«Asterixning ön ikki mehnati» (fr. Les Douze Travaux dʼAstérix) — Fransiyaning Asterix va Obelix haqidagi komikslar seriyasi asosida suratga olingan töliq metrajli animatsion filmi. Bu Asterix franşizasidagi uçinçi multfilm.
1Rollarda
2Asosiy personajlar
Asterix…
Asterix
Obelix
Panoramix
Yuliy Sezar
Idefix
3Syujet
Miloddan avvalgi 50-yil. Galliya, odatdagidek, rimliklar nazorati ostida, ammo Armorikadagi (hozirgi Bretan…
Miloddan avvalgi 50-yil. Galliya, odatdagidek, rimliklar nazorati ostida, ammo Armorikadagi (hozirgi Bretan yarim oroli, Fransiyaning şimoli-ğarbi) bir qişloq rimlik legionlarning hujumlarini muvaffaqiyatli qaytaradi. Şunday hujumlardan söng rimliklar, boşqa tuşuntiriş topilmagani uçun, ularga xudolar qarşilik körsatayotgan emasmikan, deb söraydi. Gay Yuliy Sezar galliklar yetakçisi Vitalstatistix bilan uçraşuvda bitim taklif qiladi: u galliklarga odamlar uddalay olmaydigan, ammo xudolarga qodir bölgan 12 ta topşiriq beradi va agar ular hammasini bajarsa, rimliklar galliklarni tinç qoldiradi. Mehnatlarni bajariş uçun Asterix va Obelix yölga çiqadi.
Yuguriş musobaqasi. Asterix va Obelix Olimpiya öyinlarining yuguriş böyiça çempioni Asbestosni yuguriş musobaqasida yengişlari kerak. Asterix uni iksir yordamida osongina yengadi: u yölda qöziqorin terib olişga, gul dastasini uzişga, olma yeyişga ulgiradi va şundan söng Asbestosni, u olma daraxtiga urilib ketganda, finişga olib keladi.
Nayza otiş musobaqasi. Asterix va Obelix nayza otiş böyiça fors nayzaçisi Versasni yengişlari kerak. Versas nayzani Amerika hindulariga qadar otadi, Obelix otgan nayza esa Yer şarini aylanib ötib, Versasning orqasidan uçadi.
Kuraş. Asterix va Obelix judo böyiça çempion, nemis Silindrixni yengişlari kerak. Böyi past bölişiga qaramay, u jiddiy raqib bölib çiqadi va vazn haqidagi gapdan foydalanib Obelixni yengadi, ammo Asterix uni özining maslahatlaridan foydalanib, hiyla bilan yengib çiqadi. Silindrix öziga kelganda, Asterix uni allaqaçon yengib bölgan edi.
Köl orqali ötiş. Asterix va Obelix köldan ötişlari kerak. Köl özi unçalik katta emas, ammo uning markazida Zavq oroli joylaşgan bölib, uning vasvasali ruhoniylari yölovçilarni qaytib çiqib bölmaydigan asirlikka jalb qiladi. Biroq Obelix orolda yovvoyi çöçqalar yöqligidan jahli çiqib, u yerdan hafsalasi pir bölgan holda çiqib ketadi va Asterixni ham olib ketadi.
Misrlik gipnotizyor. Asterix va Obelix Iris ismli misrlikning gipnoz seansida bölişlari kerak. U közlaridan çiqadigan sehrli nurlar bilan taşrif buyuruvçilarini gipnoz qiladi va ularga istalgan ğoya va fikrni singdira oladi. Asterix va Obelixning vazifasi — gipnoz seansiga bardoş berib, unga berilmaslik. Asterix bunga muvaffaq bölibgina qolmay, özi misrlikni gipnoz qilib, unga özini çöçqa deb öylatadi.
Trakdagi ovqat. Asterix va Obelix belgiyalik oşpaz Manekenpiksning oşxonasiga kirib, u taqdim etgan hamma narsani yeyişlari kerak. Obelix oşpaz tayyorlagan hamma narsani yolğiz özi yeb qöyadi va şu bilan beçora oşpazni xonavayron qiladi, ammo u hali ham töymaganini aytadi.
Ğor. Asterix va Obelix Zver nomli dahşatli jonzot yaşaydi, deyilgan ğordan ötişlari kerak. Yölda ularga yirtqiç jonzotlar va arvohlar duç keladi. Zver haqiqatan bölganmi, bu nomaʼlum, ammo ğpordan çiqqaç, Obelix Zverning mazali bölganini aytadi.
Maʼlumotnoma oliş. Asterix va Obelix keyingi mehnatga kirişiş huquqini beruvçi A38 raqamli ruxsatnomani olişlari kerak. Bu oson emas, çunki ruxsatnoma ulkan muassasada beriladi, u yerda byurokratiya hukm suradi: ruxsatnomani oliş uçun köplab qavatlar va turli instansiyalarni aylanib ötiş kerak, şu sababli bu işni boşlagan hamma aqldan ozadi. Asterix va Obelix byurokratlarni ularning öz qurollari bilan urişadi: mavjud bölmagan A39 ruxsatnomasini söraşadi va şu tariqa ularni yangi ruxsatnoma haqida biliş uçun barça qavatlarda yugurişga majbur qilib, ularni jinnilikka olib kelişadi. Oxirida muassasa rahbari ularga A38 ruxsatnomasini beradi va özi ham aqldan ozadi.
Jarlikni kesib ötiş. Asterix va Obelix tubida timsohlar yaşaydigan jarlikni körinmas ip böylab kesib ötişlari kerak. Ular timsohlarni ipga otib, xotirjamlik bilan ötib olişadi.
Toğga hujum. Asterix va Obelix toğ çöqqisiga çiqib, u yerda Toğ Qariyasini topişlari va u bergan topişmoqni yeçişlari kerak. Agar ular uni yeça olsalar, mehnat bajarilgan hisoblanadi, aks holda oqibatlari juda açinarli böladi. Ular toğga çiqişga muvaffaq bölişadi, u yerda Qariyani topib, uning topişmoğini yeçişadi: közlari boğlangan holda ikki töp kirdan qaysi biri «Olimpus» kukuni bilan yuvilganini aniqlaşadi.
Arvohlar dalasi. Asterix va Obelix tunni ölgan legionerlarning arvohlari paydo böladigan dalada ötkazişlari kerak. Asterix va Obelix janjaldan söng arvohlarni haydab çiqarişadi va ular uxlaşga xalaqit berayotganini aytişadi.
Rim. Oxirgi sinov. Asterix, Obelix va qişloqning boşqa aholisi arenaga çiqib, avval gladiatorlarga, söngra yovvoyi hayvonlarga qarşi jang qilişlari kerak. Galliklar gladiatorlarni tor-mor qiladi, Sezar yovvoyi hayvonlarni qöyib yuborganida esa ular Kolizeyni haqiqiy sirkka aylantirib yuborişadi.
Oxir-oqibat Sezar mağlubiyatini tan olib, şarafli isteʼfoga çiqadi va Kleopatra bilan birga qişloq joyda yaşab, yangi hayot boşlaydi. Rimning taqdiri işonib topşirilgani uçun Vitalstatistix imperator böladi, filmda 12 ta topşiriq böyiça hakamlik qilgan Tiddlus esa mukofot sifatida Zavq orolida qolişni tanlaydi.
4Madaniy işoralar
Film ham, asl komiks ham köplab madaniy işoralar va dolzarb parodiyalari bilan ajralib turadi. Multfilmda…

Film ham, asl komiks ham köplab madaniy işoralar va dolzarb parodiyalari bilan ajralib turadi. Multfilmda taqdim etilgan baʼzilari:
Piçoq bilan öynayotgan senatorlardan biri — Mark Yuniy Brut, uni Sezar tanbeh beradi va piçoq bilan hiylalardan ogohlantiradi.
Rim imperiyasiga kiriş uçun ruxsatnoma oliş sahnasi byurokratik tartiblarni parodiya qilib, odamlarni aqldan ozdirişi mumkinligini körsatadi, u COVID-19 pandemiyasi davridagi çeklov çoralari tufayli Germaniyada muhokama mavzusiga aylandi. Xuddi şu sahnada aqldan ozgan odamlar guruhi faqat XIX asrda paydo böladigan buğ parovozini tasvirlaydi.
Qariyaning topişmoğini yeçgandan keyingi epizod kir yuviş kukunlarining reklama roliklarini parodiya qiladi.
5Kadrlar
5
1 · TMDB
2 · TMDB
3 · TMDB
4 · TMDB
5 · TMDB6Franşiza tartibida
14 film
Matn: maqola tarjimasi «Двенадцать подвигов Астерикса» — rusça Vikipediya, litsenziya CC BY-SA 4.0. Kadrlar va poster: TMDB.