçi dam oliş kunlari u 18 872 919 dollar yiğib, «Rambo» seriyasining eng yaxşi start natijalari röyxatida ikkinçi örinni egalladi. Bunda faqat ikkinçi film — «Rambo: First Blood Part II» (20 176 217 dollar) oldinda böldi. AQŞ uy prokatining yakunida «Rambo: Last Blood» işlab çiqariş byudjeti (50 mln) summasiga yaqinlaşdi va jami 44 819 352 dollar yiğib, AQŞdagi kassa natijalari böyiça oldingi filmni (42 754 105 dollar) ortda qoldirdi.

Xalqaro kinoprokatda, yaʼni boşqa, prokat uçun ança kam foydali mamlakatlarda film ança past natijalarni körsatdi: u 50 161 071 dollar yiğdi va jahon kinoteatr yiğimlari böyiça seriyaning eng kam kassa yiğgan filmi böldi, jami 94 980 423 dollar. Xalqaro prokatda filmga eng köp daromad keltirgan önta mamlakat: Germaniya (4 783 604 dollar), Fransiya (4 650 429 dollar), Buyuk Britaniya (3 656 229 dollar), Yaponiya (3 490 070 dollar), Braziliya (2 860 519 dollar), Meksika (2 197 557 dollar), Birlaşgan Arab Amirliklari (2 018 715 dollar), Ispaniya (1 805 129 dollar), Malayziya (1 782 321 dollar) va Italiya (1 681 874 dollar).

AQŞdagi kinoprokatda yaxşi natijalarni körsatgan, ammo xalqaro kinoprokatda mötadil örin egallagan film 2019-yil 17-dekabrda Lionsgate Home Entertainment kompaniyasi tomonidan jahon videoprokatiga (DVD va Blu-ray) muvaffaqiyatli çiqarildi. Home Media Magazine va boşqa naşrlarning maʼlumotlariga köra, u AQŞ, Buyuk Britaniya, Fransiya va boşqa mamlakatlar çartlarida köp marta birinçi örinni egalladi.

Rossiyada filmning DVD va Blu-ray naşrlarini sotiş bilan «НД Плэй (Новый Диск)» kompaniyasi şuğullanadi.

AQŞda filmning DVD va Blu-ray naşrlarini sotişdan jami yiğilgan summa 26 687 618 dollarni taşkil etadi.

2019-yil 3-dekabrda iTunes Store, Google Play, Amazon, Microsoft Store va boşqa onlayn dökonlarda filmning raqamli naşri çiqdi.

2020-yil 5-mayda AQŞda Amazon Prime platformasida «Rambo: Last Blood Extended Cut» nomi bilan töliq, kengaytirilgan versiya çiqarildi. Bu versiyaga AQŞ, Buyuk Britaniya va Kanadadagi kinoteatr versiyasidan kesib taşlangan, ammo qolgan mamlakatlarda kinoprokat paytida körsatilgan 12 daqiqali qöşimça va kengaytirilgan sahnalar kiritilgan. Keyinçalik filmning töliq versiyasi AQŞda Apple TV, Xfinity va Vudu platformalarida ham çiqdi.

2022-yil 1-mayda «Rambo: Last Blood» AQŞda Netflix xizmatida çiqdi va birinçi ikki kun içida eng maşhur film böldi.

Film asosan tomoşabinlar tomonidan ijobiy baholangan va şarhlar olgan, ammo köpçilik professional tanqidçilar tomonidan salbiy qabul qilingan. Rotten Tomatoes agregator saytida tanqidçilarning örtaça reytingi 174 ta şarh asosida 26 % (10 ballik şkala böyiça 4 ball) bölgan (46 tasi ijobiy, 128 tasi salbiy). Boşqa agregator sayt Metacritic da esa 31 ta şarh asosida tanqidçilarning örtaça reytingi 100 ballik şkala böyiça 26 ball bölgan.

Salbiy şarh bergan tanqidçilar beşinçi filmni Jon Rambo haqida «muddati ötgan mahsulot» va «grotesk siyosiy allegoriya» deb atadilar hamda uni siyosiy notöğrilik, irqçilik va ularning fikriça, haddan taşqari şafqatsizlik köpligi uçun tanqid qildilar:

«2019-yildagi haddan taşqari sezgir madaniy muhitda qul savdosi bilan şuğullanuvçi öldiruvçi meksikalik bandit va oq tanli qutqaruvçi töqnaşuvini tasvirlaş unçalik maʼqullanmaydi», — Eric Kohn, IndieWire.

«„Logan“ filmiga öxşaşga intilgan film, lekin u köproq „Texas Chainsaw Massacre“ filmiga öxşaydi», — Tom Gleeson, Concrete Playground.

«Men şafqatsiz zöravonlikni özi bilan bezovta qilmayman, lekin u deyarli komiks xarakteriga ega bölib qolgani menga yoqmaydi, holbuki film köproq lirik kayfiyatga moyil», — Don Kay, Den of Geek.

«Jon Rambo obrazining kitobdagi muallifi, yozuvçi David Morrell ham salbiy şarhlarga qöşilib, filmni «ruhsiz» va «maʼnosiz» deb atadi.

Uproxx saytining kino tanqidçisi Vince Mancini filmni ança ijobiy taʼriflagan: «Trampning davridagi Rambo, mohiyatan, Amerikani meksikalik zöravon va qotillardan himoya qiluvçi çegara devorining insoniy timsolidir. Mutlaq aqldan oziş, hammaga köriş şart».

«KG-Portal» saytining şarhlovçisi Ivan Afanasyev özining ijobiy şarhida şunday qayd etgan: «<…> U hamon dahşatli, şafqatsiz, uning yölida turmaslik yaxşiroq. Ammo şu bilan birga, qarigan Rambo sentimental bölib qolgan: u öğirlangan qizga deyarli otalik hissi bilan yondaşadi, ölim doirasidan çiqib, otlarni örgatişni orzu qiladi. Biroq amerikalik jangovar filmlarning qoidalariga köra, agar sizning familiyangiz Dyufrein bölmasa va siz Siuatanejoga bormasangiz, Meksikada sizni dözax kutadi. Demak, Jon öz muhitida.

Tomoşabin ham şunday. Agar ковбойлар ham baʼzan ğamgin bölişini tuşunsangiz, kutilmagan qarindoşining xörlovçilariga qarab yaqinlaşib kelayotgan qudratli Rambo ni tomoşa qiliş juda qiziqarli. Va aytmoqçi, bunday fonda tösatdan paydo böladigan zöravonlik lahzalari ayniqsa ötkir körinadi <…>».

2020-yil 20-iyulda Screen Rant naşri «Rambo: Last Blood» ni 80-yillardagi şou-yulduzlar iştirokidagi ön yillikning eng yaxşi önta filmi röyxatiga kiritib, uni oltinçi öringa qöydi.