Harry Potter va Ajal tuhfasi: 2-qism

Bellatrix Lestrange ning xatti-harakatidan Harry bitta krestrajning Gringotts bankida, Lestrangelar seyfida saqlanişi mumkinligini taxmin qiladi, söngra ustoz Ollivander bilan suhbatlaşadi. Qutqarilgan goblin Griphook yordamida asosiy qahramonlar bankka kirib, krestrajni öğirlaydi. U Hogwartsning asosçilaridan biri Penelope Hufflepuffning kosasi bölib çiqadi. Ular bank xazinasini qöriqlayotgan ajdar (ukrainalik temirqorin) yordamida muvaffaqiyatli qoçib çiqadi. Ularga xiyonat qilgan Griphook oxir-oqibat Qoronğu Lord qölida halok böladi, Gryffindor qiliçi esa yöqoladi.

Keyingi krestraj, taxminlarga köra, Hogwartsda yaşiringan. Harry, Ron va Hermione Hogsmeade qişloğiga transgressiya qiladi. U yerda marhum Dumbledorening akasi Aberforth ularni qidiruvdan yaşiradi va yaşirin yölak orqali maktab qalʼasiga kirişga yordam beradi. Hogwartsning yangi direktori, professor Severus Snape barça öquvçilarni Katta zalga yiğadi va jazo bilan tahdid qilib, Harryni kim körganini aytişni talab qiladi. Harry Snapega oçiqdan-oçiq qarşi çiqadi. Köpçilik öqituvçilar va öquvçilar, Pansy Parkinson boşçiligidagi Slizerinliklardan taşqari, professor Minerva McGonagall rahbarligida Harry tomoniga ötadi. Professor Snape Minerva McGonagall bilan qisqa duelda mağlub bölib, qoçib ketadi. Pansy Parkinson Harryni topşirişga rozi bölgani uçun Slizerinliklar yertölaga jönatiladi.

Lord Voldemortning armiyasi Taqiqlangan örmonda töplanadi va Hogwartsga hujum qilişga tayyorlanadi. Maktab esa professor McGonagall, professor Slughorn va boşqalar qöygan sehrli tösiqlar ostida himoyalangan. Malfoylar ovçilari boşçiligidagi Fenrir Greyback tomonidan keçasi maktabga kuçli hujum boşlanadi va jang avj oladi. Şu payt Ron Weasley va Hermione Sirlar xonasiga tuşib, bir vaqtlar Harry Potter öldirgan bazilisk tişini sindirib oladi (zahar hali saqlangan edi) va çaşkani yöq qiladi. Şundan söng ular birinçi marta öpadi. Şu orada Harry Kulrang xonim (u Ravenclaw qizi Helena Ravenclaw, Kandida Ravenclawning qizi) ruhi bilan gaplaşib, Hujra-xonada yöqolgan Kandida Ravenclawning tojini topadi. Tösatdan Draco Malfoy, Gregory Goyle va Blaise Zabini paydo böladi. Goyle Harryni öldirmoqçi bölib, Olov qarğişini çaqiradi, ammo olov nazoratdan çiqib, butun Hujra-xonani yondiradi va Goyle halok böladi.

Harry Malfoyni qutqaradi, Ron va Hermione esa Zabinini qutqaradi. Ular xonadan körpaçada uçib çiqadi. Harry bazilisk tişi yordamida tojdagi krestrajni yöq qiladi. Işonç hosil qiliş uçun Ron tojni olov içidagi Hujra-xonaga tepib yuboradi, şundan söng eşiklar yopiladi. Hogwarts uçun jang töxtaydi va Voldemort, agar Harry özi kelsa, boşqalarga tegmasligini vaʼda qiladi. U Severus Snapeni çaqirib, Dumbledore qabridan olingan Eldar tayoği unga böysunmayotganini aytadi. Snape Dumbledoreni öldirgani uçun Eldar tayoğining haqiqiy egasi aynan Snape ekanini taʼkidlaydi. Demak, Voldemort tayoqning töliq egasi böliş uçun Snapeni öldirişi kerak, va u şunday qiladi, ilon Nagini yordamida. Harry va döstlari ölim oldidagi Snapeni topib, uning köz yoşlarini şişaga yiğadi. Bu yoşlarni Fikr-kölmakka quyib, Harry Snapening xotiralarini köradi. Jang davomida Fred Weasley, Remus Lupin, Nymphadora Tonks va yana 50 dan ortiq kişi halok böladi.

Snapening xotiralaridan Harry bilamizki, professor Dumbledore Marvolo Gaunt uzugidagi davosiz laʼnat tufayli ölim xavfida bölgan. Şundan söng Snape va Dumbledore Draco ning Qoronğu Lord topşirgan Maktab direktorini öldiriş vazifasini muhokama qiladi. Albus Snapedan öz vaqti kelganda uni öldirişni söraydi, yaʼni mohiyatan evtanaziyani. Maʼlum böladiki, Severus bolaligidan Harryning onasi Lily Evansga aqldan ozgança sevgi qöygan, ammo Lily Jeyms Potterni tanlagan. Şunga qaramay, Snape Dumbledorening iltimosiga köra Harryni qöriqlagan. Godricʼs Hollowdagi Potterlarga hujum paytida Qoronğu Lord öz ruhining bir qismini tasodifan Harryda qoldirgan (boşqaça aytganda, Harry özi krestrajdir, buni Voldemort ham bilmaydi). Endi Voldemort töliq zaif bölişi uçun Harry uning qölida ölişi kerak. Dumbledore Harryni aynan şu yakuniy natijaga olib borgan.

Harry döstlari bilan xayrlaşadi va Nagini ni öldirişlarini aytadi, söng Taqiqlangan örmonga yöl oladi. Yölda u Dumbledore meros qilib qoldirgan Snitçni oçadi va u yerda Tiriliş toşini topadi. Şu tariqa u eng yaqin odamlari, ota-onasi, Sirius Black va Remus Lupin bilan körişiş va gaplaşiş imkoniyatiga ega böladi. U heç kimni tiriltirmaslikni tanlaydi, çunki «ular har doim yonimda bölişadi». Harry Tiriliş toşini örmonga taşlaydi.

Harry Voldemort turgan poliznaga çiqişi bilan, Voldemort öylab ötirmay, Eldar tayoğini unga qaratadi va «Avada Kedavra» öldiruvçi laʼnatini aytadi. Harry yerga yiqiladi, söng yoruğ joyda uyğonadi. Bu joy Kinğs Cross vokzaliga öxşaydi (faqat toza va poyezdsiz). Oq skameyka ostida u Voldemort ruhining ölgan qismini, xunuk çaqaloqqa öxşagan mavjudotni köradi.

Harry oq kiyimdagi professor Dumbledore bilan uçraşadi va qisqa suhbatda kelajagini özi tanlaşi mumkinligini biladi: «keyingi dunyoga» ketişi yoki hayotga qaytib, köp odamlarni qutqarişi mumkin. U ikkinçisini tanlaydi. Hamma Harry ölgan deb öylaydi va Voldemort Narcissa Malfoyga buni tekşirişni buyuradi. U Harryning tirikligini tuşunadi, bu paytda Pottardan Draconing ham tirikligini bilib oladi, ammo Qoronğu Lordga xabar bermaydi. Pojedinçilar tomonidan asir olingan Hagrid Voldemort qöşini bilan birga Harryning jasadini Hogwartsga olib boradi, u yerda omon qolgan odamlar ularni kutib oladi. Lord Voldemort asosiy duşmanining ölganini eʼlon qiladi va qolgan odamlarni qarşilikni töxtatib, uning tomoniga ötişga taklif qiladi. Yaralangan Neville javob beradi: Harry ölgan bölsa ham, u barça Hogwarts himoyaçilarining yuragida yaşaydi va ular oxirigaça jang qilişadi.

Şu payt Voldemort kutmaganda Harry Hagrid qölida «tirilib» ketadi va darhol jangga kirişadi. Köp pojedinçilar, jumladan Malfoylar oilasi ham, öz hukmdoriga işonçini yöqotib, qoçib ketadi. Hogwarts himoyaçilari qolgan Voldemort tarafdorlari bilan jang qiladi, Voldemort esa Harryni qidiradi. Ron va Hermione esa oxirgi krestraj bölgan Nagini ni qidiradi. Jang davomida Bellatrix Ginny ni öldirmoqçi böladi va buning uçun Molly Weasley Voldemortning eng sodiq yordamçisini butunlay yöq qiladi.

Nagini ni Gryffindor qiliçi bilan Neville yöq qiladi va şu bilan Ron va Hermioneni qutqaradi. Şundan söng Voldemort buzilgan hovlida Harry bilan yakuniy duelga kirişadi. Hal qiluvçi lahzada Eldar tayoği yana bir bor Harry Potterni öldirişdan boş tortadi: ikki raqibning laʼnati Voldemortga tegadi. Barça krestrajlar yöq qilingaç, yana ölik bölib qolgan u butunlay halok böladi va şamol uni kulga aylantirib tarqatib yuboradi. Ikkinçi sehrli uruş tugaydi.

Eldar tayoği oxir-oqibat Harryga ötadi. U eslaydiki, professor Dumbledore ölim oldidan Astronomiya minorasida Draco Malfoy tomonidan qurolsizlantirilgan edi va şu paytdan boşlab tayoq Malfoyga böysungan. Keyin esa Harry Malfoy oilasining uyida, egarlar tomonidan asir sifatida olib kelinganida Draconi qurolsizlantirgan. Demak, Eldar tayoğining, xuddi boşqa ikki Marhum Möjiza sovğasi kabi, haqiqiy egasi Harry Potter bölib, Voldemort öylaganidek Severus Snape emas. Ammo Harry bunday kuçli tayoqqa egalik qilişni xohlamaydi va undan köproq muammo çiqişidan qörqib, uni sindirib, jarlikka taşlaydi, heç kimga yetmasligi uçun.

19 yil ötgaç, Harry va Ginny, Ron va Hermione, şuningdek Draco va uning rafiqasi Astoria öz bolalarini Hogwartsga jönatadi. Harry va Ginnyning öğli Albus Severus Slizeringa tuşib qolişidan qörqadi. Harry öğlini tinçlantiradi: uni ikki Hogwarts direktori şarafiga nomlaşgan, Slizerinda esa u bilgan eng jasur odam (Severus Snape) öqigan, Taqsimlovçi Şlyapa esa birinçi kursniklarning istaklarini hisobga oladi, xuddi bir vaqtlar Harry bilan şunday bölganidek. Hogwarts Express jönab ketadi. Oltin uç ularni baxtli nigohlar bilan kuzatadi.

Hogwarts sehrgarlik maktabining asl modeli uçun taxminan 7 oy va 40 kişi kerak böldi. Yillar davomida maket syujet rivojiga qarab özgargan, har bir özgariş 3–4 oy davom etgan va kamida 20 kişi işlagan. Hogwartsdagi marmar zinapoya uçun 250 ta rasm çizilgan, ularning orasida filmlar prodyuserlari David Heyman va David Barron portretlari ham bor.

Oldingi filmlarda Crabbe rolini ijro etgan aktyor Jamie Waylett giyohvand ösimlik (marixuana) ekişda gumon qilinib hibsga olingani sababli suratga olişlarda qatnaşa olmadi.

Filmdagi Vazirlik dekoratsiyalari Moskva metrosining «Ploşçad Revolyutsii» bekatidan ilhomlangan.

Warner Bros. veb-saytida birinçi qism kompozitori Aleksandr Desplat ikkinçi film uçun musiqa yoziş uçun qaytişi tasdiqlandi. Desplat 2011 yil boşida musiqa yozişni boşladi va uni 2011 yil 27 mayda Abbey Road studiyasida Konrad Pope orkestri va London simfonik orkestri bilan yozib böldi. Filmning qöşiqlaridan biri «Lilyʼs Theme»ni yapon kompozitori Joe Hisaişining qizi, qöşiqçi Maya Fujisawa ijro etgan.

Filmda oldingi filmlardan taniş bölgan, ammo çiqarilgan saundtrekka kiritilmagan bir neçta treklar bor. Masalan, John Williams yozgan va «Garri Potter va sirlar xonasi» filmining bir sahnasida ijro etilgan «Hedwiğs Theme» uşbu filmda ikki marta eşitiladi: birinçisi Harry, Ron va Hermione döstlari bilan Hujra-xonada uçraşganda, ikkinçisi esa Snape Minerva McGonagall bilan qisqa duelidan keyin qalʼadan qoçganda.

Nicholas Hooper «Garri Potter va Yarim qon şahzoda» filmi uçun yozgan «Dumbledoreʼs Farewell» kompozitsiyasi Aleksandr Desplatning «Severus and Lily» kompozitsiyasiga öxşaş. «Garri Potter va Feniks ordeni» filmidagi «The Kiss» ham uşbu filmda uçraydi. Filmning yakuniy sahnasida, 19 yil ötgaç, Williams yozgan «Leaving Hogwarts» ijro etiladi, undan keyin esa final titrlar paytida «Hedwiğs Theme» yangraydi.

2011 yil 2 aprelda Çikagoda filmning sinov körsatuvi ötkazildi. Unda rejissyor David Yates, prodyuserlar David Heyman va David Barron hamda film montajçisi Mark Day iştirok etdi.

Filmning premyerasi 7 iyulda Londonda, Trafalgar maydonida bölib ötdi. Film Quvaytda 2011 yil 12 iyulda, Germaniya, Qozoğiston, Rossiya, Ukraina va JARda 2011 yil 13 iyulda, Braziliya, Buyuk Britaniya va AQŞda 2011 yil 15 iyulda, Pokistonda esa 2011 yil 22 iyulda prokatga çiqdi.

Film 2D va 3D formatlarda çiqdi hamda RealD 3D va IMAX 3D kinoteatrlarida namoyiş etildi.

«Garri Potter va Marhum Möjiza sovğalari. 2-qism» DVD disklarining sotuvga çiqiş sanasi — 2011 yil 17 noyabr.

Film prokatda bir milliarddan ortiq dollar yiğdi va bu çegaraga erişgan tarixdagi töqqizinçi film böldi. Şuningdek, u dunyo böyiça eng kassa filmlar röyxatida 18-örinni egalladi.

Film kino tanqidçilari tomonidan yuqori baholandi. Rotten Tomatoes agregator saytida u 330 ta şarh asosida kino tanqidçilarining 96 % ijobiy bahosini oldi.

Metacritic saytida filmning örtaça reytingi 41 ta şarh asosida 100 balldan 85 ball böldi.

Broadcast Film Critics Association (Film tanqidçilari assotsiatsiyasi) ekranlaştirişni 100 balldan 93 ball bilan baholadi.

2012 — Eng yaxşi aktyorlar ansambli

2012 — Eng yaxşi film

2012 — Eng yaxşi film

2012 — Eng yaxşi «aksion» janridagi film

2012 — Eng yaxşi aktyorlar ansambli

2011 — Fantastika janridagi eng yaxşi aktyor (Daniel Radcliffe)

2011 — THE ULTIMATE SCREAM (marosimning oliy mukofoti)

2011 — Yilning eng yaxşi sahnasi (Hujra-xonadagi olov sahnasi)

2011 — Eng yaxşi yovuz qahramon (Ralph Fiennes)

2011 — Eng yaxşi ilmiy-fantastik film

2011 — Eng yaxşi öyin

2012 — Eng yaxşi dekoratsiya

2012 — Eng yaxşi vizual effektlar

2012 — Eng yaxşi grim

2012 — Eng yaxşi ovoz

2012 — Eng yaxşi vizual effektlar

2012 — Eng yaxşi grim/soç turmagi

2012 — Eng yaxşi sanʼatkor-dekoratsiyaçi ishi (Stuart Craig, Stephenie McMillan)

2012 — Eng yaxşi rejissyor (David Yates)

2012 — Eng yaxşi aktyor (Daniel Radcliffe)

2012 — 25 yoşgaça bölgan eng yaxşi aktyor (Daniel Radcliffe, Emma Watson, Rupert Grint, Tom Felton)