Evangelion: 1.0 You Are (Not) Alone

Yaponiya kinoprodyuserlari assotsiatsiyasi maʼlumotiga köra, 2007-yilda mamlakat böylab kinoprokatda «Evangelion: 1.0 You Are (Not) Alone» 2 milliard yen (taxminan 19 million dollar) yiğdi. Bu anime-film uçun 4-natija va xorijiy naşrlar hisobga olinmagan holda yil davomida umumiy reytingda 15-natija böldi. «Kinyō rōdōşo» dasturidagi tomoşa reytingi 12,7 % ni taşkil etdi.

DVD-versiyaning birinçi haftalik sotuvida «Evangelion: 1.0 You Are [Not] Alone» 219 000 nusxada sotildi. Bu yil davomida Yaponiyada DVD sotuvlari böyiça rekord va bugungi kunga qadar «Evangelion» DVD-relizlari orasida eng yuqori dastlabki sotuv körsatkiçi böldi. Xususan, eng katta muvaffaqiyatdan kolleksiya töplami The Special Equipment Edition foydalandi. U 2007-yil dekabridan 2008-yil iyunigaça bölgan Oricon yakuniy sotuv çartida uçinçi örindan boşlab törtinçi örinni egalladi va muntazam ravişda birinçi öringa kötarilib turdi. 25-aprelgaça töliq sotilgan kolleksiya töplami 5985 yen (taxminan 56 dollar) narxida Oricon maʼlumotiga köra oxir-oqibat 263 395 nusxada sotildi. Filmdan taşqari The Special Equipment Edition tarkibiga kinokörsatuv versiyasidan lavhalar joylaştirilgan 35 mm kinoplyonka, eksklyuziv buklet va quti, ikkinçi DVD şarhlar bilan, promolar va boşqa materiallar kiritilgan.

Yaponiyadagi Amazon filiali xabar berişiça, 2007-yil dekabridan 2008-yil mayigaça bölgan olti oy davomida «Evangelion: 1.0 You Are [Not] Alone. Special Equipment Edition» eng köp sotilgan DVDlar röyxatida yetakçi bölgan.

Kolleksion DVD-versiya sotuvga çiqqandan söng darhol onlayn auksion ötkazildi, unda unga kiritilgan kinoplyonka parçalari sotildi. DVD tirajining çeklanganligi tufayli, auksion personajlar va lavhalarning maşhurligini namoyon etişi kerak edi. Jilmayib turgan Rei Ayanami lavhasi uçun savdo 152 000 yen (taxminan 1460 dollar) darajasida yakunlandi.

22-Digital Contents mukofotida (The Digital Contents Association of Japan tomonidan ötkazilgan) Grand-pri va hakamlar hayʼati raisi mukofoti.

7-yillik Japanese Otaku Awards mukofotida Harayasa Tōkaimura tomonidan berilgan mukofot.

31-Japan Academy Prizes mukofotida «Yilning animatsiyasi» nominatsiyasi.

2007-yilda 7-yillik The Tokyo International Anime Fair tadbirida «Yilning animatsiyasi» nominatsiyasida Tokyo Anime Award. Marosim qoidalariga köra, ğolib asar çiqarilgan yilida «anime dunyosiga eng katta hissa qöşişi» kerak. Bundan taşqari, Hideaki Anno eng yaxşi rejissyor sifatida alohida mukofot oldi.

25-aprelgaça bölgan davrda, 18-maydan boşlab Yaponiyada filmning DVD-versiyasi çiqişini nişonlaş uçun Tokiyoning Akihabara tumanidagi The Cure Maid Café — otakularning sevimli xarid va dam oliş joyi — özining «Eva-menyu»sini yangilab va kengaytirdi. Qayta tiklangan taomlardan biri LCL Drink böldi (kiçik Rei tasvirli bonus stakanda apelsin şarbati), uni Saçiel Pasta (siyohdek qora kalmarga öxşaş makaron, ustida Anjel yadrosini tasvirlovçi pişloqli farişta boşi va çerri pomidor) bilan, şuningdek Dialogue va Character Name çeesecake (Evangelion dialoglari va personajlar ismlari tasodifiy yozilgan pirojnoe) bilan berişgan. Şuningdek, Asuka kokteyli (apelsin şarbati va anor siropi) hamda Rei kokteyli (greypfrut şarbati va «Kök Gavayi» kokteyli) taklif qilingan.

Yapon restoranlari tarmoği The Pasela 25-mayga qadar turli «Eva-menyu»larni taklif qilgan. Ularning firmali asal tostlariga xoçga mixlangan Lilit va Nerv logotipi qöşilgan. Bundan taşqari, «Sakiil» makaroni, «Misato» kori-ramen va bonus stakanda Rei tasviri bölgan pivo krujkasi taklif etilgan. Akihabara filiali Evani oq qanotli asal tostga almaştirgan va Zeruil desertini qöşgan.

«Evangelion: 1.01 You Are (Not) Alone: Limited Design Edition» — 2008-yil 25-aprel.

«Evangelion: 1.01 You Are (Not) Alone: Normal Edition» — 2008-yil 21-may.

«Evangelion: 1.11 You Are (Not) Alone: Blu-Ray Edition» — 2009-yil 27-may.

Amerika premyerasi Anime Expo 2009 festivalida bölib ötdi. 2009-yil sentabrigaça Evangelion 1.0 AQŞ va Kanadada kinoteatrlarda namoyiş etildi, 17-noyabrda DVD, 2010-yil 9-martda esa Blu-ray çiqdi. Filmni Funimation dublyaj rejissyori Mayk Makfarlend va ovoz beruvçi aktrisa Brina Palensiya (Rei Ayanami) taqdim etdi. Brina seriyani körmagan edi va ovozlarning mos kelişiga intilişni xohlamagan. ADV Films tarkibidan faqat Spayk Spenser Shinji rolida qaytdi. Asl nusxaning katta muxlislar soniga ega ekanini bilgan jamoa boşidanoq hammani mamnun qila olmasligini tuşungan va ssenariy hamda rejissyorlikka eʼtibor qaratgan. Oltita kosplayer xor bölib «Fly Me to the Moon»ni ijro etdi. Seans yakunlanganda Makfarlenddan Şinjida Edip kompleksi bor-yöqligi söralgan. U tomoşabinlarga murojaat qilgan va ular baland ovozda «ha» deb javob berişgan. Anno filmni «Evangelion»ning yangi versiyasi deb hisoblaganligi sababli, har qanday özgariş uning afzalliklariga muvofiq kiritiladi.

«Evangelion: 1.11 You Are (Not) Alone» 1,78:1 (16:9) anamorfik formatda va Dolby TrueHD 6.1 ovozi bilan çiqdi. Asl nusxa 1,85:1 nisbatda suratga olingan. 2007-yil holatiga köra texnik jihatdan bu «Evangelion» franşizasining eng yaxşi filmi edi. Blu-ray tasviri standart aniqlikdagi tasvirdan yaxşiroq. Yuqori ajratiş qobiliyati dizayn va animatsiyadagi ayrim mayda detallarni köriş imkonini beradi. Ranglar yorqin, aliasing, donadorlik va artefaktlar yöq. Şuni yodda tutiş kerakki, video mutlaqo mukammal emas, bir neça holatda xiralaşiş va miltillaş bor, lekin bu tomoşa qilişga xalaqit beradigan darajada emas. Yapon ovoz yöli ingliz tilidagidan ustun. Effektlar, dialoglar va musiqa keng diapazonli barça kanallardan foydalanadi. Yakuniy baho — «Qatʼiy tavsiya etiladi». Funimation naşriga quyidagi qöşimça materiallar kiritilgan: «Angel Of Doom» promoklipi, treylerlar hamda faqat Special Edition tarkibidagi 20 sahifali buklet.

Rossiyada tarqatiş huquqi «Mega-Anime» kompaniyasiga tegişli edi. Yoşga oid çeklov belgilangan — 14 yoşga tölgan tomoşabinlar uçun.

2025-yil 14—20-noyabrda, franşizaning 30 yilligi munosabati bilan 1.11 versiyasi Yaponiya kinoteatrlarida namoyiş etildi.

«Şiro Sagisu. Music from „Evangelion: 1.01 You Are (Not) Alone“» — 2007-yil 26-sentabr. Oricon çartida 28-örin.

«Evangelion: 1.0 You Are (Not) Alone original soundtrack» — 2008-yil 21-may. Oricon çartida 38-örin.

Yakuniy qöşiq «Beautiful World» («Gözal dunyo») Hikaru Utada tomonidan ijro etildi. Singl Oricon çartida 2-örinni egalladi. Şuningdek, «Fly Me To The Moon (In Other Words) −2007 MIX-» kompozitsiyasi ham çiqdi.

Rasmiy qöllanma «Rebuild of Evangelion: Boşlaniş, Entry File 1», 2007-yil 31-oktabr.

«„Rebuild of Evangelion: Boşlaniş“ asl tasvirlar töplami», 2008-yil 25-aprel.

«„Rebuild of Evangelion: Boşlaniş“ töliq asarlar töplami», 2008-yil 15-may.

«„Rebuild of Evangelion: Boşlaniş“ storyboardlar töplami», 2017-yil 24-fevral.

«„Rebuild of Evangelion: Boşlaniş“ töliq asarlar töplami, vizual roman versiyasi», 2019-yil 7-iyun.

Metacritic «Evangelion: 1.0 You Are (Not) Alone»ga 4 ta şarh asosida 100 balldan 66 ball qöydi. Rotten Tomatoes reytingi 8 ta tanqidiy şarh asosida 63 % ni taşkil etadi. «Paste» jurnali uni eng yaxşi 100 ta anime-film röyxatida 79-öringa qöydi.

«The New York Times» fikriça, «Evangelion» seriali ajoyib edi. Unda janglarga emas, balki çuqur syujet va psixologiyaga köproq eʼtibor qaratilgan. Şunday qilib, bir milliarddan ortiq dollar keltirgan franşiza paydo böldi. Endi hikoya yangi sahnalar va effektlar qöşilgan holda qaytadan boşlandi. Material siqilganda, teleserialning dastlabki ikki uçdan bir qismini asl nusxa qilgan deyarli hamma narsa yöqoladi — öylangan tempo, ziddiyatli hazil, mahoratli personajlar. «Evangelion 1.0: You Are (Not) Alone» gigant robotlar haqidagi yana bir hikoyaga aylandi va PG-13 reytingini oldi. «The Village Voice» filmni «kuçli, çalkaş ixlosmandlar uçun yem» deb atadi, unda tumtaraqay psixologik va falsafiy gaplar jiddiy qabul qiliş uçun juda bemaʼni. «Los Angeles Times» maʼlumotiga köra, «Evangelion: 1.0» aʼlo darajadagi grafika, dizayn va ommaviy qirğin qurollaridan foydalanişdagi texnik jasorat, şuningdek boy va xilma-xil ranglardan foydalaniş namoyişidir. Dastlab film yoş tomoşabin uçun möljallangandek tuyuladi, lekin uning ruhiy, falsafiy jihatlari va metafizik muhiti Anno çuqur qamrov yölini tanlaganini körsatadi. Syujetni kuzatiş qiyin, şunga qaramay film Şinjining çigal dilemmasi va yetilişini örganib, öziga tortadi. «Anime News Network»dan Zak Bertşi «B-» bahosini qöydi va çiqqan moslaşuvni «Evangelion: The Boring Parts Movie» deb atadi. «Screen Anarchy» qisqartma YANAni — You Are (Not) Alone ni keltirgan. Bu asl teleserialdan olingan voqealarni siqiş va silliqlaş, «gigant robotga ötir va yançişni boşla» ğoyasi bilan. Lekin Shinji «öşa odam» bölişni xohlamaydi va masʼuliyatdan qoçadi. U ölganni afzal köradi yoki öz inisiga kirib, özini butunlay yolğiz va foydasiz his qiladi.

«AnimeGid» jurnali yozişiça, törtta töliq metrajli qayta işlangan «Evangelion»ning birinçisi premyerasidan beri jamiyat ikkiga bölinib ketgan. Hideaki Annodan olingan «ikkilamçi» sintaksisga tayangan holda, ularni «1995—1996-yillardagi seriani körgan (yoki körmagan)lar» deb tavsiflaş mumkin. Bu böşliq (avlodlar, dunyoqaraşlar va h.k.) bartaraf etib bölmas darajada bölmasa kerak. Lekin 1.0 filmi orqali «Evangelion» olamiga kirgan odatiy otaku asl seriyadan köra sodda çizilgan seriani körişni xohlaydimi — bu katta savol. Şu bilan birga, seriyadan boşlaş yaxşiroq, aks holda juda köp nuanslar ötib ketadi. Maʼlumki, haqiqiy anime muxlislari «Evangelion»ni umrbod qabul qiladi. Seriyani körgan (va bir neça marta körgan) odamlarda 1.0 versiyasi, ehtimol, «daryo harakatlanadi va harakatlanmaydi» hissini uyğotadi. Yaʼni eng yomon qörquvlar tasdiqlanmadi — «avval butunlay buzib taşla, keyin» tipidagi syujet qayta qurilişi yöq va Shinji iPod emas, öşa kassetali pleyerni tinglaydi. Lekin umidlarning amalga oşişi hozirça körinmaydi, şarhlovçi «Asuka qayerda?» deb söradi. Vizual jihatdan «Evangelion 1.0» maqtovdan yuqori, ayniqsa Ramiel geometrik özgarişlari böyiça, u «zerikarli oyna oktaedri bölişdan çarçagan». Anjellar hamon sirli Tokio-3 şahriga hujum qiladi va taslim bölmaydi, gigant insonsimon biorobotlar ularni yana yöq qiladi, lekin «otilib çiqayotgan qon va bökib ketayotgan göşt köpaydi». Anjellarning raqamlanişi bir birlikka siljidi, Misato Katsuragi podpolkovnik böldi, aqlli pingvin Pen-Pen gazeta öqişni örgandi. Umuman olganda, «Evangelion: 1.0» seriya çiziğiga (ergaşadi/ergaşmaydi) ekanini aytiş mumkin. Undan çiqib ketişi mumkinligiga işoralar bor: Ramiel bilan jangdan oldin Şinjiga yerda hayot boşlangan Ikkinçi Anjel körsatiladi, hamda ayyor Seele taşkiloti Lilit bilan qandaydir şartnoma tuzgan va Anjellarni yöq qilişga majbur. Oy sarkofagida uyğongan Kaworu Seele rahbari bilan gaplaşganda, sobiq «Evangelion» muxlislari (hayron bölmaydi) ajablanmaydi. Baribir Gendo Ikari hammani aldab ötolmaydi, tanlov Şinjiga boğliq böladi, çunki u endi aniq ravişda yolğiz emas. Bu imkoniyatlar makonidir, ular qahramonlar va tomoşabinlarni serialdagiga qaraganda yorqinroq kelajakka olib borişi mumkin. Hozirça «Anno va hamkasblar devorlarga pozitron töplarini va Longinus nayzalarini osib qöyişgan, insoniyatni töliq komplementatsiya qiliş haqida xirgoyi gapirişmoqda (aslida — instrumentatsiya, fantast Kordveyner Smitga va uning «Instrumentality of Mankind»iga işora, şunga qaramay «Evangelion: 1.0»da nemisça «Plan zur Komplementarität der Mensçheit» yozuvi körinadi). Natija juda (ikkilanmaydigan emas) böldi». Jurnal tahririyati filmni «mualliflik perfeksionizmi va prodyuserlik oçközligining ajoyib qarama-qarşi yodgorligi» deb atadi va «kadr-kadr qayta suratga oliş yaxşi bajarilgan, lekin «Evangelion»ga eng yaxşi holda ozgina qiziqqan odamlar uçun bu yerda tomoşa qiliş uçun heç narsa yöq. Natija «beşta farqni top» öyini uçun yaroqli» deb qöşimça qildi.

«Mir fantastiki» jurnali «Evangelion 1.0: Sen (bölmagan) yolğiz emassan»ni yaşirin tuzoqli remeyk deb hisoblaydi. Birinçi soniyalardanoq tomoşabinlarga bu yerda nimadir notöğri ekani tuşuntiriladi: Tokio-3 atrofida köplab vayronalar, okean qonday qizil rangga kirgan va LCLga öxşaydi, yerda seriyali Evangelionning siluети körinadi. Hammasi «Evangelion oxiri» voqealari film boşlanişidan oldin allaqaçon sodir bölganini körsatadi. Anno jamoasi darhol navbatdagi syujet intrigalarini boşladi. Asl manbadan ajratib qaraganda, syujet Shinji va Reyning tanişuvi va munosabatlariga qaratilgan. Anime köp qismi qiz xarakteriga mos keladigan sovuq ranglarda bajarilgan. Sönggi daqiqalarda «Evangelion»ning 24-qismida qatnaşgan Kaworu paydo böladi. Şu bilan birga uning iboralari Shinji bilan allaqaçon taniş ekanini aniq bildiradi, asl serial va «Evangelion oxiri» voqealari esa allaqaçon bir neça marta sodir bölgan. Finalda Rebuild of Evangelion — remeykdan köra davom, muqobil tarix va ança murakkab narsa ekanini oçib beradigan qiziqarli vahiy bor. Anno Rebuild uçun, birinçi film teleserialga öxşaş bölişini xohlaganini aytgan, lekin rejissyor boşidanoq xuddi şunday qilişni niyat qilmagan.

«The Escapist» şarhida «Evangelion» seriali anime işlab çiqariş etaloni bölganini taʼkidlagan. 12 yil ötib Gainax va Khara qayta hikoya/qayta talqin çiqarib, filmni ösmirlar auditoriyasiga taqdim etiş va «soğib olinadigan sigir»dan qöşimça dollar «siqib oliş» uçun. Yoqadimi yöqmi, «Evangelion: 1.0» eʼtiborga loyiq. Talabçan tomoşabinlar yaltiroq qadoqni oçib, asl syujetning soddalaştirilganini körganda hafsalasi pir böladi. Freydistik qahramonlar buzilib qolgan. Insoniyat haqidagi avvalgi suhbatlar parçalangan iboralar va monologlarga aylangan. Köp qismi yapon aktyor tarkibi va musiqa özgarişsiz qolgan. Jang sahnalari, personaj dizayni va mexanika tafsilotlari zamonaviy talablarga mos ravişda yaxşilangan. «You Are (Not) Alone» Rebuildda vaʼda qilingan yangiliklarga yetişmaydi. Eng muhimi, Doritos va «Pizza Hut» borligi qayd etişga arziydi. Muvaffaqiyatli franşiza haqida mahsulot joylaştirişdan yaxşiroq heç narsa gapirmaydi. Titrlar tugagaç, skeptiklar körganini Jorj Lukas va «Yulduzli uruşlar»ning doimiy qayta talqinlari kabi yana bir jozibali yem deb taʼriflaşadi.

«Slant Magazine» 4 yulduzdan 2,5 yulduz qöydi. Seriyaning syujeti murakkab edi va kuzatib boriş kerak bölgan narsalar juda köp edi: Şopengauerdan Sartrgaça bölgan falsafiy işoralar, yahudiy va xristian obrazlari, ösmirlarning öz-özini tahlil qilişi. Bu ikki tubi bor muz toğining faqat uçi bölib, katta boş oğriğini taʼminlaydi. Töğri javob yöq, çunki Anno tuşuntirişdan köra provokatsiyaga qiziqadi. Shinji mohiyatan insoniyatning omon qolişdagi yagona umididir, lekin duşmanlar bilan jang boşqalarning tasdiqlaşi uçun içki kuraşga nisbatan ikkinçi darajali. Misato Katsuragidan tortib Rei Ayanamigaça hamma uni zerikarli kiçkina emo qobiğidan çiqarişga urinadi — u köp vaqtini yolğiz ötkazadi, Walkman tinglaydi va şiftga qaraydi — nomda noqulay aytilganidek, yigit yolğiz emas. «Qirğovul dilemmasi» qahramon holatini tavsiflaş uçun işlatiladi, sinfdoşlar va rahbariyatdan eʼtirof ololmaslik Şinjining ijtimoiy moslaşa olmasligini körsatadi. Rejissyor buni katta dramatik asar sifatida körsatişga harakat qiladi, begonalaşuv esa insoniyatning öz harakatlariga taʼsir qiliş imkoniyati qançalik kam ekanligini aytuvçi ekzistensial inqirozning asosiy qismi bölib xizmat qiladi. «You Are (Not) Alone» Anjellar bilan jang va dialoglardagi yaxşilangan maxsus effektlardan taşqari heç narsa qöşmaydi, ular bir neça soniyada avval butun seriyalar talab qilgan narsani aytadi. Natijada Anno avval çiqargan narsaning şunçaki yaxşilangan versiyasi çiqdi, bu «Evangelion: 1.0»ni jozibali, lekin prinsipial jihatdan maʼnosiz qiladi.

«THEM Anime» 5 yulduzdan 5 yulduz qöydi. Qaçonki maşhur franşizaning yangi remeyki kassa yiğişga qaror qilsa, «Nima uçun?» degan savol tuğiladi. Lekin «Evangelion» reinkarnatsiyasida istisno bor, çunki film «asl nusxani dastlab maşhur qilgan odamlar bilan, ovoz beruvçi aktyorlar va işlab çiqariş jamoasi bilan birga gullaş uçun yana bir imkon» beradigan hikoya sifatida davom etadi. «You Are (Not) Alone» qayta körib çiqilgan dizayn va personajlar, tempo va atmosferadagi ayrim özgarişlar bilan nostalgik sayohat, «yangi ixlosmandlar uçun vaʼz», qayta hikoya bölib, lekin hayajonli dekonstruksiya emas. Fikr manbaga munosabatga kuçli boğliq. Franşiza bilan umuman taniş bölmaganlar yoki mexani prinsipial yoqtirmaydiganlar uçun «Evangelion 1.0» muhim ahamiyatga ega bölmaydi. Ayrim işoralarni muxlislar aniq deb topadi, lekin ular tez ötib ketadi. Ikkinçi darajali qahramonlar şunday körsatiladiki, ular haqida allaqaçon yetarliça maʼlum, tuşuntirişga muhtoj emas, xuddi odam «eski döstlarga» qaytadan taniştirilgandek. Yangilangan versiyani tomoşa qiliş şunday taassurot qoldiradi. Asl serial bilan soliştirmasdan kuçli va zaif tomonlar haqida gapiriş qiyin — syujet deyarli bir xil. Anjellar, ayniqsa uçinçi jangda, statik televizion hamkasblaridan farqli ölaroq ajoyib özgarişlarni namoyiş etadi. Animatsiya Studio Ghibli filmlaridagidek silliq, fon esa batafsil. Kompozitor Şiro Sagisu musiqiy mavzular yaxşi eşitilişi uçun köp asboblar va butun orkestrdan foydalangan. Shinji va jamoa hamon tanib böladi, 1990-yillar uslubi yaxşilangan animatsiya kontekstida biroz eskirgan körinadi.

Dunyo puxta işlangan va köproq postapokaliptik. Sayyorada yomon narsa yuz berganligi aniq: avval qonday qizil suvli dengiz, qiyşaygan şahar binolari va çandiqlar bilan qoplangan manzaralar körinadi. Ular oldingilarga qaraganda vayronagarçilik va böşliq haqida kuçli taassurot beradi. Bundan taşqari, Nerv xodimlari va Tokio-3 aholisiga köproq eʼtibor qaratilgan. Boş qahramonda ham özgarişlar kiritilgan: Shinji gaplaşuvçan va javobgar, sezgir, Misatoga minnatdor, Reyga qiziqadi, kamroq ğamgin. Zöravonlik asosan anjellarni bölaklarga böliş va ularning köp qoni bilan boğliq. Yalanğoç tana ham bor, bu kiçik bolalar uçun mos emas. Finalda Eva yangi turdagi yirtqiç ayvonga aylanişi va ikkinçi qismda kutilmagan voqealar bölişi aniq körsatiladi. Şuningdek «Bokurano», «RahXephon», «Eureka Seven» va «Macross Frontier» tavsiya etiladi.