«Merkuriy xavf ostida» (ingl. Mercury Rising) — 1998-yilda Harold Becker rejissyorligida suratga olingan amerikan drama, jangari film va triller. Ryan Douglas Pearsonning «Simple Simon» romani asosida yaratilgan, boş rollarda Bruce Willis va Alec Baldwin ijro etgan.
1Treylerlar
▶2Rollarda
Bruce Willis, Alec Baldwin, Miko Hughes
3Syujet
Simon Linç, autizmdan aziyat çekadigan töqqiz yoşli bola, tasodifan heç qanday deşifrlab bölmaydigan…
Simon Linç, autizmdan aziyat çekadigan töqqiz yoşli bola, tasodifan heç qanday deşifrlab bölmaydigan «Mercury» maxfiy hukumat kodini oçib yuboradi. Simon bu kodni boşqa bolalar kitobni öqiganidek osonlikça öqiy oladi. Yaratuvçilar kriptobardoşlikni tekşiriş maqsadida şifrni jurnalda oddiy topişmoq sifatida eʼlon qilgan, telefon raqamini esa şu kod bilan şifrlagan, bola esa öşa raqamga qönğiroq qilgan. Bu ajoyib qobiliyat bir milliard dollar turadigan eng yangi işlanmaning mohiyatini xavf ostiga qöyadi, ayniqsa Amerika Qöşma Ştatlarining duşmanlari bu favqulodda bola haqida bilib, uni qölga olsa. «Mercury» dasturi rahbari Nik Kudrou «mamlakat xavfsizligiga tahdid»ni yöq qilişni buyuradi, natijada uning yuborgan qotil qölida Simonning ota-onasi halok böladi. Bola şkafga yaşirinib, möjiza bilan tirik qoladi. Kudrou bolaning ortidan öz yollanma qotillari Piter Barrel va Şayni yuboradi.
FQB xodimi Art Jeffriesni Linç oilasidagi qotillikni tergov qilişga jalb etişadi. Oxirgi işdagi muvaffaqiyatsizlik uçun Art lavozimidan tuşirilgan edi va öz doirasida paranoyik hisoblanardi. U işni tuşunib yetib, bolani AMB agentlaridan himoya qiladi va şifoxonaga olib boradi, lekin uni ham qotillar topib oladi. Art bolaning içki dunyosiga berk bölgan Simon bilan til topişişi juda qiyin. Kudrou qöl ostidagi kriptotahlilçilar Din Krandell va Nik Pedranski şefiga qarşi çiqişga urinadi, lekin u ularni ham öldirişni buyuradi. Şunga qaramay, Pedranski senat komissiyasiga yozilgan, Kudrouni vakolatlarini oşirib yuborganlikda foş etuvçi xatni yozuvçi maşinkada bosib ulguradi. Agentlar xatni yöq qilişadi, lekin savatda karbon qoğozi qolganini unutişadi, u polkovnikka qarşi dalilga aylanadi. FQBda avvaliga Artga heç kim işonmaydi, faqat uning eski tanişi Art Jordan bundan mustasno. Dalildan foydalanib, Art rahbariyatni unga himoya taşkil etişga va bolani xavfdan olib çiqişga köndiradi. Oxirida yakuniy töqnaşuvda Kudrou özi unga qarşi çiqadi, ammo Art uni osmaxaraş tomida otib taşlaydi. Simon guvohlarni himoya qiliş dasturiga ötadi va yangi tarbiyaçi oila topadi. Ular Art bilan döst bölib qolişadi.
4Işlab çiqariş
Film asosan Illinoys ştatining Çikago şahridagi Hyde Park hududida suratga olingan, şuningdek, syomkalar…

Film asosan Illinoys ştatining Çikago şahridagi Hyde Park hududida suratga olingan, şuningdek, syomkalar Janubiy Dakota ştatining Sturgis şahrida, Vaşington, Kolumbiya okrugida va Kaliforniyadagi Universal Studiosʼda ötkazilgan.
Mico Hughesga rolga yaxşiroq kirişişda yordam beriş uçun u köplab autizmli bolalar bilan yaqin aloqada bölgan, uning yonida esa Çikago universitetining bolalar psixiatriyasi kafedrasi mudiri, bolalar psixiatri Bennett Leventhal bölgan. Autizm böyiça yirik mutaxassis bölgan Leventhal premyeradan keyin hatto u ham Hughesning öyiniga işonganini aytgan.
5Tanqid
Bu filmdagi roli uçun (Armageddon va «Siege» filmlari bilan bir qatorda) Bruce Willis «Oltin malina»…

Bu filmdagi roli uçun (Armageddon va «Siege» filmlari bilan bir qatorda) Bruce Willis «Oltin malina» mukofotini «eng yomon aktyor» nominatsiyasida oldi. Biroq Mico Hughes «Eng yaxşi ijro — badiiy filmda yetakçi yoş aktyor» toifasida ğolib böldi va şu filmi uçun 1999-yilgi «Young Artist» mukofotiga sazovor böldi, Simon rolini ijro etgani uçun.
Kinotanqidçi Roger Ebert filmga 4 yulduzdan 2 yulduz qöydi va şunday yozdi: «Merkuriy xavf ostida — insonga maʼlum eng murakkab kriptografik tizim haqida va tomoşabinlar zalidagi har qanday odamdan ança ahmoq qahramonlar haqida. Qoronğulikda turgan aql-zakovatimiz dangasalik bilan syujet bilan öynaydi va biz nima qiliş kerakligini, qanday qiliş kerakligini va nega bunday qiliş kerakligini aniqlaymiz, ekrandagi qahramonlar esa formula talablariga muvofiq ojizlik bilan zör berişadi.» Rotten Tomatoes saytida kartina 35 ta şarh asosida 17 foizlik maʼqullaş reytingini oldi.
Filmning byudjeti 60 mln dollarni taşkil etdi, u 1998-yil 3-aprelda AQŞda va 15-mayda Norvegiyada prokatga çiqdi. Film birinçi hafta 2386 ta kinoteatrda 10 104 715 AQŞ dollari yiğdi. Umumiy yiğilgan daromadi AQŞda 32 935 289 dollar, dunyoning qolgan qismida 60 172 000 dollarni taşkil etib, jami 93 107 289 AQŞ dollariga teng böldi.
6Havolalar va manbalar
Filmga şarh va tanqid — Roger Ebert…
Filmga şarh va tanqid — Roger Ebert veb-sayti
7Kadrlar
4
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDB8Öxşaş filmlar
Matn: maqola tarjimasi «Меркурий в опасности» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.


