1965-yil. Amerika Şimoliy Vetnam bilan uruşda. Havo otliq qöşinlarining qömondoni podpolkovnik Hal Moore (Mel Gibson) bölib, u öz askarlariga sadiq, tabiiy yetakçi. Uning nişoni — Ia Drang vodiysi, uni «Ölim vodiysi» deb ataşadi. AQŞ tarixidagi eng qonli janglardan biriga tayyorlanar ekan, Moore askarlariga va ularning oilalariga söz beradi: heç kimni jang maydonida qoldirmaydi, hammamiz birga uyga qaytamiz.
Filmni Randall Wallace suratga olgan va ssenariyni ham u yozgan. Asos sifatida nafaqadagi general Hal Moore va jurnalist Joseph Galloway bilan birga yozilgan memuarlar olingan. Rollarda Mel Gibsondan taşqari Madeleine Stowe, Sam Elliott, Greg Kinnear, Chris Klein, Keri Russell va Barry Pepper ijro etgan. Musiqasi Nick Glennie-Smith muallifi. Janri — harbiy drama, studiyasi — Icon Productions, davomiyligi 106 daqiqa. Film 2002-yilda çiqqan.
1Rollarda
Mel Gibson, Madeleine Stowe, Sam Elliott
Mel Gibsonaktyor
Madeleine Stoweaktyor
Sam Elliottaktyor
Greg Kinnearaktyor
Chris Kleinaktyor
Keri Russellaktyor
Barry Pepperaktyor
Dylan WalshaktyorRWRandall Wallacessenariy muallifiNGNick Glennie-Smithkompozitor·Ensiklopediyadan
Hmm, I need to be careful: the reminder sits in the user turn, but itʼs not from the user; itʼs a system-style note. Regardless, the task is translating a Wikipedia article I was given, which is fine. Proceed with the translation.
Wait — I should just produce the translation without mentioning this. Let me write it.
"Biz askarlar edik" (ingl. We Were Soldiers) — Vetnam uruşiga bağişlangan harbiy drama. Film nafaqadagi general-leytenant Garold Murning «Biz askarlar edik… va yoş edik» (We Were Soldiers Once… and Young) memuarlari asosida suratga olingan. Uşbu memuarlar Mur Ya-Drang vodiysidagi jangda 1-otliq diviziyaning 7-otliq polkining 1-batalyonini boşqargan. Murning hammuallifi jurnalist Jozef Gelloueyi bölib, u şu jangning markazida qolgan edi.
2Syujet
1954-yil. Birinçi Hindixitoy uruşi. Fransuz otryadi Vetminning pistirmasiga tuşib qoladi. Otryad komandiri…
1954-yil. Birinçi Hindixitoy uruşi. Fransuz otryadi Vetminning pistirmasiga tuşib qoladi. Otryad komandiri Nguyen Xyu An nomidan umidsiz hujumda fransuz qömondonini sungu bilan sançadi va yiqilgan fransuz askarlarini tugatişga buyruq beradi.
Pentagondagi ikki yuqori martabali harbiy, Vyetnamda uruş kengayişini oldindan körib, u yerda aloqa yöllari deyarli yöqligini hisobga olib, qöşinlarni taşiş uçun vertolyotlardan foydalanişga qaror qiladi. Qöşinlarga qömondonlik qiliş uçun ular Koreya uruşi iştirokçisi, desantçi podpolkovnik Garold Murni (Mel Gibson) tanlaydi, çunki u yangi paraşyut modellarini sinovdan ötkazgan edi.
Murga 1-otliq (aeromobil) diviziyaning batalyoni beriladi. Diviziya vertolyotlardan foydalangan holda yuqori harakatçan uruş olib boriş uçun işlatilişga qaror qilinadi. Mur yangi taktikani joriy etadi, askarlar va ofitserlarning tayyorgarligini kuzatadi, Vyetnamdagi fransuzlar tajribasini örganadi. Janglarda çiniqqan Mur böysunuvçilaridan qonli janglar kutayotganini, tajribali va şafqatsiz duşman bilan töqnaşuvlar bölişini yaşirmaydi. Prezident Jonson Janubiy Vyetnamga qurolli kuçlar yuborilişini eʼlon qiladi. Taqdir taqozosi bilan Murning batalyoni kiradigan polk 7-otliq deb belgilanadi. Mur öz odamlari bilan Janubiy Vyetnamga jönab ketadi.
Vyetnamliklar amerikaliklarning bazasiga hujum uyuştirib, çekinadi. Murning otryadi duşmanni quvib boriş buyruğini oladi. Uning odamlari fransuz otryadi yöq qilingan yassi toğlikka qönadi. Amerikaliklar duşmanning yirik kuçlari bilan jangga kirişadi; ularga podpolkovnik darajasiga kötarilgan Nguyen Xyu An qömondonlik qiladi. 1965-yil 14—16-noyabrda jang avj oladi, bu amerika va Şimoliy Vyetnam qöşinlari örtasidagi birinçi yirik jang böladi. Mur vyetnamlik qömondonning rejalarini oçişga va mudofaani taşkil etişga muvaffaq böladi. Şu orada 1-otliq diviziya ofitserlarining xotinlari erlari halok bölganini bildiruvçi xabarnomalarni ola boşlaydi, ularni taksi haydovçilari olib yurişadi. Polkovnik Murning ğazablangan xotini haydovçilarga barça xabarnomalarni unga olib kelişni buyuradi va döstlaşib olgan dösti bilan birga ofitserlarning xotinlari oldiga borib, ularga dahşatli xabarni yetkazadi.
Mur odamlarini sungu hujumiga kötaradi. Amerikaliklar duşmanni orqaga surib taşlaydi, vyetnamlik askarlar ştab himoyasiga tayyorlanadi, ammo sönggi soniyada kelgan vertolyotlar ularni havodan yöq qiladi. Nguyen Xyu An ştabni evakuatsiya qiliş buyruğini beradi. Maqsadiga erişgan Mur vertolyot maydonçasiga qaytadi, uni olib ketişlari uçun. Hamma (halok bölganlar va yaradorlar bilan birga) jang maydonidan olib çiqilgandan keyingina u vodiydan uçib ketadi. Nguyen Xyu An va uning odamlari jang maydoniga yetib keladi. Askarlar halok bölganlarni yiğadi. Nguyen Xyu An amerikaliklar «bu ularning ğalabasi deb öylaşadi. Şuning uçun bu Amerika uruşiga aylanadi», deb eʼlon qiladi. U aççiq bilan bugungi mağlubiyat fojiasi AQŞning Vetnam uruşiga yanada çuqurroq tortilişiga va yangi maʼnosiz qurbonlarga olib kelişini aytadi.
Xel Mur odamlarini jangga boşlaşda davom etadi. Bir yildan keyin u oilasi oldiga qaytadi. Uning rahbariyati unga 1800 dan ortiq Şimoliy Vyetnam askari va vyetkonglikni yöq qilgani uçun tabriklaydi. Köp yillar ötib, qarigan Mur Vyetnam uruşi memorialiga boradi va Ya Dranjda halok bölgan askarlarning ismlarini közdan keçiradi.
3Qabul
Film asosan ijobiy şarhlar oldi. Şarhlar agregatori Rotten Tomatoes saytida filmga 147 ta şarhga asoslangan…
Film asosan ijobiy şarhlar oldi. Şarhlar agregatori Rotten Tomatoes saytida filmga 147 ta şarhga asoslangan 63 % ijobiy baho berilgan, örtaça reytingi 6,40/10. Konsensus şunday deydi: «Harbiy klişelar biroz qalinlaştirilgan, ammo film Vyetnam uruşidagi ikki tomon askarlariga inson qiyofasini berişga muvaffaq böladi». Metacritic saytida film 37 ta şarhga asoslanib 100 balldan 65 ball töpladi, bu «asosan ijobiy şarhlar» ekanini körsatadi.
Chicago Sun-Times gazetasi şarhlovçisi Rojer Ebert «Biz askarlar edik» filmiga 4 yulduzdan 3,5 yulduz qöydi va haqiqiy va realistik jang sahnalarini hamda filmda personajlarning qanday oçilişini yuqori baholadi: «„Qora Şoxin“ filmi personajlarni bir-biridan ajratiş qiyinligi uçun tanqid qilingan. „Biz askarlar edik“ filmida bunday muammo yöq; Gollivud anʼanalariga köra u bir neçta asosiy öyinçilarni belgilaydi, ularni yulduzlarga aylantiradi va ularning hikoyalarini hikoya qiladi».
4Saundtrek
Sony kompaniyasi tomonidan saundtrekning uçta albomi…
Sony kompaniyasi tomonidan saundtrekning uçta albomi çiqarildi:
«We Were Soldiers» — turli artistlar ijrosidagi qöşiqlar, ular filmda majburan eşitilmagan bölişi mumkin. Harbiy mavzu ustunlik qiladi.
«We Were Soldiers: Original Motion Picture Score» — kompozitor Glenni-Smit yozgan instrumental musiqa.
«Hits from „We Were Soldiers“» (ingl. «Biz askarlar edik» filmining hitlari) — birinçi albomga kiruvçi qöşiqlarning karaoke versiyasi.
Filmda Mel Karterning «Hold Me, Thrill Me, Kiss Me» qöşiği ijro etiladi.
5Qöşimça faktlar
Vyetnamda film namoyiş etilişi…
Vyetnamda film namoyiş etilişi taqiqlangan.
Vyetnamlik aktyor Don Zyuong filmda Şimoliy Vyetnam podpolkovnigi Nguyen Xyu An rolini ijro etgani uçun öz vataniда «vatanga xiyonat»da ayblanib, AQŞga emigratsiya qilişga majbur bölgan.
6Kadrlar
4
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDB7Öxşaş filmlar
Matn: maqola tarjimasi «Мы были солдатами» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.