Indiana Jones and the Last Crusade

1912-yilda Yuta ştatida yoş Indiana Jones yollanma qaroqçilar tödasidan Koronado xoçini öğirlab, sirk poyezdida qoçadi. Poyezdning bir vagonida u ilon solingan qutiga yiqiladi va şundan beri bu sudralib yuruvçilardan qörqadigan bölib qoladi. Boşqa vagonda Indiana şerlarga duç keladi, qamçini olib ularni haydamoqçi böladi, lekin qamçini silkitganda öz iyagiga tegib, çandiq oladi. Biroq Indiana öğirlagan xoçni topşirgan sheriff uni yana töda qöliga qaytaradi, bularning barçasi hayratda qolgan yigit köz öngida sodir böladi. Yollanma töda yetakçisi yigitning jasoratidan hayratga tuşib, unga öz federa şlyapasini sovğa qiladi.

1938-yilda ulğaygan Indiana Jones xavfli operatsiya davomida Koronado xoçini muzeyga olib kelişga muvaffaq böladi. Şundan söng biznesmen Uolter Donovan unga Muqaddas Greyl (Grail)ni topişni taklif qiladi. Indiana bu muqaddas piyolani afsona deb hisoblaydi, lekin uni izlaş davomida otasi, professor Genri Jons-katta yöqolgani sababli rozi böladi. Venetsiyada Indiana otasining kundaligi, dösti Markus Broudi va yordamçisi Elza Şnayder yordamida qadimiy Aleksandretta (Iskanderun) şahriga işora qiluvçi izlarni topadi. Bu şahar Turkiyaning janubida joylaşgan bölib, öşa davrda alohida davlat — Hatay hududiga kirgan edi. Indiana Markus Broudini Iskanderunga, ularning eski tanişi Sallax huzuriga yuboradi.

Muqaddas Greyl sirli taşkiloti aʼzosi Qozim Indianaga professor Jons-kattaning Avstriya-Germaniya çegarasidagi Brunvald qalʼasida asirlikda ekanini aytadi. Otasi bilan uçraşuv Indianaga Elza va Donovanning butun vaqt davomida Gitler va natsistlar uçun işlaganini oçib beradi. Indiana otasini asirlikdan ozod qiladi va Elza öğirlagan kundalik uçun Berlinga boradi. Qoçgan Jonslar motsiklda ketadi, ularning orqasidan polkovnik Fogel quvğin uyuştiradi. Quvğindan qutulgan Jonslar Germaniyadan çiqib ketiş uçun dirijablga ötirişadi. Parvoz davomida ota öğliga kundalikda Greyl sari yölda uçta sinovni engiş haqida izlarni topib yozganini aytadi.

Dirijablning tösatdan orqaga burilişi qahramonlarni Lyuftvaffe samolyotlaridan qoçiş uçun bipzlanga ötişga majbur qiladi.

Şu orada Donovan va Fogel Xatay hukmdoridan maxsus texnika va Greyl izlaşga ruxsat oladi. Greylga olib boradigan yöl esa kundalikdan ularga maʼlum bölgan edi. Iskanderunda Jonslar Sallaxdan Markus Broudi natsistlar tomonidan asirga olinib, özlari bilan ekspeditsiyaga olib ketilganini bilib oladi. Indiana Qozim odamlari bilan birgalikda nemis konvoyiga hujum uyuştirib, döstini tankdan qutqaradi. Tank boşqaruvdan çiqib ketadi va içida qolgan polkovnik Fogel bilan birga jarlikka qulaydi. Qozim otişmada halok böladi.

Maqsad ibodatxonaga yetib borgan natsistlar u yerda Indiana Jonsni va uning yöldoşlarini topadi. Donovan Indianadan Greylga yetiş yölidagi ölimli tuzoqlardan ötişda yordam berişni söraydi, lekin rad javobini oladi va professor Jons-kattani öldirib qöyadi. Endi Indiananing oldida tanlov qolmaydi: otasini qutqarişning yagona yöli — Greyldagi suv. Kundalik izlari, bilimi va mantiqiy fikrlaşi yordamida arxeolog uçta tuzoqni ham engib ötadi: tez harakat bilan harakatlanuvçi arralardan qoçib, mexanizmni töxtatadi; sözli topişmoqda töğri harflarga qadam qöyadi; keyin optik aldov tufayli körinmaydigan, faqat maʼlum rakursdan körinadigan yaşirin köprikdan tubsiz çuqurlik ustidan ötadi. Şundan söng u ölmas ritsar qöriqlayotgan zalga yetib keladi. Indianani körgan ritsar unga hujum qiladi, lekin çuqur qarilik va kuçini yöqotganligi sababli muvaffaqiyatga erişa olmaydi. U oxirgi sinov haqida xabar beradi: önlab turli piyolalar orasidan haqiqiy Greylni topiş kerak.

Donovan Masihning piyolasi aynan ilohiy bölişi kerak deb hisoblaydi. Elza eng haşamatli kosani tanlaydi va Donovan undan suv içadi, lekin içib bölgaç, deyarli bir zumda qarilikdan halok böladi. Uning tanasidan faqat skelet qoladi. Indiana oddiy duradgorning bunday qimmatbaho kosaga egalik qila olmasligini tuşunib, oddiy loy piyolani tanlaydi. Ritsar uning tanlovini töğri deb tasdiqlaydi, lekin qahramonlarni Greylni ibodatxona çegarasidan taşqariga olib çiqiş mumkin emasligidan ogohlantiradi.

Jons otasini muqaddas suv bilan suğorib, uning yarasini davolaydi. Boylik va abadiy yaşaşga çanqoq Elza esa piyolani Buyuk muhr ortiga, kiriş joyidan taşqariga olib çiqadi. Ibodatxona qulay boşlaydi, polda ulkan yoriqlar paydo böladi va ulardan biriga Elza tuşib ketadi. Indiana kosani unutib, ayolni qutqarişga urinadi, lekin muvaffaqiyatsizlikka uçraydi. Şundan söng u piyolani özi olişga harakat qiladi, lekin sönggi daqiqada bundan voz keçadi. Ibodatxonadagi barça odamlar halok böladi, lekin Jonslar, Markus va Sallax undan çiqib ulguradi.

Rejissyor: Steven Spielberg

Prodyuser: Robert Watts

Ssenariy: Jeffrey Boam (George Lucas va Menno Meyjes syujeti asosida)

Operator: Douglas Slocombe

Kostyumlar: Anthony Powell

Rassom: Elliot Scott

Kompozitor: John Williams

Ijroçi prodyuserlar: George Lucas va Frank Marshall

Lukas va Spilberg Indiana Jons haqida trilogiya suratga olişni hali 1977-yilda, Spilberg "Yöqolgan arqon izlab" loyihasi ustida işlay boşlaganidayoq rejalaştirgan edi. Ikkinçi filmning bosimli muhitiga salbiy munosabat bildirilganidan keyin Spilberg yakuniy qismni hayotbaxş qilib, komediya elementini kuçaytirişga va ikkinçi qism uçun "uzr söraşga" qaror qildi. Mualliflar birinçi filmning atmosferasiga qaytmoqçi edi. Loyihaning butun rivojlaniş va pre-prodakşn bosqiçida Spilberg ongli ravişda "ildizlarga qaytişga yönaltirilgan ish olib bordi". Filmga sadoqati tufayli Spilberg "Katta" va "Yomğir odami" filmlarini suratga olişdan voz keçdi.

Lukas filmni "arvoh qasr" ruhida yaratişni taklif qildi, bu uçun "Toşga bölgan muhabbat" ssenariysi muallifi, ssenarist Dayan Tomas ssenariy yozdi. Spilberg bu ğoyani "Poltergeyst" filmiga öxşaşligi sababli rad etdi, bu filmning ssenariy muallifi va prodyuseri ham özi edi. Dastlab Lukas Muqaddas Greylni prologda, harakati Şotlandiyada böladigan qismda işlatişni taklif qildi. Lukasning rejasida Greyl kelib çiqişining boşida butparastlik turgan, syujet esa Afrikada boşqa xristian artefaktlarini izlaş davomida rivojlangan bölişi kerak edi. Spilbergga Greyl ğoyasi yoqmadi, u uni juda "ezoterik" deb hisobladi, hatto Lukas artefaktga sehrli şifo beriş va abadiy hayot ato etiş xususiyatlarini biriktirişni taklif qilganda ham. 1984-yil sentabrda Lukas 8 sahifali loyiha-eskizni "Indiana Jons va Maymunlar şohi" (Indiana Jones & The Monkey King) nomi bilan tugatdi, keyinçalik uni ön bir sahifagaça töldirdi. Syujetga köra Indiana Şotlandiyada arvoh bilan kuraşadi, finalda esa Afrikada joylaşgan abadiy yoşlik manbaini topadi.

"Gremlinlar", "Balbeslar" va "Yoş Şerlok Xolms" kabi Spilbergning bir qança prodyuserlik loyihalari uçun ssenariylar yozgan Kris Kolumbus ssenariy yaratiş uçun yollangan edi. Birinçi eskiz, 1985-yil 3-mayga sanalgan bölib, asosiy syujet çiziğini özgartirdi — endi markazda "Abadiylik şaftolilari" (Peaçes of Immortality) deb nomlangan xitoy sirli artefakti turardi. Harakat 1937-yilda boşlanadi, Indiana Şotlandiyada baron Şames Sigrouv III arvohi bilan kuraşadi. Indiana Mozambikka boradi, u yerda doktor Klar Klar (Lukasning tavsifiga köra, bu rol Ketrin Xepbern tipidagi ayol bölişi kerak edi) topgan 200 yoşli pigmeyni izlaydi. Pigmeyni natsistlar qayiqlarda quvğin paytida öğirlaydi va Indiana, Klar hamda Skredji Brayer (Indianing eski dösti) uni qutqariş uçun Zambezi daryosi böylab yölga çiqadi. Yakuniy jangda Indiana halok böladi, lekin uni Maymunlar şohi tiriltiradi. Boşqa diqqatga sazovor personajlar: afrikalik kannibal qabila; mexanik qöli bölgan natsist serjant Gatterbog; Indianaga aqldan ozgança oşiq bölgan çiptasiz talaba Betsi; şaftoli yeganligi sababli ölib qolayotgan, lekin özida pastkaş niyatlar saqlagan qaroqçilar yetakçisi Kezur (Toşiro Mifune uslubida). Ssenariyda, şuningdek, tank va egarlangan karkidon ham eslatiladi.

Kris Kolumbusning ikkinçi ssenariy versiyasi, 1985-yil 6-avgustga sanalgan, Betsi qahramonini çiqarib taşlab, Daş ismli yangi qahramonni taqdim etdi — bu vatanini tark etgan, natsistlar uçun işlaydigan bar egasi edi. Maymunlar şohi esa yovuz qahramon sifatida körsatildi. U Indiana va Daşni şaxmat öynaşga majbur qiladi, lekin taxta ustidagi donalar örniga haqiqiy odamlar böladi va ular haqiqatan halok böladi. Indiana jodugarlik kuçlari bilan jangga kirişib, Şoh qöşinini mağlub etadi va Klarga uylanadi. Harakat joyi sifatida Afrika tanlangan edi, ammo Spilberg va Lukas Şoh obrazidan voz keçişdi, çunki u mahalliy afrikaliklarni xunuk körsatardi, ssenariy esa juda noreal edi. Spilbergning sözlariga köra, u özini bunday qöyiliş uçun "juda, aql bovar qilmaslik darajada qari" his qilgan. 1997-yilda Kolumbus ssenariysi internetga tuşdi va köpçilik uni törtinçi film uçun dastlabki eskiz deb hisobladi, çunki ular ssenariy yozilgan sanani xato deb bilişgan — köpçilik uni 1995-yilga sanalgan deb öylagan edi.

Keyinçalik Spilberg Indianing otasi, Genri Jons-kattani hikoyaga kiritişni taklif qildi. Lukas bu borada şubhalanardi, çunki u hikoyaning markazida Greyl turişi kerak deb hisoblardi. Şunda Spilberg hamkasbini otasi va öğli munosabatlari Indianing izlanişlari uçun ideal metafora bölişiga işontirdi. Spilberg "Binafşa dalalar guli" va "Quyoş imperiyasi" filmlari ustida işlagan Menno Meyjesni yolladi va u 1986-yil 1-yanvardan ssenariy ustida ish boşladi. Meyjes ssenariyni 10 oyda tugatdi. Syujetga köra Indiana Monsegyur qalʼasida otasini izlaydi, u yerda Şantal ismli rohibaga duç keladi. Indiana Venetsiyaga boradi, Şarq ekspressida Istanbulga, söngra poyezdda Petraga yetib boradi, u yerda Sallax bilan uçraşib, otasini topadi. Finalda natsistlar Greylga tegib portlaydi; Genri piyolaga qöl tegizganda uning oldida Jannatga olib boruvçi zina paydo böladi. Şantal Yerda qolişga va Indianaga turmuşga çiqişga qaror qiladi. Bir neça oy ötgaç, ssenariy tuzatildi va töldirildi — Indiana otasini Krak-de-Şevalye qalʼasida topadi, natsistlarga esa Greta fon Grimm ismli ayol boşçilik qiladi; Indiana sehrli piçoq yordamida Greyl tarafida turgan jinlar bilan kuraşadi. Ikkala ssenariy versiyasining prologida Indiana Meksikada Montesuma niqobi uçun gorillalar armiyasini boşqaradigan odam bilan kuraşadi.

Söngra Spilberg "Içki fazo" muallifi Jeffrey Boamni ssenariyni qayta yoziş uçun yolladi, bu ish Boam va Lukasdan ikki haftani oldi. Boam Indianing otasini hikoyaning örtasida topişni taklif qildi. "Bu oxirgi film ekanini hisobga olsak, avvalgi filmlardagidek ularga artefaktni topişga ruxsat berib bölmaydi. Men esa öyladim — ular Greylni yöqotsin, lekin öz munosabatlarini tiklasin. Bu hissiy izlaniş, Indianing içki qidiruvi, maʼnosi şundaki, ota Greyldan muhimroq", — deydi Boam. Şuningdek, ssenarist oldingi filmlarda personajning yetarliça rivojlanmaganini taʼkidladi. Boamning 1987-yil sentabrga sanalgan birinçi eskizida harakat 1939-yilda bölgan. Prologda ham sirk poyezdi bor edi, lekin syujetga köra Indiana Meksikada aztek artefaktini izlardi. "Qiliç salib birodarligi" yetakçisi Kemal katalan maxfiy agenti bölib, öz mamlakatini uluğlaş uçun Greylni izlaşda natsistlar bilan hamkorlik qilardi. U Genriga öq uzadi va notöğri piyoladan içgaç halok böladi. Genri va Elza (ssenariyda qora soçli) "Çandler-Fond" uçun Greylni izlardi. Greyl ritsari Indiana bilan otda jang qiladi, Fogel esa Greylni öğirlamoqçi bölgan paytda toşdan qulagan toş ostida halok böladi.

Boamning 1988-yilga oid ssenariy versiyasida Konneri öz obrazi haqidagi takliflarining köpçiligi mavjud edi; şuningdek, ssenariyda yakuniy filmga kirgan prolog ham bor edi. Lukas Spilbergni Indianing bolalik davrini körsatiş zarurligiga işontirişi kerak edi, çunki "Quyoş imperiyasi" filmi aynan boş qahramon kiçkina bola bölgani uçun köplab ijobiy javoblarga sazovor bölgan edi. Spilberg — uni keyinçalik "Distinguişed Eagle" bojskautlar mukofoti bilan taqdirlaşgan — Indianing bojskaut bölişini taklif qildi. Indianing onasi Margaret sahnada iştirok etmaydi, Genri-katta esa Indiana uyga Koronado xoçi bilan kelganida uzoq telefon suhbatlari bilan band böladi. Uolter Çandler ssenariyda paydo böladi, lekin asosiy yovuz qahramon emas — uning qahramoni tankning jarlikdan qulaşi paytida halok böladi. Elza Genriga öq uzadi va notöğri piyolani tanlab halok böladi, Indiana esa Greylga yetişga urinayotgan jarlikka qulab ketayotgan otasini qutqaradi. Vogel uçta imon sinovidan birini ötayotganda boşini yöqotadi, Kemal esa ibodatxonani portlatmoqçi böladi, komik jangda qurol bir neça marta öz-özidan otiladi. Leni Riefenstahl natsistlar yiğilişida paydo böladi. Bir oy ötgaç, Boam Genri-kattaning quşlarni soyabon bilan qörqitadigan sahnasini öylab topdi, quşlar oxir-oqibat samolyotga urilib, uning halokatiga sabab böladi. Tom Stoppard ssenariyni 1988-yil 8-mayda "Barri Uotson" (Barry Watson) taxallusi ostida qayta yozdi. U dialoglarning katta qismini qayta yozdi va prologni asosiy voqea vaqti bilan boğlaş uçun "panama şlyapali" personajni qöşdi. Şuningdek, Stoppard Kemalni Qozimga, Çendlerni esa Donovanga özgartirdi, aynan Donovan Genrini otib öldiradi.

Asosiy suratga oliş 1988-yil 16-mayda Ispaniyaning Almeriya viloyatidagi Tabernas çölida boşlandi. Spilberg ikki kun davomida qisqa quvğin sahnasini suratga olişni rejalaştirgan edi, lekin raskadrovkalar ustida işlaganda sahnani sezilarli darajada kengaytirdi. Yuk maşinasi bilan quvğin sahnasini "Yöqolgan arqon izlab" filmidagiga qaraganda yaxşiroq qilib bölmasligini (bundan taşqari, yuk maşinasi tankdan ança tez edi) hisobga olib, Spilberg bu sahna hikoyaviy bölişi kerakligini, ota va öğilning özaro yordamini körsatişi lozimligini his qildi. Keyinçalik Spilberg taʼkidlaşiça, unga sahnani suratga olişdan köra raskadrovka yaratiş qiziqroq bölgan. Suratga oliş guruhining ikkinçi bölimi bundan ikki hafta oldin ish boşlagan edi. 10 kundan söng suratga oliş Mexikodagi Gözal sanʼat saroyiga köçirildi, u yerda hatay sultonining saroyi sifatida foydalanildi. Gabo de Gata-Nijar boğida taʼqib sahnasi yölda, tunnelda va plyajda suratga olindi, u yerda quşlar tödasi samolyotni urib tuşiradi. Ispaniyadagi suratga oliş 1988-yil 2-iyunda Granada viloyatidagi Guadiks şahrida yakunlandi — bu yerda Broudi Iskanderundagi temir yöl stansiyasida öğirlanadi. Işonçlilik uçun stansiya yonida masjid qurildi.

Qalʼa içki sahnalarini suratga oliş 1988-yil 5–10-iyun kunlari Angliyadagi "Elstri" studiyasi pavilyonlarida bölib ötdi. Yonğin sahnasi eng oxirida suratga olindi. 16-iyunda Qirollik boğdorçilik jamiyatida aeroportdagi içki sahnalar suratga olindi. Ertasi kuni guruh motsikldagi qoçiş sahnasini suratga oliş uçun yana "Elstri" maydoniga qaytdi — nonaturga sahnalarni suratga oliş 18-iyulgaça davom etdi. 29-iyunda "North Weald Airfield" aerodromida Indianing Venetsiyani tark etiş sahnasi suratga olindi. Stolda suhbat sahnasini öynayotganda Ford va Konneri şim kiymay turişgan, çunki suratga oliş maydonida juda issiq edi. Spilberg, Marshall va Kennedi suratga olişni töxtatib, Angliya kino sanoatini qöllab-quvvatlaş uçun Parlamentda nutq sözlaşdi, sanoat iqtisodiy jihatdan oğir davrni boşdan keçirayotgan edi. 20–22-iyul kunlari Greyl ibodatxonasining "içki" sahnalari suratga olindi. Ibodatxonaning kiriş qismi qadimiy Petra şahridagi El-Xazne inşootida suratga olindi (bu inşoot "Sinbad va yölbarsning közi" filmida ham körinadi). Ibodatxona dekoratsiyalari olti hafta davomida gidravlik tizimlar va zilzila sahnasi uçun 10 ta kardan osmasi yordamida qurildi. Ibodatxona yiqilişidan oldin va keyingi sahnalar uçun dekoratsiyalarni tiklaş dublllar orasida taxminan 20 daqiqa olar edi — gidravlik qurilma dastlabki holatiga qaytarilar, hosil bölgan yoriqlar esa böyalardi. Dastlab Greyl birinçi hosil bölgan yoriqqa tuşadigan sahnani natural ölçamdagi dekoratsiyada suratga oliş rejalaştirilgan edi, lekin buni juda murakkab deb topişdi. Buning örniga yoriqgaça bölgan alohida maydon-pol qurildi, yoriq esa töldiruvçi bilan yasaldi. Greylni kerakli çiqiqqa taşlaş uçun oltita dubl kerak böldi. 25–26-iyul keçasi Bekingemşirdagi Stou jamoasidagi "Stou" maktabida natsistlar paradi suratga olindi.

Ikki kundan söng suratga oliş guruhi "Elstri"ga qaytib, Spilberg kutubxonadagi sahnani, portugal kemasini va katakombalardagi sahnalarni tezda suratga oldi. 1938-yilgi kema prologi uç kun davomida portlardagi 60 fut x 40 futli, kardan osmasiga örnatilgan qurilmada suratga olindi — bu ham "Elstri"da bölgan. Bu sahnada önga yaqin rezervuardan foydalanildi, har biri 360 amerikalik galon suv (3 ming funt vaznli) siğimiga ega edi. Genrining uyi Londondagi Mill-Xill şahrida suratga olindi. Şuningdek, Venetsiyadagi Indiana va Qozim örtasidagi jang kemaning parrakli vinti oldida "Elstri"dagi suv rezervuarida suratga olindi. Aktyorlarning vintga haqiqatda bölganidan yaqinroq ekani taassurotini yaratiş uçun Spilberg uzoq fokusli linzalardan foydalandi. Ikki kundan söng, 4-avgustda, quvğin sahnasining bir qismi Essex viloyatidagi Tilberi portlarida suratga olindi — sahnada "Hacker Craft" sport qayiqlari işlatildi. Qayiqlar kemalar orasidan ötadigan sahna uçun kemalar kabellar bilan boğlanib, bir vaqtda harakat qildi, qayiqlar esa ssenariy talab qilganidek, ulardan bittasi tegib ketadigan darajada yaqin ötdi. Kemalar orasidan böş qayiq dreyfli platformada aktyorlar örnida qöğirçoqlar bilan yuborildi, platformani yaşiriş uçun olov va tutundan foydalanildi. Kaskadyorlik tryuki ikki marta suratga olindi, çunki birinçi marta qayiq kameraga nisbatan juda past qöndi. Ertasi kuni Angliyadagi suratga oliş Rikmansvort şahridagi Qirollik masonlar maktabida yakunlandi, u universitet sifatida işlatildi, bu yerda Indiana dars berardi (bu joy "Yöqolgan arqon izlab" filmida ham suratga olingan edi).

Venetsiyada suratga oliş 8-avgustda bölib ötdi. Uçta sahna — Indiana va Broudining Elza bilan uçraşuvi, quvğin sahnasining qayiqlardagi qismlari, Qozimning Indianaga otasi qayerdaligini aytişi — ertalab soat 7 dan tuşgaça suratga olindi, Robert Uottsga esa Grand-kanalda suratga oliş uçun ruxsat berildi, turistlarning kirişi çeklandi. Operator Duglas Slokomb kameralarni şunday örnatişga harakat qildiki, kadrga sunʼiy yöldoş antennalari tuşmasin. Avliyo Barnaba çerkovi kutubxonaning asosiy kiriş qismini suratga oliş uçun işlatildi. Ertasi kuni suratga oliş Iordaniyaning Petra şahriga köçdi, u yerda Greyl ibodatxonasi suratga olindi. Aktyorlar va suratga oliş guruhini qirol Husayn va qiroliça Nur öz huzuriga taklif qilişdi. Şu hafta asosiy aktyorlar tarkibi 63 kunlik işdan söng suratga olişni yakunladi.

Ikkinçi suratga oliş guruhi 1912-yil prologini 29-avgustdan 3-sentyabrgaça suratga oldi. Asosiy guruh ikki kundan keyin Kolorado ştatining Alamos şahrida poyezd quvğin sahnasini suratga olişni boşladi. Pagosa-Springs şahrida suratga oliş 7-sentyabrda, Kortes şahrida esa 10-sentyabrda ötdi. 14–16-sentyabr kunlari poyezd vagonlaridagi sahnalar Los-Anjelesda suratga olindi. Keyin suratga oliş Yuta ştatidagi Arçes milliy boğiga köçdi, u yerda oçiliş sahnasining körinişi suratga olindi. Jonslar uyi sifatida işlatilgan uy boğdan unçalik uzoq bölmagan joyda edi. Mesa-Verde milliy boğida suratga oliş rejalaştirilgan edi, lekin mahalliy hindular diniy sabablarga köra suratga oliş guruhiga ruxsat bermadi. 1988-yil oxirida Spilberg va monter Maykl Kan filmning işçi variantini körib çiqqaç, filmda harakat yetişmasligini tuşunişdi. Motsikllardagi quvğin sahnasi postprodakşn bosqiçida Fairfaks va Maunt-Tamalpais atroflarida, Jorj Lukasning "Skyuoker" kino-ranço yaqinida suratga olindi. Qahramonlarning quyoş botişiga intilişi bilan yakunlanadigan sönggi kadrlar 1989-yil boşida Texasda suratga olindi.

Mexanik effektlar uçun masʼul Jorj Gibbs bu filmda işlaş uning karyerasidagi eng murakkab ish bölganini taʼkidladi. U muzeyga borib, Birinçi jahon uruşi davridagi kiçik frantsuz tankini ijaraga oliş böyiça muzokaralar boşladi, lekin oxir-oqibat uni özi qurişga qaror qildi. Tank uzunligi 36 fut (taxminan 11 metr) va oğirligi 28 amerikalik tonna (taxminan 25 oddiy tonna) bölgan "Tank Mark VIII" modeli asosida yaratildi. Gibbs tankni xuddi şunday oğirlikdagi ekskavatordan qurdi va har biri V şaklidagi 8 silindrli dvigatelga ega "Range Rover" maşinasiga ulangan ikkita avtomatik gidravlik nasos bilan boşqariladigan, oğirligi 7 amerikalik tonna (6,4 tonna) bölgan gusenitsali harakatlantiruvçi qurilma qöşdi. Gibbs tankni alyuminiy yoki şişa tolali plastik emas, balki pölatdan qurdi, çunki toşloq yuzalarda harakat real qiyinlaşişini xohlagan edi. Prototipidan farqli ölaroq, qurilgan tankda faqat ikkita yon töp emas, balki qurol minorasi ham bor edi. Tankni quriş va samolyotda "Short Belfast" bilan Almeriyaga yuk maşinasi yordamida taşiş 4 oy vaqt oldi.

Ota va öğil munosabatlari Spilbergning köplab filmlarida, jumladan "Yerdan kelgan mehmon" va "Kapitan Kryuk" filmlarida markaziy örin tutadi. Bu mavzu filmning diniy tomonida ham aks etadi va 1989-yilning boşqa filmlari — "Star Trek V: Sönggi çegara" va "Uning orzusi maydoni" bilan hamohang. "The New York Times" gazetasidagi şarhida Keryn Jeyms bu filmlar yangi kino tölqinini ifodalaydi deydi, unda diniy siğiniş ota qiyofasini izlaşni anglatadi. Jeyms fikriça, Indiana va uning otasi uçun Greylni izlaş va nemislarga qarşi turiş ularning "bolalarça" sarguzaştlarida asosiy vazifa bölmagan — ular köproq bir-birlariga kasbiy hurmatni topişga intilgan. Jeyms ibodatxonaning epik vayron bölişi bilan filmning finalidagi ota va öğil örtasidagi jonli, samimiy suhbat örtasidagi kontrastni taʼkidlaydi. Jeyms, şuningdek, Indianing onasi prologda yöqligini, u öşa paytga kelib allaqaçon vafot etganini qayd etadi.

1912-yil prologi suratga oliş guruhi aʼzolarining hayot faktlariga işora qiladi. Yoş Indiana qamçini olib, uning uçi bilan tasodifan iyagiga urganda, yuzida çandiq qoladi — xuddi şu çandiq Xarrison Fordda bolaligida avtomobil halokati natijasida paydo bölgan edi. Boş qahramonning "Indiana" laqabi aynan Jorj Lukasning Alyaska malamuti zotidagi iti şarafiga berilgan — bu zotdagi, "Indiana" laqabli it Jorj Lukasda bölgan. Quvğin paytida Indiana tuşib qoladigan sehrli moslamalar bilan töla vagon "Doctor Fantasyʼs Magic Caboose" deb nomlanadi — bu Frenk Marşallning fokuslar körsatganda işlatgan sahna nomi edi. Spilberg taklif qildi, Indiana logotipi bölgan qutiga kirgandan söng poyezddan ğoyib böladi, işlab çiqariş dizayneri Elliot Skott bu epizodni yagona kadrda suratga olişni taklif qildi. Römol-soyabon bilan quşlarni qörqitayotgan Genri-katta sahnasi Spilberg tomonidan "Rayanning qizi" filmiga işora sifatida öylab topilgan.

Indianing yoşligini körsatuvçi prolog Jorj Lukasni Sean Patrik Flenneri boş rolda ijro etgan "Yoş Indiana Jonsning xronikalari" teleserialini yaratişga ilhomlantirdi; Indianing bolalik roliga Kori Kariʼer qöşildi. 1990-yildan naşr etila boşlagan ösmirlar romanlari seriyasining markazida 13 yoşli Indiana, filmda River Feniks ijro etgan obraz turdi. Kitoblar seriyasining töqqizinçi romani çiqqanda, uning voqealari teleseriyaga öxşay boşladi. Nemis muallifi Volfgang Xolben özining bir romanida 1912-yil prologini qayta yozdi, unda Indiana filmdagi qabr öğrilari yetakçisi bilan — muallif uni Jek deb atagan — 1943-yilda uçraşadi. Filmning finali 1995-yildagi "Indiana Jones & The Spear of Destiny" komiks seriyasiga asos böldi, unda Indiana va uning otasi 1945-yilda Irlandiyaga Longinus nayzasini izlab boradi. Bundan taşqari, Spilberg Konneri "Kristall boş şohligi" filmida mehmon roli bilan çiqişini xohlagan edi, lekin aktyor rad etdi, çunki u kinoda ança vaqtdan beri suratga tuşmayotgan edi.