Glengarry Glen Ross (rus. «Американцы»; şuningdek «Glengarry Glen Ross» va «Dyeltsy» nomlari bilan ham tanilgan) — Jeyms Foli rejissyorligidagi, Devid Mamet pyesasi asosidagi amerikalik drama filmi. Ikkinçi darajali rol ijroçisi Al Pacino bu filmdagi aktyorlik ishi uçun «Oskar» mukofotiga nomzod bölgan, Jek Lemmon esa Venetsiya kinofestivalida eng yaxşi aktyor deb topilgan.
1Treylerlar
▶2Rollarda
Al Pacino, Jack Lemmon, Alec Baldwin
3Syujet
Voqea Çikagoda bölib ötadi, yomğir devor bölib yoğmoqda. Asosiy qahramonlar — törtta köçmas mulk sotuvçisi va…
Voqea Çikagoda bölib ötadi, yomğir devor bölib yoğmoqda. Asosiy qahramonlar — törtta köçmas mulk sotuvçisi va ularning boşliği bölib, Premier Properties kompaniyasida işlaydi. Işlarining samaradorligini oşiriş uçun markaziy ofis ularning oldiga Bleyk (Alek Boldvin) ismli motivatsion biznes-murabbiyni yuboradi. Bleyk BMW va oltin soatini körsatadi, ötgan yili bitimlardan deyarli million dollar işlaganini aytadi, yomon işlagani uçun xodimlarni haqorat qiladi, ularni kamsitadi, şundan söng törtta agentdan eng yaxşisiga «Cadillac» mukofot sifatida berilişini, undan keyingisiga piçoqlar töplami berilişini, qolgan ikkitasi esa işdan böşatilişini vaʼda qiladi. Şuningdek, Bleyk özining taʼkidlaşiça, beş yuzta birinçi sinf yangi «nişon»ni — mijozlarning aloqa maʼlumotlari yozilgan kartoçkalarni körsatadi. Bu maʼlumotlarni faqat agentlikda mavjud eski aloqalar yordamida bitimlarni yopa oladigan agentlargina oladi.
Yiğilişdan keyin agentlar ğazablanişadi: ularga berilayotgan zaif «nişon»lar bilan sotuv qiliş mumkin emas, nega ular butun işni qilsalar-da, bitimning atigi 10 foizini olişlari kerakligini söraşadi. Agentlar uçastkalarni har qanday narxda sotiş uçun mijozlarga yolğon gapirişga majbur bölişadi.
Şelli Levin (Jek Lemmon) ötmişda ajoyib agent bölgan. Uning qizi kasalxonada yotibdi, lekin davolaniş uçun pul tölaşning iloji yöq: xaridorlar yöq. Ofis boşliği Uilyamson (Kevin Spacey) agentlarga eski bazadan kuniga ikkitadan «nişon» beradi, bu bazani esa allaqaçon bir neça marta körib çiqişgan. Levin Uilyamsonni unga yangi «nişon»lardan bir-ikkitasini berişga köndirişga urinadi, uni köndirmoqçi böladi, işdan böşatiş bilan qörqitadi, öz sotuvlaridan foiz tölaşni taklif qiladi. Uilyamson öz stavkasini aytadi — Levinning haqining 20 foizi va har bir «nişon» uçun 50 dollar, lekin Levinda pul yöq. Şelli mijoz bilan uyidagi uçraşuvga keladi, lekin mijoz uni köçaga çiqarib yuboradi.
Agent Dev Moss (Ed Harris) «nişon»larni öğirlab, raqobatçi firmaga sotişni öylaydi, u allaqaçon ularning rahbari bilan kelişib qöygan, lekin buni öz hamkasblaridan biri qöli bilan qilmoqçi. U buni agent Jorj Aaronovga (Alan Arkin) taklif qiladi va hatto uni qörqitadi: agar u rad etsa, Devning gaplarini tinglaganini rahbariyatga aytib beradi.
Rikki Roma (Al Pacino) — bu paytda konturadagi eng muvaffaqiyatli xodim — barda tasodifan uçragan odam bilan işlaydi va unga yer sotadi.
Ertasi kuni ofisga politsiya keladi, çunki ogohlantirişsiz ish taşlangan — ofisdan «nişon»lar va şartnomalar öğirlangan.
Şelli Levin hamkasblariga ertalab 8 ta uçastka va 82 ming dollarlik yirik şartnoma imzolaganini aytadi, bu hatto omadli Rikki Romani ham hayratga soladi. Dev boşliqning politsiya bilan suhbatidan çiqadi, portlaydi, hamkasblari bilan qattiq bahslaşadi va uyiga ketadi.
Romaning mijozi şartnomani bekor qiliş uçun ofisga keladi (xotini darhol pulni qaytarişni talab qilgan, agent Rikki Roma bilan gaplaşişni taqiqlagan va erini ogohlantirgan: qonunga köra, buni faqat şartnoma imzolangandan keyin uç kun içida qiliş mumkin, agar agent rad etsa, prokuraturaga qönğiroq qiliş kerak). Şelli Roma iltimosiga köra boy xaridor rolini öynab unga yordam beradi. Rikkining maqsadi — vaqtni çöziş, u mijozni şartnomani bekor qilişga şoşilmaslikka köndiradi va imkon qadar tezroq ofisdan çiqib ketişga harakat qiladi, buning uçun yölda turli bahonalar öylab topadi. U mijozni tinçlantiradi: uç kunlik muddat pul bankka topşirilgan paytdan boşlanadi, pul hali ketmagan, duşanba kuni gaplaşamiz. U mijozni ofisdan restoranga olib ketib, xotinining taʼsiriga berilmaslikka köndirişga urinadi. Uilyamson Roma mijozi ga uning hujjatlari allaqaçon bankka yuborilganini aytadi. Roma yiğlayotgan mijoz ketgandan keyin, 6 ming dollarlik komissiya yöqolganidan portlab, Uilyamsonga «laънати ahmoq bola» deb baqiradi.
Levin ham Uilyamsonga, u ahmoq, şartnoma haqida yolğon gapirişdan oldin öylaşi kerak, deydi. Uilyamson har keç imzolangan şartnomalarni bankka olib borardi, lekin öğirlik keçasi buni qilmadi, mijozning şartnomasi uning stolida qolib ketdi, buni faqat keçasi ofisga kirgan odam bilişi mumkin edi. Uilyamson Levinni ofisni öğirlaganini tan olişga majbur qiladi. Şelli bu işni unga Dev taklif qilganini aytadi, «nişon»lar allaqaçon raqobatçiga sotilgan, Şelli buning uçun 2,5 ming dollar olgan, Dev esa xuddi şunça yoki undan köp olgan. Şelli boşliqni sotib olişga urinadi, öğirlangan «nişon»larni sotişdan olingan pulni va kelajakdagi barça sotuvlaridan 50 foizni taklif qiladi. Levin yana uning ertalab tuzgan yirik şartnomasini eslatadi va yaxşi foiz olib kelişi mumkinligiga işontirişga urinadi. Uilyamson tabassum bilan javob beradi: uning bitimi haqiqiy emas (yaroqsiz), çunki mijozlar muomala qobiliyatiga ega emas deb topilgan (aqldan ozgan) va «ularga şunçaki agentlar bilan gaplaşiş yoqadi», u buni birinçi marta bu «nişon»ni işlab çiqqan paytdan biladi. Ayon böladiki, u Şelliga bunday «nişon»ni ataylab bergan. «Nega?» — deb söraydi Levin. «Sen menga yoqmaysan», — deb şafqatsiz javob beradi Uilyamson. Uilyamson politsiya işlayotgan xonasiga kirib, ular Şelli va Dev haqida gapirib beradi.
Rikki telefon orqali yana bir mijoz bilan kelişadi va Şellini xitoy restoranida tuşlikka taklif qiladi. Politsiya Levinni guvohlik beriş uçun çaqiradi.
4Rollarda
Al Pacino — Rikki…
Al Pacino — Rikki Roma
Jek Lemmon — Şelli «Temir pona» («Maşina») Levin
Ed Harris — Dev Moss
Kevin Spacey — Jon Uilyamson
Alan Arkin — Jorj Aaronov
Jonathan Pryce — Jeyms Ling
Alec Baldwin — Bleyk
Bruce Altman — Larri Spenell
Neal Jones — donutlar dökonidagi odam
Lori Tan Çinn — garderobçi
Jude Ciccolella — detektiv
Barry Rohrssen — detektiv yordamçisi
Paul Butler — politsiyaçi
Skipp Lynch — telefon ustasi (titrda körsatilmagan)
5Qabul qilinişi
Film tanqidçilar tomonidan yuqori baholangan. Rotten Tomatoes saytida film 60 ta şarh böyiça 95 foiz…
Film tanqidçilar tomonidan yuqori baholangan. Rotten Tomatoes saytida film 60 ta şarh böyiça 95 foiz reytingga ega. Tanqidçilarning umumiy fikri şunday: «Devid Mametning pyesasi asosidagi bu ekranlaştiriş manba asari kabi qiziqarli va zehnli, buning asosiy sababi öylangan ssenariy va ajoyib aktyorlardir».
6Mukofotlar va nominatsiyalar
1993 — eng yaxşi ikkinçi darajali erkak roli uçun «Oskar» mukofotiga nomzod (Al…

1993 — eng yaxşi ikkinçi darajali erkak roli uçun «Oskar» mukofotiga nomzod (Al Pacino)
1993 — eng yaxşi ikkinçi darajali erkak roli uçun «Golden Globe» mukofotiga nomzod (Al Pacino)
1993 — AQŞ Yozuvçilar gildiyasining eng yaxşi moslaştirilgan ssenariy uçun mukofotiga nomzod (Devid Mamet)
1992 — AQŞ Milliy kino tanqidçilari kengaşining eng yaxşi erkak roli mukofoti (Jek Lemmon), şuningdek yil eng yaxşi filmlari önligiga kirgani
1992 — Venetsiya kinofestivalining eng yaxşi erkak roli uçun Volpi kubogi (Jek Lemmon), şuningdek «Oltin şer» uçun nominatsiya (Jeyms Foli)
7Kadrlar
5
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDB
5 · TMDBMatn: maqola tarjimasi «Американцы (фильм)» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.

