Jason Bourne yana yaşirinişga majbur böladi. Jurnalist Simon Ross «Blackbriar» maxfiy operatsiyasi haqida gazetada maqolalar seriyasini çop etadi. Uning yozuvlari Bournning xotirasida yangi lavhalarni uyğotadi, va u ötmişining sirlarini oçişga qaror qiladi. Şu bilan birga unga CIA agentlari ergaşadi, u esa ularni çetlab ötişga majbur böladi.
Film rejissyori — Paul Greengrass. Bu Jason Bourne haqidagi seriyaning uçinçi qismi, «The Bourne Identity» va «The Bourne Supremacy» dan keyin. Boş rolni yana Matt Damon ijro etadi. Rollarda Julia Stiles, David Strathairn, Joan Allen va Albert Finney ham qatnaşadi. Film şpionlik triller janrida, studiya — Universal Pictures. AQŞda 2007-yil 3-avgustda prokatga çiqdi. U 80-«Oskar» mukofotiga uçta nominatsiyada nomzod böldi.
1Rollarda
Julia Stiles, David Strathairn, Scott Glenn
·Ensiklopediyadan
«The Bourne Ultimatum» (ingl. The Bourne Ultimatum) — 2007-yilda çiqqan şiddatli jangovar triller, rejissyor Pol Grinqrassning oltinçi töliq metrajli filmi. U Robert Ludlumning 1990-yilda yozilgan «The Bourne Ultimatum» romani bilan bir xil nomga ega bölsa-da, syujeti butunlay boşqaça. Ssenariyni Toni Gilroy, Skott Z. Berns va Jorj Nolfi yozgan, u Gilroyning romani ekranlaştirilişiga asoslangan. «The Bourne Ultimatum» — Jason Bourne haqidagi filmlar seriyasining uçinçi qismi, «The Bourne Identity» (2002) va «The Bourne Supremacy» (2004) dan keyin. Törtinçi film, «The Bourne Legacy», 2012-yil 10-avgustda Mett Deymonsiz çiqarildi, beşinçi film («Ultimatum»ning töğridan-töğri davomi) «Jason Bourne» esa 2016-yil 29-iyulda prokatga çiqdi.
Mett Deymon ekranda Ludlum yaratgan asosiy qahramon — ilgari CIA uçun yollanma qotil bölgan, dissotsiativ amneziyadan aziyat çekayotgan Jason Bourne rolini takrorlaydi. Filmda Bourne özining «Treadstone» operatsiyasiga qöşilişidan oldingi ötmişi haqida maʼlumot izlaşda davom etadi va xuddi şunday qotillik dasturining nişoniga aylanadi.
«The Bourne Ultimatum» Universal Pictures tomonidan prodyuserlik qilingan va 2007-yil 3-avgustda prokatga çiqqan. Jahon prokatida jami 444,1 million dollar yiğib, Mett Deymon boş rolda iştirok etgan filmlar orasida öşa paytdagi eng köp daromad keltirgan film böldi. Film tanqidçilar tomonidan keng eʼtirof etildi, ular uni seriyaning eng yaxşi qismi deb hisobladi. Milliy şarhlovçilar kengaşi uni 2007-yilning eng yaxşi önta filmidan biri deb tanladi va 80-«Oskar» mukofotiga 3 ta nominatsiyaga nomzod böldi: «Eng yaxşi montaj», «Eng yaxşi ovoz» va «Eng yaxşi ovoz montaji».
2Syujet
Jason Bourne Moskvada milisionerlar taʼqibidan qoçib boradi va yarasini davolaş uçun tunda dorixonaga kirib…
Jason Bourne Moskvada milisionerlar taʼqibidan qoçib boradi va yarasini davolaş uçun tunda dorixonaga kirib qoladi, lekin u yerda uni ikki milisioner topib oladi. Ulardan birini qurolsizlantirgan Bourne ikkinçisini ayamay, ketib qoladi. Keyin agent Parijga keladi, u yerda Marining akasini topadi va unga singlisining öldirilganini aytadi.
Şu orada Guardian jurnalisti Simon Ross Jason Bournening işini tekşiradi. Turinda Ross Born haqida hamma narsani biladigan odam bilan uçraşadi. U Rossga yaşirinça «Blackbriar» maxfiy operatsiyasi haqida gapirib beradi; bu operatsiya «Treadstone» loyihasining davomi va rivojlanişi hisoblanadi. Tajribasiz Ross bu tafsilotni telefon orqali muharririga aytib qöyadi. CIA uning qönğiroqini tinglab, juda maxfiy operatsiya nomini eşitgaç, Rossni katta xavf tuğdiradigan odam deb hisoblaydi. CIA direktorining örinbosari Noah Vosen Rossni doimiy kuzatuvga olişni buyuradi, maqsad uning axborotçisini aniqlaş. Şu orada Bourne gazetada özi haqidagi maqolani öqib, Rossga Londondagi Waterloo vokzalida uçraşuv belgilaydi. Bourne Rossni allaqaçon kuzatib va tinglab turişganini oldindan biladi, şuning uçun juda ehtiyotkorlik bilan harakat qiladi. Dastlab u Rossni agentlar hujumidan qutqarişga muvaffaq böladi, ammo oxirida videokuzatuv kamerasiga yuzini körsatib qöyadi. Vosen Bournening Ross bilan birga ekanini köradi va Bourne axborotçi bölsa kerak, deb öylab, «spets»-qotil Paasga ikkalasini ham öldirişni buyuradi. Ross Bournening buyruğini buzib, yaşiriniş joyidan çiqadi va şu zahoti snayper miltiğidan boşiga öq tegadi.
Bourne Rossning barça narsalarini oladi va ular orqali Madriddagi CIA bölimi boşliği Neal Daniels bilan boğlanadi. Şu orada Pamela Landy xulosaga keladi: Bourne Rossning axborotçisi bölişi mumkin emas, çunki jurnalist muharriri bilan suhbatidan maʼlum bölişiça, u axborotçi bilan Turinda uçraşmoqçi bölgan. Xodimlarning telefonlarini tekşirgan tahlilçilar axborotçi Daniels ekanini aniqlaydi. Madriddagi agentlar uning kvartirasiga yöl olişadi, lekin Bourne u yerga ularning oldidan yetib boradi va ularni zararsizlantiradi. Daniels öşa yerda yöq, ammo Bourne uni eski aloqaçisi Nicky Parsons bilan uçratadi; Nicky Berlindan bu yerga köçirilgan edi. Jasonga nisbatan qandaydir his-tuyğularni boşdan keçirgan Nicky unga yordam berişga va yordamçi kuçlar yetib kelmasidan oldin u bilan birga qoçişga qaror qiladi. Bourne politsiyaga qönğiroq qilib, Daniels kvartirasi yonida otişma va qiçqiriqlarni eşitganini aytadi va işonçli bölişi uçun devorga bir neça marta öq uzadi. Yetib kelgan CIA kuçlarini mahalliy politsiyaçilar uşlab qoladi.
Neal Daniels özi Tangerga jönab ketadi. U mahalliy bankka mablağlari tuşişini kutmoqda. Vosen Danielsʼni öldiriş uçun «spets» Daş Bouksani yuboradi. Kerakli payt kelganda Daniels hisobi «muzdan çiqariladi» va u heç narsadan şubhalanmay bankka yöl oladi. Bourne Danielsʼning ölimini oldini olişga urinadi, lekin keç qoladi. Bournening va Parsonsning birga harakat qilayotganini anglagan Vosen «spets»ga ikkalasini ham öldirişni buyuradi. Landy buning qatʼiyan qarşi. Bourne esa uzoq olişuvda Daşni öldirişga muvaffaq böladi va uning nomidan CIAʼga topşiriq bajarilgani, ikkala nişon ham ölganini xabar qiladi, şu tariqa vaqt yutadi. Nicky soçini özgartirib, jönab ketadi, Bourne esa tergovini davom ettiradi.
Köp ötmay CIA Bournening Pamela Landyga qilgan qönğiroğini tutib oladi, unda u bölimdan uzoq emas, Nyu-Yorkda ekanini bildiradi. Vosen yaqin atrofdagi kvartallarni örab olişni buyuradi. Landy Bournega uning haqiqiy ismi — David Webb va tuğilgan sanasini aytadi, bu sana aslida şifrlangan xabar bölib çiqadi. Landy Bournening SMS xabarini oladi, uni ham darhol tutib olişadi. Xabarda Bourne Pamela bilan Nyu-Yorkning maydonlaridan birida uçraşişni taklif qiladi. U yerga mahalliy maxsus bölinmalarning barçasi yöl oladi, ammo bu çalğitiş manevri ekan: aslida Bourne şu vaqtda Vosenning kabinetiga kirib, u yerdan özi va «Blackbriar» operatsiyasi bilan boğliq barça hujjatlarni olib çiqadi. Bournening ortidan agentlar guruhi va «spets» Pas quvadi. Avtomobil quvğinida Bourne omon qoladi, Pas esa oğir çayqaliş oladi. Bourne unga nişon oladi, lekin öq uzmaydi. Quvğindan qutulgaç, u Pamela bilan şifrlangan xabarda körsatilgan manzilda uçraşadi. Bu manzil «Treadstone» agentlari tayyorlangan klinikaning manzili bölib, aynan şu yerda Jasonning özi ham tayyorlangan edi. Bourne hujjatlarni Landyga topşiradi va u ularni faks orqali matbuotga yuboradi.
Oxirgi ish sifatida Bourne agentlarni tayyorlaş dasturini işlab çiqqan doktor Albert Hirsçga boradi. Hirş bilan uçraşuv Bournega hamma narsani eslaşga yordam beradi. Maʼlum bölişiça, kapitan David Webb öz ixtiyori bilan Jason Bourne — CIA uçun işlaydigan professional qotil bölişga qaror qilgan. Jason xotirasi nihoyat tiklanganidan yengil nafas oladi, lekin Hirşni öldirmaslikka qaror qiladi va buni u «Langleyda xotira yulduziga loyiq emas» deb izohlaydi.
Şu orada agentlar binoga bostirib kirib, Bournening ortidan quvişadi. Ularning orasida omon qolgan Pas ham bor. Bourne tomga çiqqanda, «spets» uni nişonga oladi. Bourne unga aql örgatişga, axloq va rahm-şafqat haqida eslatişga harakat qiladi. Pas uning gapiga quloq solişga qaror qilib, qurolini tuşiradi. Vosen esa özining oxiri yaqinlaşganini anglab, Bournega özi qarşi çiqişga qaror qiladi. U Jasonni 10 qavatli binoning tomidan daryoga sakrayotgan paytida otadi.
Bir neça kundan keyin Nicky Parsons televizorda yangiliklarni tomoşa qiladi, unda «Blackbriar» loyihasi foş etilgani, Hirş va Vosen hibsga olinganligi, Jason Bournening taqdiri esa nomaʼlumligi aytiladi. «U 10-qavat balandligidan daryoga yiqilgan, lekin uç kunlik qidiruvlar jasadni topişga muvaffaq bölmagan». Nicky tabassum qiladi, çunki u Bournening omon qolganini tuşunadi. Sönggi kadrda Bourne yiqilgan joydan suv ostida suzib ketayotgani körsatiladi.
3Prokat
Latviya, Nigeriya va Tayvanda film 2007-yil 10-avgustda, Qozoğiston, Yangi Zelandiya va Rossiyada 2007-yil…
Latviya, Nigeriya va Tayvanda film 2007-yil 10-avgustda, Qozoğiston, Yangi Zelandiya va Rossiyada 2007-yil 23-avgustda, Norvegiya, Panama va Vetnamda esa 2007-yil 14-sentabrda kinoprokatga çiqqan.
4Kinokritika va kassa yiğimlari
Film kinotanqidçilar tomonidan juda ijobiy baholangan — Rotten Tomatoes saytidagi reytingi 93 foiz (örtaça…
Film kinotanqidçilar tomonidan juda ijobiy baholangan — Rotten Tomatoes saytidagi reytingi 93 foiz (örtaça ball — 8/10).
Şuningdek, kartina prokatda ham sezilarli muvaffaqiyatga erişdi: 110 million dollar byudjet bilan jahon kassa yiğimlari 444 million dollarni taşkil etdi.
5Mukofotlar
«Oskar»…
«Oskar» mukofoti
2008 — Eng yaxşi ovoz
2008 — Eng yaxşi montaj
2008 — Eng yaxşi ovoz montaji
BAFTA mukofoti
2008 — Eng yaxşi ovoz
2008 — Eng yaxşi montaj
Aktyorlar gildiyasi mukofoti
2008 — Filmlardagi eng yaxşi tryuk ansambli
6Nominatsiyalar
«MTV Movie Awards»…
«MTV Movie Awards» mukofoti
2008 — Eng yaxşi aktyor «Mett Deymon»
2008 — Eng yaxşi janglar
BAFTA mukofoti
2008 — Eng yaxşi rejissyor
2008 — Eng yaxşi operatorlik ishi
2008 — Eng yaxşi vizual effektlar
2008 — Eng yaxşi britaniyalik film
«MTV-Rossiya Kino mukofotlari»
2008 — Eng yaxşi xorijiy film
7Davomi
Törtinçi filmda, Jason Bourne hikoyasi bilan faqat bilvosita boğliq bölgan Bourne filmlarida asosiy qahramon…

Törtinçi filmda, Jason Bourne hikoyasi bilan faqat bilvosita boğliq bölgan Bourne filmlarida asosiy qahramon boşqa CIA agenti edi. Buning sababi şundaki, Mett Deymon seriyadagi filmlarda, yaʼni oxirgi ikki filmni suratga olgan rejissyor Pol Grinqrass iştirokisiz rol öynaşdan boş tortgan edi. Biroq 2014-yil 15-sentabrda Mett Deymon va Pol Grinqrass «The Bourne Ultimatum» syujet çiziğini davom ettiruvçi yangi filmda iştirok etişga rozilik berişdi. Pol Grinqrass suratga olgan film «Jason Bourne» nomini oldi va 2016-yil 29-iyulda AQŞda ekranlarga çiqdi. Ssenariy mualliflari Pol Grinqrass va Kristofer Raus böldi.
8Kadrlar
5
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDB
5 · TMDB9Franşiza tartibida
5 film
10Öxşaş filmlar
Matn: maqola tarjimasi «Ультиматум Борна» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.


