Mississippi, 1964-yil. Uç nafar inson huquqlari himoyaçisining öldirilişi aholi örtasida ommaviy tartibsizliklar keltirib çiqaradi. FQB agentlari Anderson va Uord işni tekşirib, qotillarni topiş vazifasini oladi. Uord FQB maktabida tayyorlangan yoş agent, Anderson esa sobiq şerif bölib, kiçik şaharlar odatlarini yaxşi biladi. Ular kelgan şaharda sukut va irqiy ajratiş hukm suradi, agentlarning yondaşuvi esa tez orada bir-biriga zid keladi.
Filmni Alan Parker suratga olgan, ssenariy muallifi — Chris Gerolmo. Boş rollarda Gene Hackman va Willem Dafoe, rolda Frances McDormand ham ijro etgan. Musiqani Trevor Jones yozgan. Film drama va kriminal janrida, Orion Pictures studiyasi tomonidan tayyorlangan. AQŞda 1988-yil 9-sentyabrda ekranga çiqqan, davomiyligi 127 daqiqa.
1Treylerlar
▶2Rollarda
Gene Hackman, Willem Dafoe, R. Lee Ermey
Alan Parkerrejissyor
Gene Hackmanaktyor
Willem Dafoeaktyor
R. Lee Ermeyaktyor
Michael Rookeraktyor
Frances McDormandaktyor
Brad Dourifaktyor
Stephen TobolowskyaktyorPTPruitt Taylor VinceaktyorCGChris Gerolmossenariy muallifiTJTrevor Joneskompozitor·Ensiklopediyadan
«Mississippi Burning» (ingl. Mississippi Burning) — Alan Parker rejissyorligidagi kinofilm, 1988-yilda ekranga çiqqan.
3Syujet
AQŞ, Missisipi ştati, 1964-yil. Uç nafar inson huquqlari himoyaçisining öldirilişi ommaviy tartibsizliklar…
AQŞ, Missisipi ştati, 1964-yil. Uç nafar inson huquqlari himoyaçisining öldirilişi ommaviy tartibsizliklar tölqinini kötaradi. FQB agentlari Anderson va Uord işni tekşiriş va jinoyatçilarni topiş vazifasini oladi. Ikki agentning yondaşuvi butunlay turliça: yoş liberal şimolilik agent Alan Uord tergovda konstitutsiyaga qatʼiy amal qiliş yölini tutadi. Agent Anderson esa maqsadga erişiş uçun qonunni buziş zarurligini, aks holda qotillar jazosiz qolişini hisoblaydi.
Tergovni olib boriş qiyin bölib çiqadi: mahalliy şerif Ku-klyuks-klan guruhi bilan çambarças boğliq. Bundan taşqari, agentlar oq tanlilardan qasos olinişidan qörqqan qora tanli bирorta ham guvohni topa olişmaydi. Uord bilan Anderson örtasidagi munosabatlar sekin, lekin muqarrar ravişda yomonlaşa boşlaydi. Huquqbuzarlar jasadi topilgaç, vaziyat yanada keskinlaşadi. Şerif örinbosari Klinton Pell xotinining uç faolning dafn etilgan joyini Andersonga körsatganini tuşunadi va uni kaltaklaydi. Anderson uni kasalxonada körganida, agentlar örtasida janjal boşlanadi, lekin töqnaşuvdan söng ular jinoyatçilarni qölga oliş uçun Anderson usulida birgalikda işlaşga kelişib oladilar.
Tergovga qora tanli FQB agentini jalb qilgan holda, u meri öğirlab, uni qörqitadi; Anderson va Uord qotillarning ismlarini bilib olişadi. Şundan söng ular klan aʼzolariga soxta taklifnomalar yuborişadi, va ular körsatilgan joyga kelişadi. Lekin tez orada hammasi uyuştirilgan ekanligini tuşunişadi va bir-birlarini xiyonatda gumon qila boşlaşadi. Anderson va Uord yiğiliş joyiga tinglaş qurilmasini örnatib, Lester eng köp qörqqanini va aynan u öz şeriklarini «sotib» berişga yordam berişini tuşunişadi.
Keçqurun Lester uyida böladi. Hovlisida yonayotgan xoçni körib, qoçişga urinadi, lekin uç nafar oq niqobli odam (u ularni öz şeriklari deb öylaydi) uni uşlab, osmoqçi böladi. Şu paytda FQB agentlari bilan maşina yetib keladi, ular yigitni qutqaradi va uning oldida jinoyatçilarga qarşi quvğin uyuştiradi (aslida esa bu öğrilar klan qalpoqli FQB agentlari edi). Hiyla öz samarasini beradi.
Lester öz şeriklari uning hayotiga tahdid solganiga işonib, FQBʼga guvohlik beradi. Bu dalil juda muhim: u fuqarolik huquqlarini buziş böyiça ayblovlar qöyiş va federal darajada sud jarayonini boşlaş imkonini beradi. Klan aʼzolarining köpçiligi aybdor deb topilib, uç yildan ön yilgaça qamoq jazosiga hukm qilinadi. Şerif Staki oqlanadi. Mer ozodlikda qolgan bölsa-da, jinoiy javobgarlikdan qörqib, özini osib qöyadi.
Pellning xotini talon-taroj qilingan uyiga qaytib keladi va tuğilgan şahrida qolib, hayotini noldan boşlaşga qaror qiladi.
Film yakşanba kuni ertalab çerkov aʼzolari (qora va oq tanlilar birgalikda) yonib ketgan çerkov örnida qöşiq aytayotgan lahzada yakunlanadi. Uord birinçi marta Andersonga ismi bilan murojaat qilib, undan: «Rupert, rulga ötirasanmi?» deb söraydi, u esa: «Ha», deb javob beradi.
4Rollarda
Gene Hackman — agent Rupert…
Gene Hackman — agent Rupert Anderson
Willem Dafoe — agent Alan Uord
Frances McDormand — missis Pell
Brad Dourif — şerif örinbosari Klinton Pell
R. Lee Ermey — mer Tilman
Gailard Sartain — şerif Rey Staki
Stephen Tobolowsky — Kleyton Taunli
Michael Rooker — Frenk Beyli
Pruitt Taylor Vince — Lester Kovens
Badja Djola — agent Monax
Kevin Dunn — agent Ptitsa
Tobin Bell — agent Stoks
Frankie Faison — panegirist
Tom Mason — sudya
Geoffrey Nofftz — eçkisoqolli yölovçi
Rick Zeff — yölovçi
Christopher White — qora tanli yölovçi
Gladys Greer — Xetti
Jake Gipson — Mouz
Diane Lancaster — ofitsiantka
Stanley W. Collins — Xollis
Daniel Winford — Fennis
5Şarhlar
Rotten Tomatoes agregatorida film 25 ta tanqidiy şarh asosida 84% reytingga ega. Metacritic saytida filmning…
Rotten Tomatoes agregatorida film 25 ta tanqidiy şarh asosida 84% reytingga ega. Metacritic saytida filmning reytingi 11 ta şarh asosida 100 balldan 65 ballni taşkil etadi.
6Tarixiy işonçlilik
Film voqealarni badiiy erkinliklar bilan bayon etgani uçun tanqidga uçragan: uç faolning öldiriliş holatlari…
Film voqealarni badiiy erkinliklar bilan bayon etgani uçun tanqidga uçragan: uç faolning öldiriliş holatlari haqiqatda boşqaça bölgan, gumonlanuvçilardan birining xotini agentga qurbonlarning dafn joyi haqida xabar bergani esa butunlay öylab topilgan syujet burilişi edi. Şuningdek, filmda qora tanli qahramonlar passiv körsatilgani, boş rollarni esa oq tanli FQB agentlari ijro etgani uçun ham tanqid qilingan. Masalan, bu fikrni, jumladan, kinorejissyor Spike Lee bildirgan. Şu sababli rasm Martin Lyuter King bevasi tomonidan ham boykot qilingan. Öldirilgan faollardan biri — Maykl Şvernerning akasi filmni «nomussiz» va «irqçi» deb atagan.
«Mississippi Burning» filmining ayrim sahnalari Alabama ştatidagi Çaymbers okrugi sud binosida va Lafayette şahri markazida suratga olingan.
7Mukofotlar va nominatsiyalar
1988 — AQŞ Milliy kinotanqidçilar kengaşining törtta mukofoti: eng yaxşi film, eng yaxşi rejissyor (Alan…
1988 — AQŞ Milliy kinotanqidçilar kengaşining törtta mukofoti: eng yaxşi film, eng yaxşi rejissyor (Alan Parker), eng yaxşi aktyor (Gene Hackman), eng yaxşi ikkinçi plandagi aktrisa (Frances McDormand).
1989 — Berlin kinofestivalining eng yaxşi erkak roli uçun mukofoti (Gene Hackman).
1989 — «Oskar» mukofoti eng yaxşi operatorlik ishi uçun (Peter Biziou), şuningdek 6 ta nominatsiya: eng yaxşi film, eng yaxşi rejissyor (Alan Parker), eng yaxşi aktyor (Gene Hackman), eng yaxşi ikkinçi plandagi aktrisa (Frances McDormand), eng yaxşi montaj (Jerry Hambling), eng yaxşi ovoz.
1989 — «Golden Globe» mukofotiga törtta nominatsiya: eng yaxşi drama film, eng yaxşi rejissyor (Alan Parker), eng yaxşi dramatik aktyor (Gene Hackman), eng yaxşi ssenariy (Chris Gerolmo).
1989 — AQŞ Rejissyorlar gildiyasining badiiy film rejissurasi uçun mukofotiga nominatsiya (Alan Parker).
1989 — «David di Donatello» mukofotiga ikkita nominatsiya: eng yaxşi xorijiy film (Alan Parker) va eng yaxşi xorijiy aktyor (Gene Hackman).
1990 — uçta BAFTA mukofoti: eng yaxşi operatorlik ishi (Peter Biziou), eng yaxşi montaj (Jerry Hambling), eng yaxşi ovoz. Bundan taşqari, lenta eng yaxşi rejissura (Alan Parker) va eng yaxşi musiqa (Trevor Jones) uçun ikkita nominatsiya oldi.
8Kadrlar
3
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
Matn: maqola tarjimasi «Миссисипи в огне» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.